İş deneyim belgesindeki dere ıslahı işlerinin ihale konusu benzer iş grubuna dahil edilme ve tutar ayrıştırma iddiası - 2024/UY.I-1122

KÜNYE

  • Toplantı No: 2024/035
  • Gündem No: 36
  • Karar Tarihi: 11.09.2024
  • Karar No: 2024/UY.I-1122
  • Başvuru Sahibi: Metehan Makina İnş. Mad. Harf. Taah. Tic. Ltd. Şti.
  • İhaleyi Yapan İdare: Ankara Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Planlama, Koordinasyon ve Dış İlişkiler Dairesi Başkanlığı
  • İKN: 2024/567793
  • İhale Adı: Ankara Metropol Kent İçmesuyu Ana İsale Hattı Projesi Yapım İşi

Özet

İş deneyim belgesindeki farklı iş gruplarının ayrıştırılması gerekliliği iddiası reddedildi çünkü işin esaslı unsuru ve tutar dağılımı ihale şartlarına uygundu

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, iş deneyim belgesinde yer alan dere ıslahı işlerinin ihale konusu A/IV grubu işler kapsamına girmediğini, bu nedenle iş deneyim tutarının ayrıştırılması gerektiğini ve iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İncelemede, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun A/IV grubu işler olduğu, belge tutarının 21.863.277,97 TL olduğu ve malzeme bedelinin yarısının iş deneyim tutarına eklendiği tespit edilmiştir. Ayrıca, iş kapsamında dere ıslahı işinin bulunmasına rağmen, diğer imalatların belge tutarının esaslı unsurunu oluşturduğu ve ihale konusu işin benzer iş grubuna uygun olduğu belirlenmiştir. Bu değerlendirme, işin yapım amacı, işlevi ve tutar dağılımı esas alınarak yapılmıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru: İş deneyim belgelerindeki farklı iş gruplarına ilişkin tutarların ayrıştırılması hangi durumlarda talep edilebilir veya zorunlu olabilir?
Cevap: İş deneyim belgesinde yer alan işler aynı benzer iş grubuna açıkça dahil değilse veya ihale konusu işle esaslı olarak farklı iş gruplarına ait unsurların birlikte bulunması ve bunların tutar olarak önemli bir paya sahip olduğu durumlarda tutar ayrıştırması istenebilir. Ancak, işin esaslı unsuru ve tutar dağılımı yapıldığında ihale konusu işin benzer iş grubuna uygunluğu bozulmuyorsa, ayrıştırma zorunlu görülmeyebilir.

Soru: İş deneyim belgelerinde malzeme bedelinin belirli oranda tutara eklenmesi ihale benzer iş değerlendirmesinde nasıl etkili olur?
Cevap: Malzeme bedelinin bir kısmının iş deneyim tutarına eklenmesi, işin kapsam ve büyüklüğünün daha gerçekçi yansıtılması açısından değerlendirme kriteri olabilir. Bu uygulama, iş deneyim tutarının yalnızca işçilik veya imalat öğesiyle sınırlanmaması, malzeme katkısının da hesaba katılması gerektiği görüşünü destekler. Böylece, işin benzerliği ve esaslı unsuru açısından daha doğru sonuçlar elde edilir.

Soru: Benzer iş grubunun belirlenmesinde işin yapım amacı ve işlevi ne kadar önem taşır?
Cevap: İşin yapım amacı ve işlevi, benzer iş grubuna dahil edilip edilmeyeceğinin temel kriterleri arasında sayılır. Tutar dağılımı ve işin teknik özellikleri ile birlikte değerlendirilerek, iş deneyim belgesindeki iş ile ihale konusu iş arasında temel nitelik benzerliği aranır. Bu nedenle sadece iş kalemleri benzer olsa bile işin nihai amacı farklı ise benzerlik sorgulanabilir.

Soru: İş deneyim belgesinde yer alan işlerin farklı iş gruplarına ait olması durumunda ihale değerlendirmesi nasıl yapılmalıdır?
Cevap: İş deneyim belgesinde farklı iş gruplarına ait işler bulunuyorsa öncelikle işin esaslı unsuru ve tutar dağılımı tespit edilir. Eğer ihale konusu işin grup kriterlerine uygun olan kısımlar esaslı ise ve diğer işler tutar olarak önemsiz kalıyorsa, tutarların ayrıştırılması aranmayabilir. Ancak farklı iş gruplarının tutar açısından aynı ağırlığı taşıdığı durumlarda ayrıştırma gerekli olabilir.

Soru: İş deneyim belgesine ilişkin itirazen şikâyetlerde iş deneyim tutarının ayrıştırılması talebinin reddedilmesine yol açan en önemli uygulama kriterleri nelerdir?
Cevap: Tutar ayrıştırması talebinin reddedilmesinde genellikle işin esaslı unsurunun ve tutar dağılımının ihale şartlarına uygun bulunması temel kriterdir. Ayrıca, sunulan belge kapsamındaki işlerin yapım amacı, işlevi ve malzeme katkısının dikkate alınarak benzerlik değerlendirmesi yapılması yaygın uygulamadır. Bu kriterlerin sağlanması durumunda idarelerin ayrıştırma talebini zorunlu görmemesi yaygın yaklaşımdır.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İş deneyim belgesinde yer alan dere ıslahı işleri, ihale konusu işin benzer iş grubu kapsamında değerlendirilirken neden tutar ayrıştırması yapılmamıştır?
Cevap: Çünkü işin esaslı unsuru ve tutar dağılımı analiz edildiğinde dere ıslahı işleri toplam iş deneyim tutarının esaslı bir kısmını oluşturmamış, esas tutar diğer imalatlardan kaynaklanmış ve malzeme bedelinin yarısı da iş deneyim tutarına eklenmiş; dolayısıyla ihale konusu işin benzer iş grubuna uygunluğu bozulmamıştır.

