KÜNYE
- Toplantı No: 2024/003
- Gündem No: 57
- Karar Tarihi: 17.01.2024
- Karar No: 2024/UY.II-140
- Başvuru Sahibi: Bahaş İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü
- İKN: 2023/685436
- İhale Adı: Büyükçekmece Sahili 2. ve 3. Etap Düzenleme İnşaatı
Özet
İş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlenmesi nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesinde esaslı unsurun yer almadığını, sonradan düzenlenen güncel belgede de esaslı unsurun hatalı belirlendiğini, belge tutarının tamamının değerlendirilmesinin mevzuata aykırı olduğunu ve sadece benzer işe uygun tutarın dikkate alınması gerektiğini ileri sürerek, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun belirlenmesinde işin yapım amacı, işlevi ve imalat kalemlerinin yaklaşık maliyet içindeki ağırlığının dikkate alınması gerektiğini, idare tarafından belgeyi düzenleyen kuruma yapılan bilgi/belge taleplerinin mevzuata uygun olduğunu, ancak yapılan detaylı incelemede işin esaslı unsurunun A-V Grup (Karayolu İşleri) olarak değil, köprü imalatlarının ağırlıkta olması ve işin amacının köprülü kavşak yapımı olması nedeniyle A-I Grup (Köprü ve Viyadük İşleri) olarak belirlenmesi gerektiğini tespit etmiştir. Bu nedenle, iş deneyim belgesinin tamamı değil, sadece benzer işe uygun olan kısmı dikkate alınmalı; bu tutarın da asgari iş deneyim tutarını sağlamadığı belirlenmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İş deneyim belgelerinde esaslı unsurun belirlenmesinde hangi kriterler esas alınmalı ve bu belirlemede hangi unsurların ağırlığı daha fazla dikkate alınmalıdır?
Cevap: Esaslı unsurun tespitinde işin yapım amacı, işlevi ve imalat kalemlerinin yaklaşık maliyet içindeki ağırlığı dikkate alınmalıdır. Sadece iş türü ya da grup bazında genel sınıflandırma değil, somut iş içeriğinde ağırlıklı olarak hangi iş kaleminin yer aldığı belirleyici olur. Bu yaklaşım, iş deneyim belgesinin ihaleye uygunluğunu ve belgedeki tutarın gerçek benzer işe ilişkin kısmını ortaya koymak için gereklidir.
Soru: İş deneyim belgesinde esaslı unsur yanlış belirlendiğinde ilgili belgenin tamamı mı yoksa sadece benzer işe uygun kısmı mı değerlendirmede dikkate alınır?
Cevap: Esaslı unsurun yanlış belirlenmesi durumunda, belgenin tamamı değil, sadece benzer işe uygun olan kısmı değerlendirmeye alınır. Böylece, iş deneyim tutarının gerçek benzer iş kapsamında hesaplanması sağlanır ve belirsizlik ya da haksız avantajlar önlenmiş olur.
Soru: Esaslı unsurun hatalı belirlenmesinin iş ortaklıklarındaki pilot ortağın asgari iş deneyim tutarını sağlamasına etkisi nedir?
Cevap: Esaslı unsur doğru belirlenmediğinde, sadece benzer işe uygun kısmın tutarı dikkate alınır ve bu tutarın asgari iş deneyim şartını karşılamaması halinde pilot ortağın bu şartı sağlamadığı kabul edilir. Bu da genellikle teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurur.
Soru: İhale komisyonunun iş deneyim belgeleri için bilgi veya belge talebinde bulunması uygulamada nasıl ele alınmalıdır?
Cevap: İhale komisyonunun iş deneyim belgesine ilişkin tereddüt veya şüphe durumunda düzenleyici kurumdan ek bilgi ve belge talep etmesi mevzuata uygundur. Bu işlem, belgenin doğruluğunun ve esaslı unsurunun tespiti için gereklidir ve bu aşamada idarenin hareketinde bir hukuka aykırılık bulunmaz.
Soru: Esaslı unsurun hatalı belirlenmesine rağmen iş ortaklığının diğer yeterlilik şartlarını sağlaması ihale sonucunu nasıl etkiler?
