KÜNYE
- Toplantı No: 2023/061
- Gündem No: 33
- Karar Tarihi: 20.12.2023
- Karar No: 2023/UY.II-1575
- Başvuru Sahibi: Çekaya İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. - Aziz Karadoğan İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Malatya Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı
- İKN: 2023/1207170
- İhale Adı: Malatya İli Yeşilyurt İlçesi Kaynarca Mahallesi 24 Derslik Ortaokul İkmal İşi
Özet
Projede kot hatası iddiası ihaleye teklif verilmesini engellemediği için itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, projede kotların yanlış belirlenmesi sebebiyle işin yapılacağı yerde fiziki durumun örtüşmediğini, temel kazısının eksik yapıldığını, kotların yükseldiğini, bu nedenle gerçekçi teklif verilmesinin mümkün olmadığını ve yaklaşık maliyet ile sınır değerin hatalı hesaplandığını, ihalenin iptal edilmesini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İdare tarafından ihale konusu iş için uygulama projesi hazırlanmış ve anahtar teslim götürü bedel teklif alınarak ihaleye çıkılmıştır. İstekliler eşit şartlarda aynı proje üzerinden teklif vermiştir. Projedeki kotların yanlış belirlenmiş olması, isteklilerin eşit şartlarda teklif sunmasına engel değildir. Yapım İşleri Genel Şartnamesi uyarınca proje değişikliği yapılması gereken durumlarda sözleşme aşamasında değişiklik yapılabilir. Dolayısıyla proje hatası sözleşme aşamasında giderilebilir. Bu nedenle iddianın ihaleye teklif verilmesini engelleyecek nitelikte olmadığı sonucuna varılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Proje hatalarının (örneğin kot yanlışlığı) ihalede yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanmasına yol açması, ihalenin iptalini zorunlu kılar mı?
Cevap: Proje hatasına bağlı yaklaşık maliyet hatası, isteklilerin eşit şartlarda aynı proje üzerinden teklif sunmasını engellemiyorsa, bu durum genellikle ihale iptalini gerektirmez. Yaklaşık maliyet hataları, tekliflerin eşit rekabet koşullarında oluşması durumunda sözleşme aşamasında düzeltilebilir. Ancak, ihale sürecinde tek bir istekliye veya belirli isteklilere haksız avantaj sağlıyorsa iptal gündeme gelebilir.
Soru: İhale dosyasında yer alan proje bilgilerinde hata varsa, isteklilerin teklif vermesi engellenebilir mi?
Cevap: Projede hata olsa dahi istekliler bu aynı projeye erişip eşit şartlarda teklif sunabiliyorlarsa, teklif verme süreci genel olarak engellenmez. Proje hatası, isteklilerin teklif hazırlama ortamını bozmadığı ve kimseye özel avantaj yaratmadığı sürece, bu durum ihale sürecinin devamını engellemez.
Soru: Projedeki eksik veya yanlış bilgiler ilgili idarece nasıl yönetilmeli; ihale öncesi mi yoksa sözleşme aşamasında mı düzeltilmeli?
Cevap: Projedeki teknik hata veya eksiklikler genellikle sözleşme öncesinde açıkça müdahale edilmediği takdirde, sözleşme aşamasında revize edilir. İhale öncesinde ciddi bir yanlışlık isteklilerin teklif verme sürecini olumsuz etkiliyorsa ve eşit rekabeti bozuyorsa iptal veya yeniden ihale gündeme gelebilir; ancak sadece projedeki hata ihale sürecini bozmuyorsa, değişiklik sözleşmede yapılabilir.
Soru: İsteklilerin projede hata olduğunu bile bile teklif sunması durumunda, bu hatanın ihale kararına etkisi nasıl değerlendirilir?
Cevap: İsteklilerin hata içeren aynı proje üzerinden teklif vermesi, hatanın ihaleye teklif verilmesini engellemediğini, dolayısıyla rekabet koşullarının eşit ve adil tutulduğunu gösterir. Bu durumda proje hatası, ihalenin iptali için yeterli sebep oluşturmaz.
Soru: Yaklaşık maliyet ve sınır değer hesaplarında proje hataları varsa, idarenin sorumluluğu nedir; bu durum itirazen şikayete konu olabilir mi?
Cevap: İdare, proje bazlı yaklaşık maliyet hesaplarında teknik doğruluğu sağlamakla yükümlüdür ancak proje hatası tüm isteklilere eşit şekilde yansıyorsa, bu durum genellikle itirazen şikayet için kabul edilmez. İtirazlar, proje hatasının teklif sunma veya rekabeti haksız etkilediğinin ispatına bağlıdır. Dolayısıyla tüm istekliler aynı projeyle teklif verdiyse, itiraz reddedilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Projedeki kotların yanlış belirlenmiş olması, yaklaşık maliyet ve sınır değerin hatalı hesaplanmasına rağmen ihalenin iptal edilmesi talebi neden kabul edilmedi?
