KÜNYE
- Toplantı No: 2023/032
- Gündem No: 19
- Karar Tarihi: 07.06.2023
- Karar No: 2023/UY.I-847
- Başvuru Sahibi: Fiyer Yapı İnşaat Emlak Pazarlama İthalat İhracat Tic. Ltd. Şti. - Fhk İnşaat Taahhüt Turizm İthalat İhracat Dış Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi
- İhaleyi Yapan İdare: Tekirdağ Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı
- İKN: 2023/131408
- İhale Adı: Çorlu İlçesi, Önerler Mahallesi İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi
Özet
İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olması nedeniyle teklifinin reddi ve ihalenin yeniden gerçekleştirilmesi kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğunu, iş makineleri beygir gücünün uyumsuz olduğunu, akaryakıt girdilerinin rayiçlere uygun olmadığını, işçilik giderlerinin mevzuata aykırı hesaplandığını, fiyat teklifinde gerekli belgelerin bulunmadığını ve satış tutarlarının usulsüz olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, iş makinelerinin teknik özelliklerinin ihale dokümanındaki şartlarla uyumlu olması gerektiğini, ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin kullandığı iş makinesinin beygir gücünün farklı olduğunu tespit etmiştir. Ayrıca, satış tutarı tespit tutanaklarında geçici vergi beyanname dönemi bilgilerinin eksik olduğu ve ilgili malın 1/20’si kadar satış yapılmadığı belirlenmiştir. Akaryakıt maliyetlerinin ise EPDK rayiçlerine uygun olduğu, işçilik giderlerinin asgari ücretin altında olmadığı tespit edilmiştir. Bu tespitler ışığında, iş makineleri ve satış tutarları yönünden açıklamaların mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan iş makinelerinin teknik özelliklerinin, ihale dokümanındaki şartlardan farklı olması teklifin reddi için nasıl değerlendirilir?
Cevap: İş makinelerinin teknik özellikleri ihale dokümanında belirlenen şartlarla uyumlu olmalıdır. Teknik özelliklerin farklı olması, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmaması ve teklifin reddi için önemli bir gerekçe oluşturabilir. Ancak bu hususun değerlendirilmesinde, teknik uygunsuzluğun teklifin esaslarına etkisi ve mevzuata uygunluğunun kapsamlı olarak incelenmesi gerekir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarına esas satış tutarı tespit tutanaklarında ilgili vergi beyannamelerine ilişkin bilgilerin eksik veya usulsüz yer alması ne gibi sonuçlar doğurur?
Cevap: Satış tutarı tespit tutanaklarında vergi beyannamesi dönemi gibi bilgilerin eksik veya usulsüz kayıt edilmesi, açıklamaların doğruluğu ve güvenilirliğini zedeler. Bu durum, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunun reddedilmesine ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilir.
Soru: Akaryakıt ve işçilik maliyetlerinin mevzuata uygun olması, aşırı düşük teklif açıklamalarının tamamen kabul edilmesini sağlar mı?
Cevap: Akaryakıt ve işçilik maliyetlerinin mevzuata uygun hesaplanması açıklamaların değerlendirilmesinde olumlu unsurdur ancak tek başına aşırı düşük teklif açıklamalarının tamamının uygun bulunması için yeterli olmayabilir. Diğer hususlarda tespit edilen mevzuata aykırılıklar varsa, açıklamalar bütünüyle uygun görülmeyebilir.
Soru: Teknik özellik uyumsuzluğu ve usulsüz düzenlenmiş tespit tutanakları aşırı düşük teklif açıklamalarında birlikte değerlendirildiğinde karar sürecine etkisi nasıl olur?
Cevap: Hem iş makinelerinin teknik özelliklerinin ihale şartlarına aykırı olması hem de satış tutarı tespit tutanaklarının usulsüz düzenlenmesi durumunda, bu iki hususun birlikte yaratacağı olumsuz etki aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun bulunmaması sonucunu güçlendirir. İdare veya Kurul bu tür birlikte ortaya çıkan eksik veya yanlışlıklara dayanarak teklifin reddine karar verebilir.
Soru: İtiraz aşamasında başvuru sahibinin bazı iddialarının haklı, bazılarının haksız bulunması halinde başvuru bedelinin iadesi nasıl değerlendirilir?
Cevap: Başvuru sahibi iddialarının tamamının haklı bulunmadığı durumlarda başvuru bedelinin iadesi genellikle mümkün olmaz. Kısmi haklılık, başvuru bedelinin iadesi için yeterli kabul edilmeyebilir. Bu değerlendirme, mevzuat ve ilgili Kurul kararlarındaki uygulama örüntüsüne göre yapılır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin kullandığı iş makinelerinin teknik özelliklerinin, ihale dokümanındaki şartlardan farklı olması ihale üzerinde bırakılma kararının iptali için yeterli bir gerekçe midir?
Cevap: Bu vakada, iş makinelerinin beygir gücü ihale şartları ile uyumsuz bulunmuş ve Kurul açıklamaların mevzuata aykırı olduğuna hükmetmiştir. Dolayısıyla, teknik özelliklerin ihale şartlarına uygun olmaması aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi ve ihale üzerinde bırakılma kararının bozulması için yeterli bir gerekçe oluşturmuştur.
