Teklif tutarının %3'ünü aşan geçici teminat tutarının iadesi talebi - 2024/UY.II-472

KÜNYE

  • Toplantı No: 2024/012
  • Gündem No: 27
  • Karar Tarihi: 20.03.2024
  • Karar No: 2024/UY.II-472
  • Başvuru Sahibi: Rumman İnşaat San. ve Tic. A.Ş.
  • İhaleyi Yapan İdare: Kırklareli Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı
  • İKN: 2023/1271406
  • İhale Adı: Klü Kütüphane Binası Yapımı

Özet

Geçici teminatın teklif tutarının %3’ünü aşan kısmının iadesi gerektiği kararlaştırıldı

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, teklif tutarının %3’ü olan 7.620.000,00 TL yerine 8.100.000,00 TL geçici teminat yatırdığını, fazladan yatırılan 480.000,00 TL’nin iade edilmesini talep etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

4734 sayılı Kanun’un 33. maddesi gereğince geçici teminat asgari %3 olarak belirlenmiş olup, istekliler bu oranı aşan teminat verebilirler ancak ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilecekse sadece %3’lük kısmı gelir kaydedilir, fazlası iade edilir. Başvuru sahibinin teklif tutarı 254.000.000,00 TL olup %3’ü 7.620.000,00 TL, yatırılan geçici teminat ise 8.100.000,00 TL’dir. Bu durumda 480.000,00 TL’nin iade edilmesi gerekmektedir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Geçici teminat tutarının teklif bedelinin %3’ünden yüksek yatırılması durumunda, teklif değerlendirmeye alınmaz mı?
Cevap: Geçici teminat tutarının teklif bedelinin %3’ünden fazla olması teklifin değerlendirme dışı kalmasına neden olmaz. İstekliler bu oranı aşan teminat verebilir ancak ihale üzerinde kalan istekli için bu fazla tutar iade edilir, sadece asgari %3’lük teminat kısmı gelir kaydedilir.

Soru: Geçici teminat olarak yatırılan tutarın iadesi hangi aşamada ve nasıl yapılmalıdır?
Cevap: Geçici teminatın teklif bedelinin %3’ünü aşan kısmı, ihale sonucunda geçici teminatın gelir kaydedileceği istekli belli olduğunda, bu istekliye fazla tutar iade edilmelidir. İdare bu iade işlemini yapmazsa, ihale mevzuatına aykırı hareket etmiş sayılır.

Soru: İstekliler tarafından geçici teminat olarak teklif tutarının %3’ünden fazla tutar yatırılması teklifin kabulünde hangi hukuki sonucu doğurur?
Cevap: İsteklilerin alttan belirlenen asgari %3 oranını aşan miktarda teminat yatırmaları teklifin geçerliliğini olumsuz etkilemez. Ancak bu fazla tutar ihale sonucunda sadece ihale üzerinde kalan istekliye iade edilir; idarece fazla tutarın gelir kaydedilmesi mümkün değildir.

Soru: Geçici teminat genel oranının üzerinde fazla teminat yatırılması, ihale ihalesinin iptali için neden gösterilebilir mi?
Cevap: Fazla yatırılan geçici teminat tutarının iade edilmemesi veya mevzuata uygun işlemler yapılmaması doğrudan ihalenin iptal gerekçesi olabilir. Ancak sadece fazla teminat yatırılması ihale iptaline neden olmaz; önemli olan mevzuatlar doğrultusunda fazla kısmın iadesinin sağlanmasıdır.

Soru: Teklif tutarının %3’ünü aşan geçici teminat yatıran istekli, teklifin diğer unsurlarında uygunsuzluk bulunmadığında ihale üzerinde kalabilir mi?
Cevap: Evet, teklif tutarının %3’ünü aşan geçici teminat yatırılması teklifin reddi veya değerlendirme dışı bırakılması için tek başına bir sebep teşkil etmez. İhale üzerinde kalabilir ve fazla teminat kısmı ihale sonucunda iade edilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin geçici teminat tutarının teklif bedelinin %3’ünü aşan kısmının iade edilmesi talebi nasıl sonuçlanmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin teklif tutarının %3’ü olan 7.620.000,00 TL’den fazla yatırdığı 8.100.000,00 TL tutarındaki geçici teminatın yaklaşık 480.000,00 TL’lik aşan kısmının iade edilmesi talebi yerinde bulunmuş ve bu kısım iade edilmesine karar verilmiştir.

