KÜNYE
- Toplantı No: 2022/047
- Gündem No: 19
- Karar Tarihi: 12.10.2022
- Karar No: 2022/UY.I-1233
- Başvuru Sahibi: Altınışık İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü (TCDD), Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2022/697153
- İhale Adı: Niğde Andaval Lojistik Merkezi Yapım İşi
Özet
İş deneyim belgesinin demiryolu üstyapı işlerini içermemesi nedeniyle benzer işe uygun bulunmaması nedeniyle itirazen şikayetin reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, iş deneyim belgesinin sadece demiryolu altyapısı işlerine ait olduğunu, üstyapı işlerini içermediği için uygun bulunmamasının mevzuata aykırı olduğunu, ayrıca üstyapı işlerinin maliyetinin cüzi olması nedeniyle altyapı ve üstyapı işlerinin birlikte aranmasının rekabeti engellediğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale konusu iş, demiryolu altyapı ve üstyapı işlerini birlikte içeren bir lojistik merkezi yapım işi olup, iş deneyim belgesine konu işin ihale konusu işin üstyapı işlerini içermediği tespit edilmiştir. İdari şartnamede benzer iş tanımı demiryolu altyapı ve üstyapı işlerini birlikte içermesi gerektiği belirtilmiştir. Başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinde demiryolu üstyapısını oluşturan balast tabakası, traversler, çelik ray ve bağlantı elemanları gibi imalatların bulunmaması nedeniyle belge esaslı unsur olarak demiryolu işleri (altyapı+üstyapı) grubuna uygun değildir. Ayrıca, iş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlendiği ve belge tutarının iş grupları itibariyle dağılımının mevzuata uygun şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgelerinde benzer iş tanımının kapsamı nasıl dikkate alınmalıdır?
Cevap: İş deneyim belgesi, ihale konusu işin kapsamındaki tüm önemli unsurları (örneğin altyapı ve üstyapı gibi) içermelidir. İdari şartnamede benzer iş tanımı birlikte aranıyorsa, sadece işin bir kısmını kapsayan belgeler benzer iş şartını karşılamayabilir. Böyle durumlarda, belge kapsamı ihale işinin teknik gereklilikleri çerçevesinde bütünsel olarak değerlendirilir.
Soru: İş deneyim belgesinin içeriğinde yer alan iş kalemlerinin dağılımı niçin önemsenir?
Cevap: İş deneyim belgesinde tutarların hangi iş gruplarına ait olduğunun net olarak belirtilmesi, belgenin ihale konusu işin benzerliği açısından doğru değerlendirilmesini sağlar. Esaslı unsurun yanlış ya da eksik belirlenmesi, benzer iş koşulunun ihlali anlamına gelebilir ve belgenin yeniden düzenlenmesi gerekebilir.
Soru: Benzer iş deneyimi aranırken, işin alt bileşenlerinin maliyet açısından önemsiz olması değerlendirmeyi nasıl etkiler?
Cevap: İhale dokümanında benzer iş tanımı belirlenirken, bileşenlerin maliyet büyüklüğüne bakılıp ihmal edilmesi genel olarak uygun bulunmaz. İdari şartnamede tüm tanımlı iş grupları şart koşulmuşsa, unsurların maliyeti küçük olsa bile birlikte sunulan iş deneyimi aranabilir. Maliyet küçüklüğü rekabeti engelleme iddiasını otomatik olarak doğrulamaz.
Soru: İş deneyim belgesinin benzer işe uygun bulunmaması halinde ne tür işlem yapılmalıdır?
Cevap: Uygun olmayan iş deneyim belgesi nedeniyle başvuru reddedilebilir. Ayrıca, belgeyi düzenleyen birimden belgede esaslı unsurların doğru tespiti ve tutar dağılımının mevzuata uygun yeniden düzenlenmesi istenebilir. Bu, belgelerin hukuka ve ihaleye uygunluğunun sağlanması açısından önemlidir.
Soru: Benzer iş deneyimi değerlendirmesinde altyapı ve üstyapı işlerinin birlikte aranması hangi koşullarda geçerli olur?
Cevap: İhale konusu işin teknik ve sözleşme koşullarında altyapı ve üstyapı işlerinin birlikte gerçekleştirilmesi öngörülüyorsa, iş deneyim belgelerinin de bu bütünlüğü göstermesi beklenir. Tek taraflı belgeler genellikle benzer işe uygun sayılmaz; bu yaklaşım işin gerektirdiği kapsam ve niteliğin sağlanması için uygulanır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin iş deneyim belgesinin sadece altyapı işlerini içermesi, benzer iş tanımına neden uygun bulunmamıştır?
Cevap: Çünkü ihale konusu iş demiryolu altyapı ve üstyapı işlerini birlikte gerektirmektedir. Başvuru sahibinin belgesi sadece altyapı işlerinden oluştuğu için, üstyapı unsurlarını içermeyen bu belge benzer iş deneyimi şartını karşılamamaktadır.
