İş deneyim belgesinin bakım-onarım değil temelden çatıya bina inşaatını kapsaması ve benzer iş tanımı kapsamına alınması - 2023/UY.II-1508

KÜNYE

  • Toplantı No: 2023/059
  • Gündem No: 30
  • Karar Tarihi: 06.12.2023
  • Karar No: 2023/UY.II-1508
  • Başvuru Sahibi: Gürkan Taah. Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Şanlıurfa İl Milli Eğitim Müdürlüğü
  • İKN: 2023/984213
  • İhale Adı: Eyyübiye 32 Derslikli Osmanlı Ortaokulu-2- Ceylanpınar 8 Derslikli Maden ve Bozova 8 Derslikli Baraj Ata İlkokulu Yapım İşleri

Özet

İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun benzer işe uygun olması nedeniyle itirazen şikâyet reddedildi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının sunduğu iş deneyim belgelerinin bakım, onarım ve tamamlama işlerine ait olduğunu, temelden çatıya bina inşaatını içermediği için benzer iş olarak kabul edilmemesi gerektiğini, bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Kurul, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği hükümleri çerçevesinde iş deneyim belgelerinin esaslı unsurunun belirlenmesinde işin yapım amacı ve işlevi ile toplam iş tutarındaki iş gruplarının dağılımının esas alındığını tespit etmiştir. İhale konusu işin 32 ve 8 derslikli okulların yapımı olduğu, benzer iş olarak B-III grup bina işleri kabul edildiği, iş deneyim belgesine konu işin ise bakım ve onarım işlerinin yanında temelden çatıya kaba ve ince işleri ile birlikte bir bütün olarak bina inşaatını da kapsadığı ve bu nedenle esaslı unsurun B-III grup bina işleri olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Bu nedenle iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer iş tanımına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru: İş deneyim belgesinin işin benzerliği açısından esaslı unsurunun tayininde neden yalnızca işin adı veya tipik faaliyet kalemi değil, işin yapım amacı ve işlevi ile iş tutarındaki dağılım dikkate alınır?
Cevap: İşin benzerliği değerlendirilirken tek başına işin adı veya belirli faaliyetler değil, işin bütününe ilişkin yapım amacı ve işlevi önceliklidir. Ayrıca iş deneyim belgesindeki iş tutarlarının hangi iş gruplarına ait olduğu, işin kapsamını ve ağırlığını gösterir. Bu şekilde, bir iş sadece teknik faaliyetlerinden değil, işin bütünü içindeki kapsam ve önemine göre benzer veya farklı kabul edilir. Böylece, örneğin bakım-onarım işleri yanında temelden çatıya inşaatın da mevcut olması benzerlik açısından belirleyici olur.

Soru: Bir iş deneyim belgesinde birden fazla iş grubuna ait faaliyetler varsa, benzerlik değerlendirmesinde hangi yol izlenmelidir?
Cevap: İş deneyim belgesinde birden çok iş grubuna ait faaliyet bulunuyorsa, bu faaliyetlerin toplam bedel içindeki oranları ve işin ana amacı değerlendirilmelidir. Çoğunluğu ve esas unsuru oluşturan iş grubu esas alınarak benzerlik kararı verilir. Böylece deneyim belgesi işin önemli kısmını kapsayan grupla ilişkilendirilir; herkes için bağlayıcı netlik sağlanır.

Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesi ile ona itiraz edenlerin iddiaları arasında benzerlik konusunda ihtilaf yaşanabiliyor. Bu durumda benzer iş tanımının kapsamı kim tarafından ve hangi kriterlerle netleştirilmelidir?
Cevap: Benzer iş tanımı öncelikle İhale mevzuatındaki Yönetmelik ve Tebliğ hükümlerine göre ilgili idare ve Kamu İhale Kurulu tarafından kapsamlı şekilde değerlendirilir. İşin yapım amacı, işlevi, kapsamı ve iş tutarındaki iş gruplarının dağılımı gibi somut kriterler dikkate alınarak belgenin esaslı unsuru tespit edilir. Bu süreçte sadece teknik tanımlar değil, işin bütünü içine yerleştirilmiş ekonomik ve fonksiyonel analizler yapılır.

Soru: İş deneyim belgesi sadece belirli iş kalemlerini kapsıyor ancak ihale konusu işin tamamı çok daha kapsamlıysa, bu deneyim belgesi benzer iş olarak kabul edilebilir mi?
Cevap: Deneyim belgesindeki iş kalemleri, eğer ihale konusu işin esaslı unsurlarını karşılıyorsa uygun kabul edilir. Ancak sadece sınırlı bir bölüm ile yetinmek ve esaslı unsurları içermemek benzerlik değerlendirmesinde olumsuz sonuç doğurabilir. Bu noktada işin kapsamı, yapım amacı ve tutar dağılımı dikkate alınarak yeterlilik belirlenir.

