KÜNYE
- Toplantı No: 2022/048
- Gündem No: 10
- Karar Tarihi: 19.10.2022
- Karar No: 2022/UY.IV-1265
- Başvuru Sahibi: Erol KARPUZ
- İhaleyi Yapan İdare: Karaman İl Özel İdaresi Tarımsal Hizmetler Müdürlüğü
- İKN: 2021/794534
- İhale Adı: Ermenek Merkez Kapalı Sistem Sulama Projesi Yapım İşi
Özet
Başvuru bedelinin yatırılmaması nedeniyle itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde kaldığını, SGK prim borcu nedeniyle geçici teminatının gelir kaydedildiğini, borcunu covid nedeniyle geç sorguladığını ve borcunu yatırdığını, ancak idarenin bu durumu dikkate almadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Başvuru sahibinin vekilinin başvuruda bulunmaya yetkili olduğuna dair belgelerin eksiksiz olduğu ancak 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) bendinin (2) numaralı alt bendi uyarınca itirazen şikâyette bulunanların yatırması zorunlu olan başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı tespit edilmiştir. Bu şekil eksikliği, 03.10.2022 tarihli tebligat ile başvuru sahibine bildirilmiş ve eksikliğin giderilmesi için on günlük süre verilmiş, ancak süre sonunda eksiklik giderilmemiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda yatırılması zorunlu olan başvuru bedelinin süresi içinde yatırılmaması halinde Kurul nasıl bir yaklaşım sergiler?
Cevap: Başvuru bedelinin, başvuru süresi içinde Kuruma yatırılmaması durumunda Kurul, başvuru sahibine bu eksikliği gidermesi için süre vermekle birlikte, verilen sürede yatırılmaması halinde şekil eksikliği nedeniyle başvuruyu reddeder. Bu bedel, itirazen şikayet başvurusunun zorunlu unsurlarından biridir ve tamamlanmaması şekil yönünden yetersizlik oluşturur.
Soru: Başvuru bedelinin yatırılması zorunluluğu, başvuru sahibinin diğer yükümlülüklerini yerine getirmesine veya mazeret beyanına bağlı olarak esnetilebilir mi?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırılması zorunluluğu, borç ya da diğer idari mazeretler (örneğin SGK primi borcu veya geç ödeme, Covid-19 gibi durumlar) dikkate alınmaksızın uygulanır. Bu nedenle, mazeret bildirilmesi veya borcun geç sorgulanması başvuru bedelinin yatırılmaması halini ortadan kaldırmaz, hata yapmamak için bu bedelin yatırılması beklenir.
Soru: Vekilin başvuruda bulunmaya yetkili olması, başvuru bedelinin yatırılmaması durumunda başvurunun şekil yönünden reddedilmesini engeller mi?
Cevap: Vekil yetkisi başvuru için aranılan şekil şartlarından yalnızca biridir. Başvuru bedelinin yatırılmaması gibi diğer zorunlu şekil eksiklikleri mevcutsa, yetkili vekilin bulunması başvurunun şekil yönünden reddedilmesine engel olmaz. Yani, yetkili vekil olunması başvuru bedelinin yatırılmaması eksikliğini gidermez.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda eksiklik tespit edilip başvuru sahibine ek süre verildiğinde, bu sürede hangi belge veya bedel yatırılmalıdır? Eksikliği gidermemesinin sonucu nedir?
Cevap: Ek süreyle başvuru sahibinden, şekil eksikliğine konu olan belge veya bedel (örneğin başvuru bedeli) süratle Kurum hesaplarına yatırılmalı veya belgeler tamamlanmalıdır. Süre sonunda eksiklik giderilmezse, başvuru şekil yönünden reddedilir ve başvuru esas incelemeye alınmaz.
Soru: Başvuru bedelinin yatırıldığına dair belgeler sunulmaması veya yatırılmamasının doğrudan sonucu nedir?
Cevap: Başvuru bedelinin yatırıldığına ilişkin belgeler olmadığı veya başvuru bedelinin hiç yatırılmadığı tespit edilirse, bu başvurunun şeklen eksik sayılması ve şekil yönünden reddedilmesi sonucunu doğurur. İtirazen şikayet incelemesine geçilebilmesi için bu bedelin ve ilgili belgenin tam ve eksiksiz olması esastır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin SGK prim borcu nedeniyle geçici teminatının gelir kaydedilmiş olması itirazen şikayet başvurusunun şekil şartı olan başvuru bedelinin yatırılmaması durumunu etkiler mi?
Cevap: Hayır, SGK prim borcundan dolayı geçici teminatın gelir kaydedilmiş olması itirazen şikayet için zorunlu olan başvuru bedelinin yatırılmasını ortadan kaldırmaz veya yerine geçmez. Başvuru sahibinin bu bedeli Kurum hesaplarına yatırması zorunludur.
Soru: Başvuru sahibinin başvuru bedelini yatırmadığı tespit edilince Kurul tarafından kendisine süre verilmiş, ancak bu süre sonunda eksiklik giderilmemiştir. Bu durumda başvuru hakkında nasıl bir karar verilmiştir?