Soru: Başvuru sahibinin, üstyapı işlerinin maliyetinin cüzi olduğunu ve bu nedenle altyapı ile birlikte aranmasının rekabeti engellediği yönündeki iddiası nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İdari şartnamede benzer iş tanımı açık şekilde hem altyapı hem de üstyapı işlerini içerecek şekilde belirlenmiş olup, üstyapı işlerinin maliyetinin cüzi olması rekabet engeli oluşturması sonucuna ulaşılmamıştır. Bu nedenle iddia reddedilmiştir.
Soru: İş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlenmesi ve belge tutarının iş gruplarına uygun dağılımı neden önemlidir?
Cevap: İş deneyim belgesinin esaslı unsuru hatalı belirlendiğinde, belge ihale konusu iş tanımıyla uyumlu olmaz. Tutarların iş grupları bazında doğru dağılımı da belgenin benzer iş şartını sağlayıp sağlamadığını gösterir. Bu vakada hatalı belirleme nedeniyle belgenin mevzuata uygun olarak yeniden düzenlenmesi kararlaştırılmıştır.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunun reddedilme gerekçesi nedir?
Cevap: Başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer iş tanımında öngörülen demiryolu üstyapı işlerini içermemesi ve bunun sonucu olarak benzer işe uygun bulunmaması nedeniyle şikayeti reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuruya konu olayda, şikayet sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinin yalnızca demiryolu altyapı işlerini kapsadığı, demiryolu üstyapı işlerine yer verilmediği anlaşılmıştır. Oysa ihale konusu yapım işinde, hem altyapı hem de üstyapı işlerinin birlikte gerçekleştirilmesi gerekmektedir. İdari şartnamede de benzer iş tanımı bu kapsamda düzenlenmiş ve adayların her iki iş türünü içeren bir tecrübeye sahip olmaları gerektiği açıkça belirtilmiştir. Dolayısıyla, yalnızca altyapı işlerine dair deneyimi olan başvuru sahibinin sunduğu belgenin, ihale konusu işin bütünlüğünü karşılamadığı yönünde bir uyuşmazlık doğmuştur.
Söz konusu ihtilafın merkezinde, iş deneyim belgesinin sunduğu kapsam ve bu kapsamın ihalenin teknik gereklilikleriyle uyumlu olup olmadığı yer almaktadır. Başvuru sahibi, belgesinin sadece altyapı işlerini içerdiği, üstyapı işlerindeki payın maliyet açısından cüzi olduğu ve bu nedenle değerlendirme dışı bırakılmasının uygun olmadığı yönünde itirazda bulunmuştur. Ancak bu iddia, teknik gerekliliklerin yalnızca ekonomik değerle ölçülmeyeceği ve işin teknik bütünlüğüne göre değerlendirileceği gerekçesiyle Kurul tarafından haklı bulunmamıştır. Zira işin gereği olarak altyapı ile birlikte üstyapı imalatları da önemli bir bileşendir.
Kurul kararında “esaslı unsur” değerlendirmesi belirleyici bir noktada durmuştur. İş deneyim belgesinin hangi iş gruplarına ait nitelikler taşıdığı ve bu gruplar içindeki ağırlığının nasıl dağıldığı, belgenin geçerliliğinde temel kıstaslardan biri olarak benimsenmiştir. Bu vakada esaslı unsur olarak üstyapı işlerindeki unsurların belge kapsamı dışında bırakıldığı ve bu nedenle işin karakteristiğini yansıtmadığı hükmüne varılmıştır. Üstyapı işleri bakımından eksik olan bir belgenin, herhangi bir iş grubunun tamamını içeriyormuş gibi değerlendirilmesi mümkün görülmemiştir.
Ayrıca, ihaleye bir ortak girişim olarak katılım söz konusu olmuş ve pilot ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinin uygunluğu incelenmiştir. İhale konusu işin nitelikleri gereği pilot ortağın, diğer ortaklardan daha yüksek tecrübeye sahip olması beklenmektedir. Ancak pilot ortağın iş deneyimi sadece altyapı işleriyle sınırlı kalmış ve bu da, girişimin teknik yeterliliği açısından yetersiz bulunmuştur. Bu değerlendirme, sadece miktarsal değil teknik kapsam düzeyinde de pilot ortağın iş tanımıyla uyumlu bir deneyime sahip olması gerektiği varsayımından hareketle yapılmıştır.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin iş deneyim belgesinin, ihale konusu işin benzer iş tanımıyla örtüşmediği gerekçesiyle itirazen şikayeti reddetmiştir. Kurul, iş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlendiğine dikkat çekmiş ve belgeyi düzenleyen birime bu unsurlar çerçevesinde düzenlemenin yeniden yapılması için bildirimde bulunmuştur. Bu karar, iş deneyim belgesi değerlendirmelerinde sadece iş kalemlerinin mali değerinin değil, aynı zamanda teknik niteliğinin ve şartnamedeki karşılığının da temel alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.