Cevap: Projedeki kot hatası, isteklilerin eşit şartlarda ve aynı proje üzerinden teklif vermesine engel olmadığından, yaklaşık maliyet ve sınır değerdeki hataya rağmen ihalenin iptali gerekmedi. Bu tür proje hataları sözleşme aşamasında düzeltilebileceği için ihalenin iptali kararlaştırılmadı.
Soru: İstekliler aynı projedeki kot hatasına rağmen teklif verebildiyse, bu durum ne anlama gelir?
Cevap: Bu durum, kot hatasının ihaleye teklif verilmesini engellemediğini ve tüm isteklilerin eşit bilgi ve şartlarda yarıştığını gösterir. Böylece söz konusu hata, teklif verme sürecine olumsuz müdahale oluşturmamıştır.
Soru: Projeye ilişkin kot hatasının sözleşme aşamasında çözülmesi mümkün mü ve bunun ihale sürecine etkisi ne olur?
Cevap: Evet, kot hatası sözleşme aşamasında yapılan proje değişikliğiyle giderilebilir. Bu nedenle, ihale sürecinde bu hata nedeniyle iptal kararı verilmesine gerek bulunmamaktadır.
Soru: Başvuru sahibinin gerçekçi teklif verememe iddiası Kurul tarafından neden kabul edilmedi?
Cevap: Çünkü tüm istekliler aynı ve hatalı kot bilgilerinin yer aldığı proje üzerinden teklif verdiğinden, başvuru sahibinin gerçekçi teklif verememesi durumu diğerlerine göre ayrıcalık yaratmamıştır; tekliflerin eşit şartlarda sunulduğu için bu iddia reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin uyuşmazlık, uygulama projesinde yer verilen kotların gerçeği yansıtmadığı, bu hataların yaklaşık maliyet ve sınır değer hesaplarını etkilediği, dolayısıyla ihalenin iptali gerektiği iddiasına dayanmaktadır. Başvuru sahibi, fiili durumu yansıtmayan kotlar sebebiyle işin teknik koşullarının değiştiğini, temel kazısının gerçekte farklı olacağını, bunun da sağlıklı ve gerçekçi teklif hazırlanmasını olanaksız hâle getirdiğini ileri sürerek şikâyette bulunmuştur. Uyuşmazlık, bu iddiaların teklif verme sürecini ve rekabet eşitliğini ne ölçüde etkilediği noktasında yoğunlaşmıştır.
İdare tarafından uygulama projesine dayalı olarak anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle yapılan ihalede, tüm istekliler aynı proje üzerinden hareket etmişlerdir. Başvuru sahibi dışındaki isteklilerin teklif sunmuş olması ve sürecin devam edebilmiş olması dikkate alındığında, projedeki kot farkının teklif vermeyi engelleyici bir etkide bulunmadığı değerlendirilmiştir. Bu çerçevede, kotlara bağlı olarak yaklaşık maliyet ve sınır değerde meydana geldiği ileri sürülen hesaplama hatalarının ihalenin sağlıklı yürütülmesini doğrudan etkileyen bir unsur olup olmadığı tartışma konusu olmuştur.
Olayda esaslı unsur tartışması, projede yer alan kot farklılığının teklif verilmesini ve tekliflerin objektif şekilde karşılaştırılmasını engelleyip engellemediği sorusu üzerinden ele alınmıştır. Kamu İhale Kurulu, bu hatanın tüm isteklilere eşit biçimde yansıdığı ve herhangi bir istekliye avantaj sağlamadığı sonucuna vararak, kot farklılığını esaslı bir eksiklik olarak değerlendirmemiştir. İhalenin rekabet yapısını ve eşitlik ilkesini ihlal etmeyen bir hata, esaslı unsur niteliği kazanmadığı için şikâyet konusu edilmekle birlikte iptal sonucunu doğurmamıştır.
İhaleye katılan isteklilerin aynı proje dosyasına erişerek teklif vermesi, projedeki hata ne olursa olsun, katılımda eşitlik sağlandığına işaret etmektedir. Bu vakada, herhangi bir ortağa veya katılımcıya özel muamele ya da bilgi akışı sağlanmadığı tespit edildiğinden, söz konusu proje hatasının ihale sürecine etkisi sınırlı kabul edilmiştir. Ayrıca, sözleşme aşamasında yapılabilecek revizyon imkânı dikkate alındığında, tekliflerin karşılaştırılmasını ve işin yürütülmesini engelleyecek ölçüde bir eksiklik oluşmadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu kot farklılığına ilişkin iddiayı, teklif verme sürecine doğrudan olumsuz etkisi olmadığı ve eşit yarışma koşullarını bozmadığı gerekçesiyle yerinde görmemiştir. Ayrıca, yapım sürecinde karşılaşılacak teknik sorunların sözleşme sonrasında yapılacak proje revizyonlarıyla çözülebilecek nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır. Bu yaklaşımla, başvuru sahibi tarafından ileri sürülen gerekçeler, ihale işlemlerini iptal ettirecek ağırlıkta bulunmamış ve şikâyet başvurusu reddedilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.