KÜNYE
- Toplantı No: 2024/043
- Gündem No: 50
- Karar Tarihi: 06.11.2024
- Karar No: 2024/UY.II-1441
- Başvuru Sahibi: Marvista Yapı İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. - İsmail Kılınç İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Batman İl Özel İdaresi
- İKN: 2024/1097011
- İhale Adı: Batman Gercüş İlçe Jandarma Komutanlığı 2 Blok 32 Daireli Lojman Binası ve Çevre Düzenleme Yapım İşi
Özet
İş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmaması nedeniyle itirazen şikayetin reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, pilot ortağın beyan ettiği iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olduğunu ve değerlendirme dışı bırakılmasının haksız olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, iş deneyim belgesine konu işin yaklaşık 4500 m2 sosyal tesisin yangın sonrası bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon işlerini kapsadığını, 447 iş kaleminin bulunduğunu ve bu işlerin temelden çatıya bir bütün halinde yapım işi olmadığını tespit etmiştir. Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.8 maddesi uyarınca benzer işin temelden çatıya bir yapı inşaatı olması gerektiği, bu nedenle belgenin esaslı unsurunun hatalı belirlendiği ve belgenin ihale konusu işin benzer iş tanımına uymadığı sonucuna varılmıştır.
İdare Görüşü
İdare, iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığını, belgenin yangın sonrası bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon işlerini kapsadığını ve temelden çatıya inşaat işinden farklı olduğunu belirterek teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını savunmuştur.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale konusu işin benzer iş tanımına uygunluğuna ilişkin iş deneyim belgesi değerlendirilirken hangi ölçütler öncelikli olarak dikkate alınmalıdır?
Cevap: İş deneyim belgesi, ihale konusu işin yapım şekli ve kapsamıyla temelden çatıya bir bütün halinde yapı inşaatı gibi temel unsurlarda uyuşuyor mu araştırılır. Sadece iş kalemlerinin sayısı ya da alan büyüklüğü yeterli görülmeyebilir; işin esaslı özelliklerinin karşılaştırılması önemlidir. Özellikle Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nde belirtilen benzer iş kriterleri çerçevesinde işin kapsam ve niteliksel uyumu aranır.
Soru: İş denetim belgeleri veya deneyim belgelerinin kapsamı ihale konusu işle örtüşmediğinde idarenin değerlendirme hakkı nasıl kullanılır?
Cevap: İdare, iş deneyim belgesinin kapsamını ihale konusu işin özellikleriyle karşılaştırarak uygun görmediği durumlarda, o belgeyi değerlendirme dışı bırakabilir. Bu kararın dayanağı somut işlerin teknik ve yapısal özelliklerindeki farklılıklar olmalıdır; idare bunun gerekçesini açık ve izah edilebilir şekilde ortaya koymalıdır.
Soru: Bir iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığının tespit edilmesi halinde başvuru sahiplerinin hangi hukuki uygulama imkânları bulunmaktadır?
Cevap: Benzer iş tanımına uygun olmayan belge nedeniyle teklif değerlendirme dışı bırakıldığında, başvuru sahibi itirazen şikâyet yoluna başvurabilir. Ancak Kurul veya ilgili merci, belgenin benzer iş tanımını sağlamadığını kesin olarak tespit ederse, itirazen şikayet başvuruları reddedilebilir. Ayrıca belgeyi düzenleyen idareye mevzuata uygun olarak belgenin yeniden düzenlenmesi için bildirim yapılması olağan bir uygulamadır.
Soru: Benzer iş olarak kabul edilen iş deneyim belgelerinde iş kapsamının detayları ne kadar belirleyici olmaktadır?
Cevap: İş deneyim belgesindeki iş kalemlerinin sayısı ve detayları, işin bütününü oluşturan önemli unsurlardır ancak tek başına yeterli değildir. Belgede yer alan iş kalemlerinin türü, işin kapsamı ve tamamlanma şekli gibi unsurlar ihale konusu işin benzer iş tanımına uygunluk değerlendirmesinde belirleyici olur. Örneğin, sadece bakım veya tadilat işi yapan bir işin, temelden çatıya bütün bir yapı inşaatı olarak kabul edilmesi zordur.
Soru: İş deneyim belgesinin yeniden düzenlenmesi gerektiğinde idarenin yükümlülükleri nelerdir?
Cevap: İdare, benzer iş tanımına uygun olmayan iş deneyim belgeleri tespit edildiğinde, bu belgenin usul ve esaslara uygun şekilde yeniden düzenlenmesini sağlamakla yükümlüdür. Bu süreçte, belgenin düzenlendiği işin kapsamının doğru ve açık şekilde tanımlanması ve belgenin mevzuata uygunluk açısından gözden geçirilmesi gerekir. İdare, ilgili mercilerce yapılan bildirim sonrası gerekli düzeltmeleri yapmalıdır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilmemesinin dayanağı nedir?
Cevap: İş deneyim belgesi yangın sonrası bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon işlerini içerdiği için temelden çatıya bütün halinde bir yapı inşaatı olan ihale konusu lojman yapım işinin benzer iş tanımına uymamaktadır. Bu nedenle belge benzer iş kapsamında kabul edilmemiştir.
