KÜNYE
- Toplantı No: 2021/005
- Gündem No: 39
- Karar Tarihi: 03.02.2021
- Karar No: 2021/UY.II-300
- Başvuru Sahibi: Tiba Yapı Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Akdeniz Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2020/671393
- İhale Adı: Yılmaz Güney Spor Kompleksi İçerisinde Açık Yüzme Havuzu, Gençlik Merkezi, Sosyal Tesis Binası ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi
Özet
İş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu iş ile uyumlu olması nedeniyle itirazen şikayetin reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun cadde ve sokak yapım işleri (A/V grubu) olduğunu, ihale konusu işin ise bina işleri (B/III grubu) kapsamında olduğunu, bu nedenle iş deneyim belgesinin mevzuata aykırı düzenlendiğini ve iş ortaklığının değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İncelenen iş deneyim belgesinde işin toplam tutarı 4.230.654,86 TL olup, pazar alanı çalışmaları ile cephe giydirme çalışmalarının toplam tutarı 2.677.600,03 TL ve bu tutar işin %63’üne karşılık gelmektedir. İhale konusu işin benzer iş olarak kabul edilen B/III grubu yapım işleri kapsamında olduğu, iş deneyim belgesindeki esaslı unsurun işin yapım amacı ve işlevi ile tutar dağılımı dikkate alınarak B/III grubu iş olarak değerlendirilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Bu nedenle iş deneyim belgesinin tamamının ihale konusu iş veya benzer işe uygun olduğu kabul edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgesinde yer alan farklı iş kalemleri, belgenin esaslı unsurunun ihale konusu işe uygun olmadığı gerekçesiyle teklifin elenmesine yol açabilir mi?
Cevap: Farklı iş kalemlerinin bulunması, belgenin esaslı unsurunun belirlenmesinde tek başına elenme nedeni sayılmaz. Esaslı unsurun tespitinde iş deneyim belgesindeki işlerin tutar dağılımı ve işin yapım amacı gibi somut kriterler dikkate alınır. Eğer toplam iş tutarının önemli bir yüzdesi ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun ise, belge tamamıyla değerlendirilebilir.
Soru: Bir iş deneyim belgesinde esaslı unsur tespitinde iş tutarının hangi oranda benzer işe ait olması gerekir?
Cevap: Mevzuatta veya uygulama kararlarında kesin bir oran belirtilmemekle birlikte, genellikle iş deneyim belgesindeki benzer işe ait işlerin toplam tutarın önemli bir kısmını (örneğin %50’nin üzerinde) oluşturması esaslı unsurun benzer işe uygunluğunu gösterir. Ancak bu oran tek başına karar vermek için yeterli olmayabilir; işin yapım amacı ve işlevi gibi özellikler de değerlendirilir.
Soru: İş deneyim belgelerinin esaslı unsuru belirlenirken işin yapım amacı ve işlevi nasıl dikkate alınır?
Cevap: İşin yapım amacı ve işlevi, benzer iş grubunun tespitinde işin teknik ve fonksiyonel özelliklerini ifade eder. Benzer iş grubuna dâhil olması için sadece işlem süreci değil, işin nihai amacı ve fonksiyonel kapsamının da aynı veya yakın olması gerekir. Bu nedenle, iş deneyim belgesinde yer alan işlerin teknik içeriği ve nihai işlevi ihale konusu işle uyumluysa benzer iş olarak kabul edilebilir.
Soru: İhale konusu iş ile iş deneyim belgesindeki iş farklı ama toplam işin büyük kısmı benzer iş grubuna uygun ise, iş deneyim belgesinin tamamı değerlendirilir mi?
Cevap: Evet. Esaslı unsur, iş deneyim belgesindeki işlerin toplam tutar içindeki ağırlığı ve benzer iş grubuna uygunluğu dikkate alınarak belirlenir. Büyük kısmı benzer iş grubuna uyuyorsa, belgenin tamamı değerlendirmeye alınır ve kısmi elenme söz konusu olmayabilir.
Soru: İş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu işe uygunluğu hakkında tereddüt varsa, bu nasıl giderilir?
Cevap: İdare ve inceleme kurulları, işin teknik şartname ve standartları, iş tutarları ile işlevsel kıyaslamaları dikkate alarak somut değerlendirme yapar. Belgede açıkça desteklenmeyen yorumlardan kaçınılmalı, benzer iş grubuna uygunluğa ilişkin ayrıntılı tespitler yapılmalıdır. Tereddüt durumunda tamamlayıcı bilgi ve belgeler talep edilebilir veya komisyon görüşlerine başvurulabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesindeki işlerin farklı gruplarda olması, belgenin esaslı unsurunun ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun olmadığının kabulü için yeterli midir?
Cevap: Hayır. İncelemede, iş deneyim belgesindeki işlerin toplam tutarları ve işin yapım amacı ile işlevine bakılarak esaslı unsur, ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun bulunmuştur. Dolayısıyla farklı iş gruplarından işlerin bulunması, belgenin esaslı unsurunun uygunluğunu engellememiştir.
