KÜNYE
- Toplantı No: 2021/014
- Gündem No: 27
- Karar Tarihi: 07.04.2021
- Karar No: 2021/UY.I-756
- Başvuru Sahibi: Metre Enerji Taahhüt İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2021/20784
- İhale Adı: Önsen Yolu ve Köprüsü
Özet
İş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu iş grubuna uygun olmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun yeniden belirlenmesi gerektiğini ve belgenin benzer iş koşulunu sağladığını, ayrıca iş hacmi beyanının asgari oranı karşıladığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun, işin yapım amacı ve işlevi ile toplam iş tutarındaki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı dikkate alınarak belirlendiğini; belge üzerinde esaslı unsurun A-V Grup (Karayolu İşleri) olarak tespit edildiğini, oysa ihale konusu işin benzer iş grubunun A-I Grup (Köprü ve Viyadük İşleri) olduğunu tespit etmiştir. Bu durumda, esaslı unsur A-V olan belge tutarının tamamı değil, sadece A-I grubuna ilişkin %42 oranındaki tutar dikkate alınabilir ve bu tutar ihale için gerekli asgari iş deneyim tutarını karşılamamaktadır.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgesinin esaslı unsuru nasıl belirlenir ve bu tespitin yanlış yapılması teklifin değerlendirilmesine nasıl yansır?
Cevap: Esaslı unsur, belgedeki işin yapım amacı, işlevi ve iş tutarlarının tasnifine göre belirlenir. İş tutarları farklı iş gruplarına dağıtılmışsa, esaslı unsur en yüksek tutarlı iş grubudur. Yanlış esaslı unsur tespiti, ihale konusu işin benzer iş grubuna uygunluk kontrolünde hataya yol açar. Böyle bir durumda, iş deneyim belgesi uygun görülmeyerek teklif değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: İş deneyim belgesinde birden fazla iş grubuna ilişkin tutar varsa, hangi tutarlar ihale değerlendirmesine alınır?
Cevap: İhale değerlendirmesinde esaslı unsur iş grubuna ait tutar tamamıyla dikkate alınır. Diğer iş gruplarına ait tutarlar, esaslı unsura göre azınlıkta ise sadece bu kısım veya oranı (örneğin %42 gibi) değerlendirmeye alınabilir. Ancak, esaslı unsur olmayan iş grubuna ilişkin tutar asgari iş deneyim tutarını karşılamıyorsa, teklif uygun görülmez.
Soru: İş deneyim belgesi esaslı unsurunun ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun bulunmaması halinde ne yapılır?
Cevap: Böyle bir durumda, iş deneyim belgesinde esaslı unsur olarak belirlenen iş grubuna uygun tutar dikkate alınır. Eğer bu tutar ihale şartlarında belirlenen asgari iş deneyim miktarını sağlamıyorsa, belge üzerindeki diğer iş gruplarına ait kısımlar sınırlı şekilde değerlendirilse de genellikle teklif elenir.
Soru: Benzer iş grubunun belirlenmesinde işin yapım amacı ve fonksiyonu nasıl etkilidir?
Cevap: İş deneyim belgelerinin benzerlik değerlendirmesinde işin yapım amacı ve işlevi anahtar kriterlerdendir. İhale konusu işin ve belge içindeki işin aynı veya yakın işlevde olması; teknik özellik, iş türü ve saha şartları açısından benzerlik aranır. İşin yükümlülük ve sorumluluk alanına uygun iş grubunda değerlendirilmesi gerekir; aksi halde belge benzer iş sayılmaz.
Soru: İş deneyim belgesindeki iş tutarlarının dağılımının belgede açıkça belirtilmediği durumlarda nasıl davranılır?
Cevap: Eğer belge üzerinde iş tutarlarının iş gruplarına göre dağılımı net değilse, idare veya inceleme kurulu işin yapım amacı ve işlevi ile varsa diğer destekleyici bilgi ve belgeler ışığında en uygun esaslı unsuru tespit etmeye çalışır. Ancak bu konuda açık ve kesin belge yoksa, somut inceleme ve makul ölçüde değerlendirme yapılmalı, aksi halde başvuru sahibinin belirsizlikten kaynaklanan hakları saklı kalır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin iş deneyim belgesindeki esaslı unsur ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun olmadığı halde iş deneyim tutarının tamamı neden değerlendirmeye alınmadı?
Cevap: Çünkü iş deneyim belgesinin esaslı unsuru, işin yapım amacı, işlevi ve iş tutar dağılımı göz önünde bulundurularak belirlenir ve belgedeki tutarın sadece esaslı unsura uygun olan kısmı değerlendirmeye alınabilir. Bu vakada esaslı unsur karayolu işleri grubunda (A-V) iken, ihale konusu iş köprü ve viyadük işleri grubundadır (A-I). Bu fark nedeniyle, belgenin tamamı değil, sadece köprü ve viyadük işine ilişkin %42 tutar dikkate alınmış, kalan tutar ihale şartlarını karşılamadığı için teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Soru: Başvuru sahibinin esaslı unsurun yeniden belirlenmesi talebinin reddedilmesinin gerekçesi nedir?
Cevap: Kurul, esaslı unsurun belirlenmesinde işin yapım amacı, işlevi ile iş tutarlarının dağılımını esas almıştır. Kurulun tespitine göre belge üzerinde esaslı unsur açıkça karayolu işleri grubudur ve bu tespit somut iş tutarları ve iş tanımıyla uyumludur. Bu nedenle, başvuru sahibinin esaslı unsurun benzer iş grubuna uygun olduğu yönündeki iddiası kabul edilmemiş ve esaslı unsurun yeniden belirlenmesine gerek görülmemiştir.
