KÜNYE
- Toplantı No: 2022/040
- Gündem No: 13
- Karar Tarihi: 24.08.2022
- Karar No: 2022/UY.II-1001
- Başvuru Sahibi: Mehmet Sait KELEKÇİOĞLU - Okanlar İnş. Petrol Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2022/299113
- İhale Adı: Silvan İlçe Sınırları Dahilinde Mahalle Yollarında Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üst Yapı (Sathi Kaplama, Parke) Yapım İşi
Özet
İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş deneyim ve iş hacmi kriterlerini karşılamaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş ortaklığı beyannamesinin standart forma uygun sunulmadığını, ortaklara ait yeterlik bilgileri tablosunda eksiklikler olduğunu, sunulan iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında olmadığını ve iş hacmi ile bilanço kriterlerini karşılamadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale konusu iş kapsamında hem altyapı hem üstyapı işlerinin yer aldığı ve benzer işin ‘Alt yapı işleri V.Grup: Karayolu işleri (altyapı+üstyapı işleri)’ olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun altyapı işlerini içermediği ve sadece üstyapı işlerine ilişkin olduğu, özel ortağın iş deneyim belgesinin ise bina işleri kapsamında olduğu ve iş hacmi kriterlerini karşılamadığı belirlenmiştir. İş hacmi kriteri açısından, pilot ve özel ortağın her birinin iş hacmi tutarını hisse oranlarına göre karşılaması gerekirken, sunulan belgelerde bu kriterlerin karşılanmadığı, ayrıca iş hacmi için gerekli olan toplam ciro ve yapım işleri cirosunun sunulmadığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş ortaklıklarında iş deneyim belgelerinin “benzer iş” kapsamında değerlendirilmesinde nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: İş deneyim belgelerinin, ihale konusu işin teknik kapsamı ve benzer iş tanımıyla uyumlu olması gerekir. Burada, her ortağın sunduğu belgeler işin benzerliğini sağlamalı; örneğin altyapı ve üstyapı işleri birlikte varsa, iş deneyimlerinin her iki alanda da yeterliliği göstermesi veya işin ağırlıklı kısmına uygun olması önemlidir. Belgede sadece işin bir yönüne ilişkin deneyim varsa veya kapsam farklıysa, bu durum benzer iş kapsamında değerlendirmeyi olumsuz etkileyebilir.
Soru: İş ortaklıklarında iş hacmi kriterinin ortakların paylarına göre ayrı ayrı karşılanması gerektiğinin dayanağı nedir ve uygulamada nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: İş hacmi kriteri, iş ortaklığında ortakların sözleşmede belirtilen payları oranında sağlanmalıdır. Ortakların toplam iş hacmi kriterini birlikte sağlaması yeterli bulunmayabilir; her ortağın payına düşen iş hacmini ve cirolarını belgelerle desteklemesi gerekir. Uygulamada, ortakların kendi paylarına düşen iş hacmi tutarını karşılamaması teklifin yeterliliğinin reddedilmesine yol açabilir.
Soru: İş ortaklığı beyannamesi ve yeterlik bilgileri tablolarında eksikliklerin değerlendirme sürecine etkisi nedir?
Cevap: Standart forma uygun olmayan veya eksik doldurulan iş ortaklığı beyannameleri ile yeterlik bilgileri, ihale sürecinde zorluk yaratabilir ancak bu eksiklikler teklifin reddi için tek başına yeterli olmayabilir. Teklif değerlendirmesinde asıl önem verilen hususlar, ortaklara ait iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında olması ve iş hacmi gibi temel yeterlik kriterlerinin karşılanmasıdır. Yine de bu belgelerin doğruluğu ve tamlığı sürecin sorunsuz işlemesi açısından önem taşır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş deneyim ve iş hacmi yeterliliği sağlanmadığında mevzuat gereği ne tür sonuçlar doğurur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş deneyim belgeleri benzer iş kapsamına uymuyorsa ve iş hacmi kriteri ortak paylarına göre karşılanmıyorsa, bu durum teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açar. Bu eksiklikler ihale sürecinin kanuna uygun yürütülmesini engellediğinden, ihale işlemlerinin mevzuata uygun biçimde yeniden gerçekleştirilmesi gerekir.
Soru: İhale konusu işte birden fazla iş grubu (örneğin altyapı ve üstyapı) bulunması, iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında değerlendirilmesinde ne gibi sorunlara yol açabilir?
Cevap: İhale konusu işin birden fazla bileşeninden (altyapı ve üstyapı gibi) oluşması, iş deneyim belgelerinin uygunluğunun karmaşık değerlendirilmesini gerektirir. Eğer iş deneyimi yalnızca işin bir bölümünü kapsıyorsa, diğer kritik bileşenin deneyimi belge ile desteklenmiyorsa, benzer iş tanımı karşılanmayabilir. Bu durum, iş ortaklığının iş deneyim yeterliliğinin tamamlanmadığı sonucunu doğurabilir ve teklifin elenmesine neden olabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında olmaması ne şekilde değerlendirilmiştir?
Cevap: İş ortaklığının pilot ve özel ortağının sunduğu iş deneyim belgeleri, ihale konusu işin kapsamındaki altyapı ve üstyapı işlerini içermeli, belirlenen benzer iş tanımına uygun olmalıdır. Ancak pilot ortağın belgesi sadece üstyapı işlerine ilişkin, özel ortağın belgesi ise bina işleri kapsamında olup ihale konusu işin belirlenen benzer iş tanımını karşılamadığı için belgeler benzer iş kapsamında kabul edilmemiştir.
Soru: İş hacmi kriterinin iş ortaklığı paylarına göre değerlendirilmesinin somut sonucu ne olmuştur?