Soru: İş deneyim belgesindeki işlerin tutar dağılımının esaslı unsurun belirlenmesinde önemi nedir?
Cevap: İş deneyim belgesindeki işlerin tutar dağılımı esaslı unsurun tespitinde belirleyici olmuştur. İncelenen belgede, ihale konusu iş grubuna ait imalatlar, toplam tutarın %63’ünü oluşturmuş ve bu nedenle esaslı unsur o iş grubu kabul edilmiştir.
Soru: İhale konusu iş ile iş deneyim belgesindeki işin benzer iş grubu kapsamında değerlendirilmesi için hangi kriterler birlikte dikkate alınmıştır?
Cevap: İşin yapım amacı, işlevi ve belge tutarının iş grubuna göre dağılımı birlikte dikkate alınarak değerlendirme yapılmıştır. Bu kapsamda iş deneyim belgesindeki işlerin işlevleri ve tutar ağırlığı esas alınmış ve benzer iş grubu tespiti yapılmıştır.
Soru: Başvuru sahibinin iddiası üzerine itirazen şikayet sürecinde iş deneyim belgesinin tamamının değerlendirilmemesi gerektiği sonucu çıkarılmış mıdır?
Cevap: Hayır. Yapılan tespitler, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun olması nedeniyle belgenin tamamının değerlendirilmesi gerektiğini göstermiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye konu olayda, üzerinde geçici olarak bırakılan iş ortaklığının pilot ortağının sunduğu iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun olup olmadığı tartışma konusu olmuştur. Başvuru sahibi, belgeye konu işin esaslı unsurunun cadde ve sokak yapımı gibi altyapı işlerine (A/V grubu) ait olduğunu, oysa ihalede istenen işin bina işleri (B/III grubu) kapsamında bulunduğunu ileri sürerek, söz konusu belgenin geçersiz sayılması gerektiğini iddia etmiştir. Bu noktada uyuşmazlık, deneyim belgesindeki işlerin niteliği ile ihale konusu işin karşılaştırılması yönünde şekillenmiştir.
İddiaların merkezinde yer alan iş deneyim belgesi çeşitli imalat kalemlerini içermekle birlikte, hangi iş grubu kapsamında değerlendirileceği hususu önem kazanmıştır. Özellikle belge içeriğinde bulunan bazı imalatların farklı iş gruplarıyla ilişkilendirilebileceği yönünde tereddüt oluşmuştur. Ancak bu tür karışık içerikli belgelerde önemli olan, işin tamamı içinde hangi faaliyetlerin öne çıktığı, hangi kısmın niteliği itibarıyla ağırlık taşıdığıdır. Bu çerçevede iş deneyim belgesindeki faaliyetlerin yalnızca cinsine bakmak tek başına yeterli görülmemiş; iş tutarları ve işin fonksiyonel niteliği değerlendirmeye alınarak esaslı unsurun tayini yoluna gidilmiştir.
Kurul değerlendirmesinde işin esaslı unsurunun, yalnızca iş kalemlerinin isimlendirilmesiyle değil, teknik ve işlevsel bütünlük açısından ihale konusu iş ile gösterdiği benzerlik üzerinden tespiti ön planda tutulmuştur. İncelemede, toplam işin %63’ünün, bina işleri grubu kapsamında sayılan pazar alanı ve cephe giydirme gibi imalatlardan oluştuğu, dolayısıyla bu bölümlerin yapım amacı ve işlevinin ihale konusu işle örtüştüğü değerlendirilmiştir. Böylece, farklı iş gruplarına ait unsurlar içeriyor olsa dahi, ağırlıklı bölümün benzer işe denk düşmesi nedeniyle esaslı unsurun bina işleri grubu olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu bağlamda pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesi, hem işin toplam tutar dağılımı hem de söz konusu işin teknik ve işlevsel yapısı dikkate alınarak değerlendirilmiştir. İlgili işin yapı bileşenlerinin önemli bir bölümünün benzer iş grubundan oluştuğu ve işlevinin de ihale konusu işle benzeştiği tespit edildiği için, belge ilgili ihalede geçerli kabul edilmiştir. Böylece, iş deneyim belgesinin yalnızca belli bir kısmının değil, tamamının değerlendirmeye alınması gerektiği şeklinde bir yorum benimsenmiştir.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, belgede yer alan farklı iş kalemlerine rağmen esaslı unsurun ihale konusu işin benzer iş grubuna denk düştüğünü belirterek başvuru sahibinin iddiasını yerinde bulmamıştır. Kurul, değerlendirmesini somut veriler üzerinden, işin yapım amacı, tutar oranı ve fonksiyonel uygunluk temelinde yapmış ve itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar vermiştir. Bu yaklaşım, benzer yapıdaki karma iş içeren deneyim belgelerinde, yüzeysel benzerlik yerine işin teknik içeriği ve ekonomik ağırlığına dayalı değerlendirme yapılması gereğine işaret etmektedir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.