Soru: İş deneyim belgesinde esaslı unsura uygun olmayan kısım dikkate alınabilir mi?
Cevap: Esaslı unsurun uygun olmadığı iş grubuna ilişkin tutar, başvuru sahibinin iş deneyim tutarının sadece bir bölümü olarak hesaba katılır. Ancak bu kısım ihale için belirlenen asgari iş deneyim tutarını karşılamıyorsa, aynı şekilde teklif değerlendirme dışı bırakılır. Bu vakada, esaslı unsur olmayan yüzde 42’lik kısım ihale şartlarını karşılamadığı için teklif geçersiz sayılmıştır.
Soru: İhale konusu iş ile iş deneyim belgesindeki benzer iş grubunun farklı olması teklifin değerlendirilmesini nasıl etkiler?
Cevap: İhale konusu iş ve iş deneyimini gösteren belgedeki esaslı unsur farklı iş gruplarına ait ise, teklifin kabulü için sadece iş deneyim belgesinde o iş grubuna ait tutarın asgari şartları karşılaması gerekir. Bu vakada, esaslı unsurun farklı iş grubunda bulunması nedeniyle belge tutarının ancak benzer iş grubuna ilişkin kısmı değerlendirilebilir ve yeterli değilse teklif değerlendirme dışı bırakılır.
Detaylı Analiz
İlgili uyuşmazlık, bir isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinde yer alan esaslı unsurun, ihalenin konusu olan işin benzer iş grubuna uygun olup olmadığı yönünde şekillenmiştir. Başvuru sahibi, belgesindeki esaslı unsurun yeniden değerlendirilmesini ve belgenin ihale konusu iş için kabul edilebilir olduğunu ileri sürmüş, ancak söz konusu durumun iş deneyiminin yeterliliği açısından yetersizliğe yol açtığı tespit edilmiştir. Bu bağlamda, teklifin değerlendirme dışı bırakılması kararı bu temel gerekçe etrafında şekillenmiştir.
Uyuşmazlığın merkezindeki belge, birden fazla iş grubuna ait faaliyetleri içermekte olup, toplam tutarın önemli bir kısmı karayolu işlerine (A-V grup) aittir. Buna karşılık ihale konusu iş, köprü ve viyadük işleri (A-I grup) kapsamında değerlendirilmektedir. Bu nedenle, belge üzerindeki iş tutarının tamamının değil, yalnızca A-I grubuna ilişkin %42’lik kısmının dikkate alınabileceği ifade edilmiştir. Başvuru sahibinin belgeyi tek bir iş olarak sunmuş olması, iş gruplarına göre ayrı ayrı değerlendirme yapılmasına engel teşkil etmemiş; tersine, belge detayları üzerinden teknik ayrıştırma yapılması gerekliliği ortaya çıkmıştır.
Esaslı unsur kavramı bu vakada, belgenin dayandığı işin hangi teknik ve yapım özellikleri açısından ağırlık taşıdığı, işin amacı ve fonksiyonu göz önünde bulundurularak ortaya konmuştur. Belgeye konu iş, ağırlıklı olarak karayolu inşaatına dair faaliyetleri kapsadığından, buna uygun iş grubu esaslı unsur olarak belirlenmiştir. Kurul, tespit edilen iş dağılımlarındaki ağırlık oranından hareketle, işin altyapısal niteliğini ve teknik mahiyetini esas almış, belgenin esaslı unsurunu ilgili karayolu grubu olarak değerlendirmiştir. Bu belirleme doğrultusunda, ihale konusu işin benzer iş grubuyla doğrudan örtüşmeyen belge tutarı kabul edilmemiştir.
Pilot ortağın sunduğu iş deneyimi bu kapsamda ele alınırken, sadece köprü ve viyadük işine tekabül eden %42 oranındaki kısmın dikkate alınması mümkün görülmüştür. Ancak bu oranın, ihale dokümanlarında öngörülen asgari iş deneyim tutarını karşılamaması nedeniyle, iş deneyimi yönünden yeterlilik sağlanamamıştır. Bu bağlamda, başvuru sahibinin, esaslı unsurun yeniden belirlenmesine yönelik talebi de esaslı unsurun belirlenme kriterlerine aykırı ve somut dayanaklardan yoksun olduğu için yerinde bulunmamıştır.
Kamu İhale Kurulu, iş deneyimi değerlendirmesinde esas alınan işin teknik içeriği ve belge üzerindeki iş grubu dağılımı açısından somut bir ayrıştırma yaparak, sadece uygun gruba ilişkin tutarın değerlendirilmesine imkân tanımıştır. Bu çerçevede, esaslı unsurun benzer iş grubuyla uyumlu olmaması nedeniyle, işin toplam tutarı dikkate alınamamış; yalnızca uygun gruba dair oran yeterli bulunmadığından, teklifin değerlendirme dışına bırakılması yönündeki işlem hukuka uygun görülmüştür. Kurulun bu yaklaşımı, belge üzerindeki teknik analiz ve ihale konusu işle karşılaştırma esasına dayalı olup, iş deneyim belgelerinin teknik uygunluk açısından titizlikle değerlendirilmesi gerektiğini bir kez daha ortaya koymuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.