KÜNYE
- Toplantı No: 2024/023
- Gündem No: 27
- Karar Tarihi: 05.06.2024
- Karar No: 2024/UY.II-747
- Başvuru Sahibi: Cem ÇEVİK
- İhaleyi Yapan İdare: Boru Hatları İle Petrol Taşıma A.Ş (BOTAŞ) Doğal Gaz İletim 2. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2024/485415
- İhale Adı: Botaş Süleymanbey/Sakarya Pig İstasyonu Revizyonunun Yapılması İşi
Özet
Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresinin yıl, ay, gün üzerinden hesaplanması sonucu başvuru sahibinin yeterlik kriterini sağladığı tespit edilmiştir
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, mezuniyet belgesine ilişkin iş deneyimi tutarının ihale tarihi esas alınarak yıl, ay, gün üzerinden hesaplanması gerektiğini, bu şekilde hesaplandığında asgari iş deneyim tutarını sağladığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesi (h) bendi, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri ve Kamu İhale Kurulu’nun 2016/DK.D-179 sayılı kararı uyarınca, mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresi mezuniyet tarihinden ihale tarihine kadar geçen süre olarak yıl, ay, gün üzerinden kıst hesaplama yapılmalıdır. Başvuru sahibinin mezuniyet tarihi 21.01.2013 olup, ihale tarihi 30.04.2024’tür. Bu süre 11 yıl 3 ay 9 gün olarak hesaplanmış ve her yıl için 2.304.515,00 TL tutar esas alınarak toplam iş deneyim tutarı 25.983.406,60 TL bulunmuştur. Bu tutar, ihalede istenen asgari iş deneyim tutarı olan 25.970.000,00 TL’yi karşılamaktadır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresinin hesaplanmasında kesin olarak hangi tarihlerin esas alınması gerekir ve bu hesaplama nasıl yapılmalıdır?
Cevap: Mezuniyet tarihinden ihale tarihine kadar geçen süre esas alınır. Uzunluk yıl, ay ve gün olarak kıst hesaplama yöntemiyle belirlenir; böylece iş deneyimi süresi tam yıl bazında değil, gün bazında da doğru biçimde hesaplanmış olur. Bu yöntem, başvuru sahibinin gerçek iş deneyimi süresinin tam karşılığını yansıtmak için kullanılır.
Soru: Mezuniyet belgesine dayanılarak hesaplanan iş deneyimi tutarının belirlenmesinde iş deneyimi süresiyle tutar arasında nasıl bağlantı kurulmalıdır?
Cevap: İş deneyimi süresi her yıl için öngörülen standart birim tutarla çarpılır. Süre tam yıl değilse, kalan ay ve günler için gün bazında kıstlama yapılır. Böylece toplam iş deneyimi tutarı, yıl, ay, gün göz önünde bulundurularak hesaplanmış olur. Bu hesaplama sonucunda bulunan tutarın, ihalede aranılan asgari iş deneyim tutarını karşılayıp karşılamadığı değerlendirilir.
Soru: Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyiminin süresi ve tutar hesabında yapılacak hesaplama hataları ihalenin sonuçlarını nasıl etkileyebilir?
Cevap: Yanlış veya tam olmayan tarih hesaplaması nedeniyle iş deneyimi süresi eksik gösterilirse, toplam iş deneyim tutarı da eksik hesaplanır ve bu durum teklifin haksız şekilde elenmesine neden olabilir. Doğru kıstlama yapılmadığında ise başvuru sahibi uygunken yeterlikten düşürülebilir, bu da mevzuata aykırıdır ve itirazları beraberinde getirebilir.
Soru: Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresi ve tutarının değerlendirilmesinde idarenin ve Kurulun sorumluluğu nedir?
Cevap: İdare, mezuniyet tarihinden ihale tarihine kadar olan süreyi doğru şekilde kıst hesaplama yöntemiyle belirleyip iş deneyimi tutarını buna göre hesaplamakla yükümlüdür. Kurul ise, hesaplamaların mevzuata uygunluğunu denetler; uygun yapılmamışsa, ihalenin düzeltilmesine karar verir. İdarenin hatasını düzeltme sorumluluğu bulunmakla birlikte, Kurul da hatalı uygulamaları tespit etmek ve düzeltilmesini sağlamakla görevlidir.
Soru: Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresi ölçüsünde yıl, ay ve gün hesaplaması yerine sadece yıl bazında değerlendirme yapılması mümkün müdür?
Cevap: Yalnızca tam yıl bazında değerlendirme yapılması iş deneyimi süresinin tam ve doğru yansıtılmasını engelleyebilir. Uygulamada genellikle yıl, ay, gün olarak kıst hesaplama yapılması beklenir, çünkü bu yöntem gerçek süreyi daha hassas gösterir. Sadece yıl bazında hesaplama, sürenin tam olarak karşılanmadığı durumlarda hak kayıplarına yol açabilir ve itiraz konusu olabilir. Ancak, ilgili mevzuat ve kararlar doğrultusunda kıstlamanın gerekliliği ön plandadır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresi hesaplamasında hangi tarih aralığı esas alınmıştır ve bu süre nasıl hesaplanmıştır?
Cevap: Mezuniyet tarihinden ihale tarihine kadar geçen süre esas alınmıştır. Başvuru sahibinin mezuniyet tarihi 21.01.2013, ihale tarihi ise 30.04.2024 olduğundan, bu tarih aralığı yıl, ay, gün bazında kıst hesaplama yöntemiyle 11 yıl 3 ay 9 gün olarak hesaplanmıştır.