Soru: İtirazen şikâyet başvurularında iş deneyim belgesinin benzerliğine ilişkin yapılan değerlendirmelerde hangi hususlar itirazın reddedilmesine yol açabilir?
Cevap: Yapılan değerlendirmede iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu işin benzer iş tanımına uygun olduğu somut verilerle gösterilirse, bu durum itirazın reddine zemin hazırlar. Bu kapsamda itiraz edenin ileri sürdüğü sadece iş kalemlerinin isimlendirilmesi değil, işin bütünlüğü ve tutar analizleri karşısında farklı iddia tutarsız kalabilir. Sonuç olarak, benzer iş kriterlerine uyum mevcutsa itirazın kabul edilmemesi olağandır.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibi, iş deneyim belgesinin kapsamının sadece bakım, onarım ve tamamlama işleri olduğunu belirterek bu belgenin ihale konusu temelden çatıya bina inşaatı işine benzer olmadığını iddia etmiş. Kurul bu iddiayı neden kabul etmedi?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun belirlenmesinde işin yapım amacı, işlevi ve toplam iş tutarındaki iş gruplarının dağılımının esas alındığını tespit etmiştir. Değerlendirmede, iş deneyim belgesine konu işin yalnızca bakım, onarım ve tamamlama işlerini değil; aynı zamanda temelden çatıya kaba ve ince işlerini kapsayan bir bina inşaatı olduğu saptanmıştır. Bu nedenle iş deneyim belgesi, ihale konusu işin benzer iş tanımına uygundur ve başvuru sahibi iddiası reddedilmiştir.

Soru: İhale konusu iş okul yapımı olup, benzer iş olarak B-III grup bina işleri kabul edilmiş. İş deneyim belgesinde benzerlik tespiti Kurul tarafından nasıl yapılmıştır?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunu belirlerken işin yapım amacı ve işlevi ile toplam iş tutarındaki iş gruplarının oranlarını dikkate almıştır. Okul inşaatı olan ihale konusu iş B-III grup bina işleri kapsamında değerlendirilmiş, sunulan iş deneyiminde ise temelden çatıya bina inşaatı yapılmış olması ve toplam iş tutarı içinde B-III grup işlerin ağırlığı, benzerlik tespitine dayanak olmuştur.

Soru: Başvuru sahibi itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş, ancak başvuru bedelinin iadesi mümkün bulunmamıştır. Bu sonuca varılmasında hangi değerlendirme etkili olmuştur?
Cevap: İş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu işe uygun olduğunun tespit edilmesi, itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi sonucunu doğurmuştur. Bu nedenle başvuru bedelinin iadesi için sebep oluşmamıştır.

Soru: Kurul kararında iş deneyim belgelerinin benzer iş açısından esaslı unsurunun neye göre belirlendiği açıklanmıştır. Bu esaslı unsurun belirlenmesinde ne dikkate alınmıştır?
Cevap: Kurul, esaslı unsurun belirlenmesinde işin yapım amacı ve işlevi ile iş tutarındaki iş gruplarının dağılımını esas almıştır. Dolayısıyla, sadece işin türü değil, işin bütünü içindeki kapsam ve tutar açısından benzerlik aranmıştır.

Detaylı Analiz

İtirazen şikâyet başvurusuna konu olayda, uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının sunduğu iş deneyim belgelerinin ihale konusu işle benzer olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Başvuru sahibi, söz konusu belgelerin sadece bakım, onarım ve tamamlama nitelikli işleri içerdiğini, dolayısıyla okul yapımını kapsayan ihale konusu iş ile benzerlik kurulamayacağını ileri sürmüştür. Bu iddia çerçevesinde, teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği savunulmuştur.

İhale sürecinde sunulan iş deneyim belgesinin niteliğine ilişkin tartışma, belgenin içeriğinde yer alan faaliyetlerin genişliği ve kapsamı üzerinden yürütülmüştür. Başvuru sahibi belgedeki işlerin sınırlı kapsamlı olduğunu iddia ederken, bu değerlendirmenin yalnızca işin türüne bakılarak yapılamayacağı yönünde bir yaklaşım sergilenmiştir. Kurul, iş deneyim belgesinin sadece teknik faaliyetlerinden değil, ihale konusu işin ana yapım alanı ile ilgi ve benzerlik taşıyıp taşımadığı üzerinden bir inceleme yapmıştır.

Bu bağlamda esaslı unsur kavramı belirleyici hale gelmiş; yalnızca işin başlığı ya da belirli kalemleri değil, işin yapım amacı, kullanım işlevi ve iş tutarı içinde hangi iş grubunun ağırlık taşıdığı dikkate alınmıştır. Esaslı unsurun tespiti yönünden, deneyim belgesine konu işin sadece bakım ve onarımla sınırlı kalmadığı, aynı zamanda temelden çatıya kadar uzanan inşaat sürecini içerdiği belirlenmiştir. Böylece benzer iş tanımı için esas alınan iş grubu ile belge kapsamı arasında doğrudan bir örtüşme bulunduğu sonucuna varılmıştır.

Pilot ortağın deneyiminin değerlendirilmesinde de bu esaslı unsur yaklaşımı sürdürülmüş; Kurul, işin bütünsel yapısını ön planda tutarak değerlendirme yapmıştır. Pilot ortağın sunduğu belgenin kapsamı içinde B-III grup bina işlerinin ağırlıkta olduğu, kaba ve ince inşaat dahil olmak üzere okul inşaatı ile örtüşen faaliyetlerin yer aldığı tespit edilmiştir. Bu sebeple, belgede yer alan işin temel yapım unsurları yönünden ihaleye konu işle benzer olduğu kabul edilmiştir.

Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu iş deneyim belgesini benzer iş tanımına uygun bulmuş; belgede yalnızca yardımcı nitelikteki faaliyetlerin değil, esaslı nitelikteki bina inşaat işlerinin de bulunduğunu ortaya koymuştur. Kurul, bu belirlemeye, işin amacı, niteliği ve tutar dağılımı gibi objektif kriterler çerçevesinde ulaşmış ve başvuru sahibinin iddialarını bu nedenle yerinde görmemiştir. Bu doğrultuda, itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiş ve karar, iade edilecek başvuru bedelinin dahi bulunmadığı şeklinde kesinleştirilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.