Soru: Satış tutarı tespit tutanaklarında geçici vergi beyanname dönem bilgilerinin eksik veya usulsüz olarak düzenlenmesi aşırı düşük teklif açıklamalarının uygunluğunu nasıl etkiler?
Cevap: Kurulca tespit edildiği üzere, satış tutarı tespit tutanaklarında ilgili vergi beyanı dönem bilgilerinin eksik olması ve söz konusu malın yeterince satılmamış olması, isteklinin açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucunu doğurmuştur. Bu yüzden tutanakların mevzuata aykırı düzenlenmesi aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesini gerektirmiştir.
Soru: Akaryakıt giderleri ve işçilik maliyetlerinin mevzuata uygun hesaplanması, aşırı düşük teklif açıklamalarının tümüyle kabul edilmesini sağlar mı?
Cevap: Bu vakada akaryakıt giderlerinin ve işçilik maliyetlerinin mevzuata uygun olduğu tespit edilmiştir. Ancak diğer hususlardaki mevzuata aykırılıklar nedeniyle isteklinin açıklamalarının tamamı uygun bulunmamış, dolayısıyla bu giderlerin uygun olması aşırı düşük teklif açıklamalarının tamamının kabulü sonucunu doğurmamıştır.
Soru: Başvuru sahibinin tüm iddiaları haklı bulunmadığında başvuru bedelinin iadesi nasıl değerlendirilir?
Cevap: Kurul kararı kapsamında, başvuru sahibinin iddialarının tamamının haklı bulunmaması nedeniyle başvuru bedelinin iadesi mümkün görülmemiştir. Yani, kısmen haklı bulunmanın başvuru bedelinin iadesi için yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.
Detaylı Analiz
İhale sürecinde ortaya çıkan uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının belirli unsurlar bakımından mevzuata uygun olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi, isteklinin iş makinelerinin teknik özelliklerinin ihale dokümanında öngörülen şartları karşılamadığını, ayrıca açıklamalara dayanak olarak sunulan satış tutarı tespit tutanaklarının usule aykırı şekilde düzenlendiğini ifade etmiştir. Bu iki temel iddia dışında bazı maliyet kalemlerinin da gerçekçi olmadığı belirtilse de, uyuşmazlık esas olarak teknik yeterlilik ile belge düzeninin doğruluğu etrafında şekillenmiştir.
İhaleye konu işin ifasında kullanılacağı belirtilen iş makinelerine ilişkin açıklamalar kritik bir inceleme alanı olmuştur. Beygir gücü yönünden yapılan değerlendirmede, sunulan makinelerin ihale belgelerinde yer alan şartlarla örtüşmediği belirlenmiştir. Bu durum yalnızca teknik bir fark değil, aynı zamanda işin taahhüt edilen şekilde yerine getirilip getirilemeyeceği konusunda ciddi bir tereddüt yaratmakta ve açıklamanın inandırıcılığını zedelemektedir. Teknik dokümana uyum, aşırı düşük teklif açıklamalarının geçerliliğinde önemli bir unsur olarak ortaya çıkmıştır.
Teknik farklılığın yanında değerlendirilen bir diğer esas unsur ise fiyat açıklamalarının dayanağını oluşturan satış tutarı tespit tutanaklarının nasıl düzenlendiğidir. Bu belgelerde geçici vergi beyan dönemlerine dair bilgilerin eksik olması ve sunulan malın gerekli düzeyde satışının gerçekleşmemiş olması, yapılan açıklamaların güvenirliğini azaltmıştır. Eksik ve usulsüz belge düzeni, teklifin gerçeği yansıtıp yansıtmadığına dair ciddi bir şüphe doğurmakta; bu da açıklamaların esaslı unsurlar bakımından yeterli olmadığına işaret etmektedir. Kurul, bu yönüyle açıklamalarda bulunan eksikliklerin göz ardı edilemeyecek nitelikte olduğuna kanaat getirmiştir.
Pilot ortak ya da diğer ortaklık unsurlarının bu vakadaki temel değerlendirmeye doğrudan etkisine dair bir tespit yapılmamıştır. Aksine, Kurulun değerlendirmesi, açıklama sunan isteklinin aşırı düşük teklifine dayanak gösterdiği teknik araçlar ve mali belgelerin yeterliliği ekseninde yürütülmüştür. Bu bakımdan, iş deneyimi veya benzeri yeterlik kriterleri üzerinden firma profili özelinde detaylı bir analiz değil, daha çok açıklama belgelerinin içeriksel yeterliği esas alınmıştır.
Sonuç olarak, Kurul değerlendirmesinde, iş makinelerinin teknik yetersizliği ile satış tutarı tespit tutanaklarındaki usulsüz düzenlemenin birlikte değerlendirilmesi neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan, akaryakıt giderlerine ilişkin rayiçlerin ve işçilik maliyetlerinin mevzuata uygun hesaplandığı tespit edilmiş olsa da, bu unsurların uygunluğu ihale kararının geçerliliğini koruyacak ağırlıkta görülmemiştir. Bu sebeple teklifin geçersiz sayılmasına ve ihalenin yeniden yapılmasına karar verilmiş; başvuru sahibinin yalnızca bir kısmı haklı bulunan iddiaları nedeniyle başvuru bedelinin iadesi uygun bulunmamıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.