Soru: Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi tutarının hesaplanmasında hangi esas alınan birim değer kullanılmıştır ve toplam tutar nasıl bulunmuştur?
Cevap: Her yıl için 2.304.515,00 TL tutar esas alınmıştır. 11 yıl 3 ay 9 günlük süre için kıst hesaplama yapılarak toplam 25.983.406,60 TL iş deneyim tutarı bulunmuş ve bu tutar ihalede aranan asgari iş deneyim tutarını aşmıştır.
Soru: Başvuru sahibinin iş deneyimi hesabı nedeniyle teklifi değerlendirmeye alınmış mıdır ve Kurul bu konuda ne karar vermiştir?
Cevap: Evet, başvuru sahibinin mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi tutarı kıst hesaplama yöntemiyle uygun bulunmuş ve asgari tutarı karşıladığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, teklifi değerlendirmeye alınmalı ve ihale işlemleri mevzuata uygun şekilde düzeltilmelidir şeklinde karar verilmiştir.
Soru: Kurul, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda haklı bulunması nedeniyle hangi ek kararlara varmıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu kabul edilmiş, ihale işlemlerinin düzeltilmesi yönünde karar verilmiş ve başvuru sahibinin haklılığı nedeniyle başvuru bedelinin iadesi kararlaştırılmıştır.
Detaylı Analiz
Başvuruya konu uyuşmazlık, mezuniyet belgesine dayalı iş deneyimi süresinin hangi yöntemle hesaplanması gerektiği ve buna bağlı olarak başvuru sahibinin asgari iş deneyim tutarını karşılayıp karşılamadığının belirlenmesi etrafında şekillenmektedir. Başvuru sahibi, mezuniyet tarihinden ihale tarihine kadar geçen sürenin yalnızca tam yıl bazında değil, yıl, ay ve gün dikkate alınarak kıst hesaplama yöntemiyle değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürmüş ve bu hesaplama sonucunda yeterlik kriterini sağladığını iddia etmiştir.
İhale sürecindeki uyuşmazlık, aslında tek başına belge türüne değil, bu belgeden üretilecek tutarın hesap metoduna yöneliktir. Mezuniyet belgesine dayalı iş deneyim belgeleri, uygulamada genellikle başvuru sahibinin mesleki yeterliliğine ilişkin bir gösterge olarak kabul edilir ve hesaplama yapılırken mezuniyet tarihi bir başlangıç noktası olarak esas alınır. Bu vakada da başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının temelinde, iş deneyim süresinin eksik veya hatalı hesaplanması ihtimali yatmaktadır. Sürenin doğru hesaplanmaması, iş deneyimi tutarının asgari eşiği sağlayıp sağlamadığına doğrudan etki edebileceğinden, hesaplama yöntemi esası bir tartışma haline gelmiştir.
Esaslı unsur meselesi bu noktada belirginleşmektedir. Kurul değerlendirmesinde, yıl, ay ve gün bazında kıst hesaplamayla elde edilen iş deneyim süresinin, yalnızca yuvarlanmış yıl bazlı hesaplamaya kıyasla daha hassas ve adil bir sonuç verdiğine işaret edilmiştir. Başvuru sahibinin iş deneyimi süresinin 11 yıl 3 ay 9 gün olduğu ve bu sürenin, her yıl için belirlenen birim değerle çarpılması suretiyle toplam iş deneyim tutarının belirlendiği görülmektedir. Elde edilen tutarın ihalede aranan asgari iş deneyim tutarını aştığı dikkate alındığında, kıstlama yönteminin sonucu doğrudan etkilediği ve dolayısıyla bu yöntemin esaslı bir ihale unsuru olarak kabul edildiği açıktır.
Pilot ortak özelinde her ne kadar ayrı bir değerlendirme yapılmadığı görülse de, başvuru sahibinin iş deneyimi şahıs bazında mezuniyet belgesine dayandığından ve sunulan hesaplama neticesinde toplam tutarın yeterliği sağladığı tespit edildiğinden, ortaklık yapısı içinde bu unsura ilişkin ayrıca bir sorun tespit edilmemiştir. Bu durum, özellikle başvuru sahibinin bireysel olarak sunduğu mezuniyet belgesinden kaynaklanan bir yeterlilik değerlendirmesi olduğuna ve hesabın şahsa özgü olarak yapıldığına işaret etmektedir.
Kamu İhale Kurulu, daha önce benzer içerikte verdiği kararlar paralelinde, iş deneyimi süresinin kıst hesaplama yöntemi ile değerlendirilmesinin gerektiğini vurgulamış ve başvuru sahibinin itiraz başvurusunu haklı bularak teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işleme karar vermiştir. Kurul, bu kararıyla yalnızca teknik bir hesaplama düzeltmesi önermemiş, aynı zamanda sürenin doğru belirlenmesinin tekliflerin değerlendirilmesinde belirleyici ve ihale sonucunu etkileyici bir unsur olduğunu ortaya koymuştur. Bu kapsamda, idarenin işleminde yer alan hatalı hesaplama nedeniyle oluşan aykırılığın giderilmesi gerektiğine hükmedilerek ihalenin yeniden kamu yararı doğrultusunda şekillendirilmesi sağlanmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.