Cevap: Başvuru sahibi on günlük süre içerisinde başvuru bedelini yatırmadığı için, Kurul bu şekil eksikliği nedeniyle itirazen şikayet başvurusunu şekil yönünden reddetmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin vekilinin başvuruda bulunma yetkisine ilişkin belgeler tam olmasına rağmen itirazen şikayet başvuru şekil yönünden reddedilmişse, şekil eksikliğinin bu karar üzerindeki etkisi nedir?
Cevap: Vekilin yetkili olması şekil şartlarından sadece biridir. Başvuru bedelinin yatırılmaması gibi diğer zorunlu şekil şartları yerine getirilmediği için, yetkili vekil bulunması başvurunun şekil yönünden reddedilmesini engellememiştir.
Soru: İdarenin başvuru sahibinin borcunu Covid-19 nedeniyle geç öğrendiği ve yatırdığı iddiası itirazen şikayet başvurusunun şekil şartı olan başvuru bedelinin yatırılmama durumunun değerlendirilmesinde dikkate alınmış mıdır?
Cevap: Hayır, idarenin bu hususu dikkate aldığına dair bir bilgi yoktur. Ayrıca, başvuru bedelinin yatırılmaması şeklindeki eksiklik ilgili süre içerisinde giderilmediği için, iddianın bu yönde bir etkisi olmamış ve başvuru şekil yönünden reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İtirazen şikayet başvurusuna konu olayda, başvuru sahibinin ihale sürecinde yaşadığı SGK prim borcu nedeniyle geçici teminatının gelir kaydedilmesi ve ardından bu borcu pandemi koşulları nedeniyle geç öğrendiğini ileri sürmesi üzerine idare tarafından yapılan değerlendirmelere karşı itirazen şikayet yoluna başvurduğu görülmektedir. Uyuşmazlığın temelini ise, bu itirazen şikayet başvurusunda Kanun gereği yatırılması gereken başvuru bedelinin süresi içinde Kurum hesaplarına yatırılıp yatırılmadığı hususu oluşturmaktadır.
Başvuru sahibi esas olarak idarenin işlemine yönelik bir değerlendirme talep etmekle birlikte, Kanun’un şekli şartlarından biri olan başvuru bedelini Kurum hesaplarına yatırmamıştır. Kurum tarafından bu eksiklik başvuru sahibine usulünce tebliğ edilmiş ve on günlük ek süre tanınmıştır. Ancak bu süre zarfında da gerekli ödeme yapılmamış, şekil şartındaki eksiklik devam etmiştir. Dolayısıyla şeklen tamamlanmamış bir başvurunun esas yönünden değerlendirilemeyeceği yönündeki uygulama, olayda da belirleyici olmuştur.
Olayda öne çıkan tartışma, başvuru sahibinin sunduğu gerekçelerin, başvuru şekil şartı niteliği taşıyan ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırıp kaldırmayacağı noktasında yoğunlaşmaktadır. Kurul değerlendirmesinde, başvuru bedelinin yatırılmasının itirazen şikayet hakkının kullanılabilmesi için esaslı bir unsur olduğu, bu yükümlülüğün SGK prim borcuna veya diğer hukuki-iktisadi mazeretlere bağlı olarak esnetilemeyeceği yönündeki yerleşik yaklaşımı açıkça ortaya konmuştur. Esaslı unsur olarak nitelendirilen bu ödeme, başvurunun işleme alınabilmesi için vazgeçilmez nitelikte değerlendirilmiştir.
Başvuru sahibi adına işlem yapan vekilin yetkili olduğu, belgelerinde eksiklik bulunmadığı belirlenmiş olmakla birlikte; bu unsur tek başına başvurunun kabul edilebilirliğini sağlamamaktadır. Kurul, her bir şekil şartının ayrı ayrı tamamlanmış olmasını dikkate almakta, vekil yetkisi gibi unsurların varlığı başvuru bedelinin yatırılmaması gibi daha temel bir eksikliği bertaraf edici nitelikte görmemektedir. Bu doğrultuda, Kurul hem vekil açısından başvuru yeterliliğinin sağlandığını, hem de ödeme eksikliği nedeniyle başvurunun şeklen tamamlanmadığını ifade etmiştir.
Sonuç olarak, Kurul’un değerlendirmesi, mevzuattaki şekil şartlarının zamana ve duruma bağlı olmaksızın uygulandığı yönündeki yaklaşımını korumaktadır. İtirazen şikayet hakkının kullanılabilmesi için gerekli asgari koşullardan biri olan başvuru bedelinin ödenmemesi, bildirilen sürede de giderilmemiş olduğundan, başvuru şekil yönünden reddedilmiştir. Bu karar, şekil şartlarının ihmal edilmesinin esasın incelenmesini tamamen engellediğine ilişkin Kurul’un açık tutumunu yansıtmaktadır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.