Soru: İhale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatının aşan kısmı idarece gelir kaydedilebilir mi?
Cevap: İhale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatının sadece teklif tutarının %3’ü kadar olan kısmı gelir kaydedilir, teklif tutarının %3’ünü aşan fazla teminat kısmı ise iade edilmek zorundadır.

Soru: İhale sürecinde geçici teminat miktarında teklif tutarının %3’ünden fazla teminat verilmesinin idarece yapılacak işlemlere etkisi nedir?
Cevap: İstekli teklif tutarının %3’ünden fazla teminat verebilir ancak fazla tutar idarece gelir kaydedilemeyeceği için, bu tutarın iade edilmesi gerekir, aksi halde Kanun’a aykırı işlem yapılmış olur.

Soru: Kurul kararı doğrultusunda ihale sürecinin devamı ne şekilde değerlendirildi?
Cevap: Kurul, başvuru sahibinin fazla yatırdığı geçici teminatın iadesine hükmetmiş ve ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak devam ettirilmesine karar vermiştir.

Detaylı Analiz

Bu başvuruya konu uyuşmazlık, teklifinin geçici teminatı olarak kanunen öngörülen asgari oranın (yüzde üç) üzerinde ödeme yapan isteklinin, bu fazla tutarın iadesini talep etmesi üzerine şekillenmiştir. Uyuşmazlık, geçici teminatın teklif bedelinin %3’ünü aşan kısmının idare tarafından gelir kaydedilip kaydedilemeyeceğine ve bu aşan kısmın iade edilip edilmeyeceğine odaklanmaktadır. Başvuru sahibi tarafından sunulan geçici teminatın, teklif bedeli üzerinden hesaplanan zorunlu asgari tutarı aştığı, fazla yatırılan kısmın ise sürecin sonunda iade edilmediği görülmektedir.

İhale sürecine ilişkin değerlendirmede, geçici teminatın teklif bedelinin %3’ünden fazla yatırılmış olması, teklifin geçerliliği ya da değerlendirmeye alınması bakımından herhangi bir olumsuz sonuca yol açmamaktadır. Mevzuat uyarınca belirlenen bu oran, asgari düzeyi ifade etmekte olup, isteklilerin bu oranı aşan teminat sunmalarına engel bulunmamaktadır. Bu bağlamda, başvuru sahibi tarafından teklif tutarının %3’ü olan 7.620.000,00 TL yerine 8.100.000,00 TL geçici teminat yatırılması, ihale sürecinin ilerleyişini etkilememiştir. Esas mesele, ihale süreci tamamlandığında bu fazla kısmın akıbetine ilişkindir.

Vakaya özel değerlendirmede, geçici teminatın yalnızca teklif tutarının %3’lük kısmının gelir kaydedilebileceği ve bu asgari oranı aşan kısmın “esaslı unsur” olarak kabul edilmediği tespiti dikkat çekmektedir. Buradaki hukuki ayrım, fazla yatırılan teminatın teklifin geçerliliğini belirleyen temel unsurlar arasında değil, idari yükümlülüklerdeki teknik bir fazlalık olarak görülmesidir. Bu çerçevede, fazla teminatın iade edilmesi gerektiği yönünde yapılan yorum, esaslı ihlal veya teklif geçersizliğine yol açacak nitelikte bir durumun bulunmadığını göstermektedir.

Kurul değerlendirmesinde, ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatının yalnızca zorunlu oranda gelir kaydedilebileceği, fazladan yatırılan kısmın ise iade edilmesinin gerektiği açık biçimde ortaya konmuştur. Bu görüş, geçici teminatın ihale güvencesi işlevinin ötesinde değerlendirilmemesi gerektiğine işaret eder. Pilot ortağa ya da iştirak oranına ilişkin herhangi bir iş deneyimi ya da yeterlik tartışması söz konusu olmadığından, bu çerçevede ek bir değerlendirmeye gidilmemiştir.

Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin fazla yatırdığı 480.000,00 TL tutarındaki geçici teminatın iadesine karar vermiş ve ihale işlemlerinin kaldığı yerden mevzuata uygun şekilde sürdürülmesini uygun bulmuştur. Bu karar, ihaleye katılan isteklilerin teminat yükümlülükleri bakımından asgarî düzeyin belirleyici olduğu, fazladan yatırılan teminatların ise herhangi bir hak kaybı veya yaptırıma konu edilemeyeceği yönünde net bir yaklaşım ortaya koymaktadır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.