Cevap: İş hacmi kriterine göre pilot ve özel ortağın her biri, hisse oranlarına düşen iş hacmi tutarını sağlamalıdır. İncelemede her iki ortağın da iş hacmi kriterini karşılayacak nitelikte ciro ve yapım işleri cirosunu sunmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle iş hacmi kriterleri iş ortaklığı bazında değil, ortakların ayrı ayrı paylarına göre de sağlanmamıştır.
Soru: İş ortaklığı beyannamesinin standart forma uygun sunulmaması ve ortaklara ait yeterlik bilgilerindeki eksiklikler ihale sonuca nasıl yansımıştır?
Cevap: Başvuru sahibinin iddiasına rağmen, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının iş ortaklığı beyannamesinin standart forma uygun sunulmaması ve yeterlik bilgileri tablosundaki eksiklikler kararda ihale sürecinin değerlendirilmesinde belirleyici olmamıştır. Kararın temel dayanağı, iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında olmaması ve iş hacmi kriterlerine uyulmamasıdır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve ihale işlemlerinin yeniden gerçekleştirilmesine karar verilmesinin hukuki gerekçesi nedir?
Cevap: İhale konusu iş için belirlenen benzer iş ve iş hacmi yeterlik kriterlerini ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının pilot ve özel ortağının birlikte sağlamaması, teklifin mevzuata uygun şekilde değerlendirilmesini engellemiştir. Bu nedenle, mevcut teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihale işlemlerinin yeterlik kriterlerine uygun şekilde yeniden yapılmasına karar verilmiştir.
Detaylı Analiz
İncelenen vakada uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının yeterlik kriterlerini sağlayıp sağlamadığı noktasında şekillenmiş ve başvuru sahibinin iddiaları, iş ortaklığının iş deneyim belgeleri ile iş hacmi verilerinin ihale şartlarını karşılamadığı yönünde olmuştur. Uyuşmazlığın merkezinde, sunulan belgelerin benzer iş tanımına uygunluğunun yanı sıra bu belgelerin iş ortaklığı yapısına göre doğru paylaşımını sağlayıp sağlamadığı tartışması yer almıştır. Başvuru sahibi, ayrıca iş ortaklığı beyannamesi ve yeterlik bilgileri tablolarındaki şekli eksiklikleri de ileri sürmüş, ancak bu husus kararın esasını belirleyen unsurlar arasında yer almamıştır.
Bu süreçte özellikle iş deneyimi kriteri bağlamında öne çıkan tartışma, ihale konusu işin hem altyapı hem de üstyapı işlerini içermesi nedeniyle, benzer iş olarak belirlenen karayolu işleri kapsamına giren her iki iş türünün de yeterince temsil edilip edilmediğidir. Pilot ortağın yalnızca üstyapı işlerine dair bir belge sunmuş olması, altyapı yönünden yeterliliği belgeleyememesi anlamına gelmiş; özel ortağın sunduğu iş deneyimi ise nitelik itibarıyla bina işleri kapsamında değerlendirilmiş ve söz konusu ihalenin benzer iş tanımını karşılamadığı kabul edilmiştir. Bu değerlendirme, ortakların sunduğu belgelerin teknik kapsamının, ihale dokümanında aranan nitelikleri taşımadığı sonucunu doğurmuştur.
Kararda esaslı unsur kavramı da özellikle pilot ortağın sunduğu belge bağlamında gündeme gelmiştir. İhalenin ağırlık noktasının hem altyapı hem üstyapı işlerine dayalı olması, pilot ortak açısından deneyim belgesinin yalnızca üstyapı kısmını kapsıyor oluşunu yetersiz kılmıştır. Altyapı işlerinin ihalenin esaslı unsurlarından biri olarak değerlendirilmesi sonucunda, bu unsura ilişkin deneyimin sunulmaması, işin mahiyetine uygun bir yeterlik sağlayamamıştır. Böylelikle, işin teknik bütünlüğüyle doğrudan ilişkili unsurların karşılanmaması, belgenin benzer iş kapsamında kabul edilmemesi sonucunu doğurmuştur.
İş hacmi yönünden yapılan tespitler de iş ortaklığı yapısına özgü değerlendirme kriterlerinin ihmal edildiğini ortaya koymuştur. Her iki ortağın, kendi hisselerine düşen iş hacmi tutarını ayrı ayrı sağlaması gerekirken, sunulan belgelerin bu yükümlülüğü karşılamadığı; ayrıca istenen toplam ciro ve yapım işleri cirosunun da sunulmadığı belirlenmiştir. Bu durum, yalnızca teknik değil, mali yeterliliğin de eksik olduğunu ve ortaklık yapısının gereklerini yerine getiremediğini göstermiştir. Böylece, ortaklar arasında paylaşıma dayalı iş hacmi kriteri ihmal edilmiş, bu da teklifin reddine yol açan gerekçelerden biri olmuştur.
Kamu İhale Kurulu, değerlendirmesinde şekli eksikliklerden ziyade işin mahiyetine uygunluk ve yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığını esas almıştır. Pilot ve özel ortağın sunduğu belgelerin hem işin benzerlik tanımına uymadığı hem de yeterli iş hacmi sunulmadığı belirlenmiştir. Kurul, bu tespitler doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihale işlemlerinin yeniden, mevzuata uygun biçimde yürütülmesine karar vermiştir. Sonuç olarak, bu karar, özellikle ortaklık yapısında her bir ortağın kendi payına düşen sorumlulukları hem teknik hem mali açıdan ayrı ayrı yerine getirme zorunluluğunun altını çizen bir örnek teşkil etmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.