Soru: Başvuru sahibi iş deneyim tutarının ayrıştırılması gerektiğini iddia etmiş, ancak bu iddia neden kabul edilmemiştir?
Cevap: İdarenin ve Kurul’un incelemesinde iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun ihale konusu işin benzer iş grubuna dahil işler olduğu, tutar dağılımının da şartname ile uyumlu bulunduğu tespit edilmiştir; bu nedenle tutarların ayrıştırılması gerekmediğine karar verilmiş ve başvuru reddedilmiştir.

Soru: İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının pilot ortağının sunduğu iş deneyim belgesinin benzer iş grubuna uygunluğu hangi kriterlere göre değerlendirilmiştir?
Cevap: İşin yapım amacı, işlevi ve tutar dağılımı temel alınarak değerlendirilmiş, özellikle malzeme bedelinin tutara eklenmesi ve dere ıslahı işlerinin toplam içindeki ağırlığı dikkate alınmış, bu kriterler doğrultusunda benzerlik tespiti yapılmıştır.

Soru: İtirazen şikâyet başvurusunun reddi kararında hangi temel gerekçe kullanılmıştır?
Cevap: İş deneyim belgesindeki farklı iş gruplarının ayrıştırılması iddiasının işin esaslı unsuru ve tutar dağılımı açısından ihale şartlarına uygun bulunması nedeniyle yerinde görülmemesi, başvuru sahibinin talebinin reddini sağlamıştır.

Detaylı Analiz

İtirazen şikâyet başvurusuna konu olan uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesine ilişkindir. Başvuru sahibi, bu belgede yer alan dere ıslahı işlerinin ihale konusu yapım işinin benzer iş grubuna dâhil olmadığını ileri sürmüş, bu nedenle belge kapsamındaki tutarın ayrıştırılması gerektiğini ve ayrıştırma yapılmadan kabul edilmesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiğini belirtmiştir. Bu iddia çerçevesinde esasen iş deneyiminin türü, kapsamı ve ihale konusu işle teknik benzerliği tartışma konusu yapılmıştır.

İş deneyim belgesinde yer alan işin farklı imalatları içerdiği görülmekle birlikte, başvurunun odaklandığı husus, dere ıslahı işlerinin bu bütün içindeki rolüdür. Başvuru sahibi, bu işlerin ayrı bir iş grubuna ait olduğunu savunarak deneyim tutarının buna göre ayrıştırılması gerektiğini ileri sürmüş, aksi halde belgenin benzer iş tanımını karşılamayacağını iddia etmiştir. Ancak yapılan teknik değerlendirmede, söz konusu işin ağırlık merkezinin dere ıslahı imalatları değil, ihale konusu benzer iş grubuna giren diğer temel imalatlar olduğu anlaşılmıştır. Belgeye konu işin içinde dere ıslahı işleri bulunsa da, bu kısımlar işin bütününe oranla belirleyici bir nitelik taşımamıştır.

Bu değerlendirme sırasında kamu ihale uygulamalarında önem taşıyan “esası unsur” kavramı belirleyici olmuştur. Kurul tarafından yapılan incelemede, işin yapım amacı ile işlevi göz önünde bulundurularak hangisinin esaslı olduğu belirlenmiş; yalnız imalat türü değil, toplam maliyet dağılımı da dikkate alınmıştır. Tutar açısından belgenin esas yükünü teşkil eden imalatların A/IV grubu benzer iş kapsamına girdiği, dere ıslahı unsurlarının ise toplam içinde tali kaldığı görülmüştür. Bu nedenle farklı iş gruplarına ilişkin ayrıştırma yapılmaksızın benzerlik değerlendirmesi yapılması yeterli kabul edilmiştir.

Pilot ortağın sunduğu iş deneyimi incelenirken, belgenin sadece içerdiği imalat kalemleri değil, aynı zamanda tutar bazlı katkıları da dikkate alınmıştır. Sunulan belgede malzeme bedelinin belli bir oranının iş deneyim tutarına eklendiği anlaşılmış, bu husus işin kapsamını daha doğru yansıtmak bakımından dikkate alınmıştır. Benzer iş değerlendirmesinde uygulamanın, sadece iş grubu kodlarına değil, işin teknik özellikleri ve mali büyüklüğüyle sağladığı yeterliliğe dayandığı görülmektedir. Bu yaklaşım esas alındığında, pilot ortağın sunduğu belge ihale konusu işle kıyaslanabilir nitelikte görülmüş ve belge geçerli kabul edilmiştir.

Sonuçta Kamu İhale Kurulu, iş deneyim belgesine yönelik ayrıştırma talebini yerinde bulmamıştır. Karar dayanağını, işin esaslı unsuruna ilişkin teknik ve miktarsal değerlendirmeden almıştır. Dere ıslahı işlerinin belge tutarının belirleyicisi olmadığı, ihale konusu işin karakteristiği ile belgede yer alan esas imalatlar arasında yeterli benzerliğin bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Böylece başvuru sahibinin itiraz gerekçesi kabul edilmemiş ve idarenin değerlendirmesi hukuka uygun bulunmuştur.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.