Soru: İdare iş deneyim belgesini neden değerlendirme dışı bırakmıştır?
Cevap: İdare, iş deneyim belgesindeki işin kapsamının ihale konusu işin yapım özellikleriyle örtüşmediğini, çünkü belgenin yangın sonrası bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon işlerini kapsadığını ve temelden çatıya inşaat işinden farklı olduğunu belirterek bu belgeyi değerlendirme dışı bırakmıştır.
Soru: Kamu İhale Kurulu iş deneyim belgesinin uygunluğuna ilişkin hangi tespiti yapmıştır?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin yaklaşık 4500 m² sosyal tesiste yangın sonrası bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon işlerinden oluştuğunu, işin 447 kalemden ibaret olduğunu tespit etmiş ve benzer iş tanımının temelden çatıya yapı inşaatı olması gerektiği gerekçesiyle belgenin uygun olmadığını belirtmiştir.
Soru: Kamu İhale Kurulu kararına göre, iş deneyim belgesinin nasıl bir işlemden geçirilmesi gerekmektedir?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer iş tanımına uygun olmadığı gerekçesiyle itirazen şikayet başvurusunu reddetmiş ve belgeyi düzenleyen idareye, iş deneyim belgesinin mevzuata uygun hale getirilmesi için gerekli düzenlemeleri yapması yönünde bildirim yapılmasına karar vermiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye yönelik uyuşmazlık, başvuru sahibinin pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesinin, ihale konusu yapım işinin benzer iş tanımıyla örtüşüp örtüşmediği noktasında yoğunlaşmıştır. İdare, pilot ortağın sunduğu belgenin ihale şartlarında aranan niteliklere uygun olmadığını değerlendirerek teklifi geçersiz saymış; başvuru sahibi ise bu yaklaşımın haksız olduğunu ileri sürerek itirazen şikâyet yoluna gitmiştir. Sürecin merkezinde, belgenin sunduğu iş deneyiminin kapsamı ile ihale konusu işin yapım nitelikleri arasındaki benzerlik derecesi yatmaktadır.
İhale konusu iş, baştan sona yapı inşaatı sürecini, yani temelden çatıya kadar uzanan tam bir yapım işini kapsamaktadır. Buna karşılık pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesi, yangın sonrası müdahale kapsamında yürütülen bakım, onarım, tadilat ve modernizasyon kalemlerinden oluşmaktadır. Kurul kararı çerçevesinde bu işin yaklaşık 4500 metrekarelik bir sosyal tesiste gerçekleştirildiği, içeriğinde 447 farklı iş kalemi bulunduğu anlaşılmakta; ancak bu kalemlerin mahiyeti itibarıyla bütüncül bir yapı inşa faaliyetinden ziyade mevcut yapının iyileştirilmesine yönelik işlemler olduğu görülmektedir. Dolayısıyla iş kalemlerinin çokluğu veya kapladığı alanın büyüklüğü, bu noktada belirleyici sayılmamıştır.
Kurul, değerlendirmesinde özellikle “esaslı unsur” kavramı üzerinde durmuştur. Bu vakada esaslı unsur, ihale konusu işin özel niteliği gereği, tüm yapı süreçlerini kapsayan ve yeni bir bina inşasını içeren işlerdir. Oysa başvuru sahibinin belgesi esasını oluşturan işin; yeniden inşa değil, mevcut bir yapının belirli bölümlerinde yapılan yenileme ve iyileştirme işlemlerinden ibaret olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle, işin genel kapsamı itibarıyla aranan benzer iş tanımını karşılamadığı ve belgeye dayanak yapılan işin ihale konusu işle esaslı unsur açısından örtüşmediği sonucuna varılmıştır.
Pilot ortak yönünden bakıldığında, ihaleye katılımda sunulan iş deneyim belgesi aracılığıyla yüklenici sıfatının teyit edilmesi ve benzer işe yönelik yeterliliğin ortaya konması beklenir. Ancak burada sunulan belgenin yapım işinin nitelikleriyle örtüşmemesi, pilot ortağın ihaleye katılım yeterliliğini doğrudan etkileyen bir eksiklik olarak değerlendirilmiştir. İşin bütününü oluşturan bir yapı inşası tecrübesi bulunmayan pilot ortağın sunduğu belgeler, Kurul nezdinde benzerlik kriterini yerine getirememiş; bu da teklifin değerlendirme dışı kalmasına yol açmıştır.
Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, iş deneyim belgesinin kapsam ve içerik yönünden ihale konusu işle uyumlu olmadığını belirterek başvuruyu reddetmiştir. Karar kapsamında sadece başvuruya olumsuz yanıt verilmekle kalınmamış, aynı zamanda belgeyi düzenleyen ilgili kamu idaresine, belge içeriğinin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılandırılması yönünde bildirimde bulunulmasına da hükmedilmiştir. Böylece sadece değerlendirme süreci değil, belge düzenleme pratiği bakımından da kurumsal düzeyde bir düzenleme ihtiyacı ortaya konmuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.