Cevap: İş ortaklığı diğer tüm ekonomik ve mali yeterlilik kriterlerini karşılıyor olsa dahi, pilot ortağa ait iş deneyim belgesinde esaslı unsur hatalı belirlenmiş ve asgari iş deneyim şartı sağlanmamışsa, bu durum teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilir. Dolayısıyla, tüm yeterliliklerin birlikte değerlendirilmesine rağmen, asli şartlardan birinin eksikliği teklifin uygun bulunmamasına sebep olur.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Pilot ortağın iş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlenmesi durumunda belge tutarının tamamı mı yoksa sadece benzer işe uygun kısmı mı dikkate alınmalıdır?
Cevap: Bu vakada esaslı unsurun işin yapım amacı ve ağırlıklı imalat kalemleri dikkate alınmadan hatalı belirlendiği tespit edilmiştir. Bu nedenle iş deneyim belgesinin tamamı değil, sadece benzer işe uygun olan kısmı dikkate alınmalıdır.
Soru: Esaslı unsurun yanlış belirlenmesi pilot ortağın asgari iş deneyim tutarını sağlamasını nasıl etkiler?
Cevap: Esaslı unsur doğru belirlenmediğinde, sadece benzer işe uygun kısım dikkate alınır ve bu kısım pilot ortağın asgari iş deneyim tutarını sağlamadığı için teklif değerlendirme dışı bırakılır.
Soru: İhale komisyonunun iş deneyim belgesine ilişkin bilgi ve belge talebinde bulunması vakada nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İhale komisyonunun bilgi ve belge talebi mevzuata uygun bulunmuş, tereddütlerin giderilmesine yönelik işlemlerinde hukuka aykırılık tespit edilmemiştir.
Soru: Esaslı unsurun hatalı belirlenmesi nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karşın, iş ortaklığının diğer yeterlilik şartları nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: İş ortaklığının bilanço oranları ve iş hacmi tutarları ihale dokümanındaki asgari şartları sağlamakla birlikte, esaslı unsurun hatalı belirlenmesi dolayısıyla teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Detaylı Analiz
İhaleye yönelik itiraza konu olayda, asıl uyuşmazlık, iş ortaklığı şeklinde teklif sunan isteklinin pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesinde yer alan esaslı unsurun belirlenmesine ilişkindir. Başvuru sahibi, söz konusu belgedeki esaslı unsurun işin gerçek yapım amacı ve imalat yoğunluğuna uygun olarak belirlenmediğini ileri sürmüş; bu nedenle belgenin tamamının değil, yalnızca benzer işe tekabül eden kısmının değerlendirilmesi gerektiğini savunmuştur. Bu itiraz, teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünde şekillenmiştir.
İnceleme sürecinde iş deneyim belgesine konu olan işin esas olarak karayolu yapımı mı yoksa köprülü kavşak yapımı mı olduğu yönünde tereddüt yaşanmıştır. Belgede, esaslı unsur A-V Grup olarak yani karayolu işleri şeklinde ifade edilmişse de, işin içeriğinde ağırlıklı olarak köprü imalatlarının yer aldığı ve yapım amacının bu yönlü olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, belgedeki esaslı unsur tanımının teknik olarak yanıltıcı olduğu şüphesini doğurmuş ve bu nedenle ihale komisyonu, belgeyi düzenleyen kuruma başvurarak bilgi talebinde bulunmuş; bu işlem Kurul tarafından mevzuata uygun bulunmuştur.
Kurul, esaslı unsurun tespitinde işin imalat kalemleri ve yapım amacının belirleyici olduğuna dikkat çekmiştir. Somut olayda köprü imalatlarının yaklaşık maliyetteki yoğunluğu ve işin temel amacının köprülü kavşak oluşturulması olması, A-I Grup kapsamına giren imalatların bu işin esaslı unsurunu oluşturduğunu ortaya koymuştur. Bu bağlamda, belge üzerinde A-V Grup esas alınarak yapılan nitelendirmenin teknik içeriğe uygun olmadığı, dolayısıyla belgenin tamamı üzerinden değerlendirme yapılamayacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Pilot ortağa ait iş deneyim belgesinin sadece benzer işe karşılık gelen kısmı esas alındığında ise, bu tutarın ihale şartlarında aranan asgari iş deneyim miktarını sağlamadığı belirlenmiştir. Bu eksiklik, iş ortaklığının ihaleye katılımı açısından doğrudan etki yaratmış; çünkü pilot ortakların bu tür işlerde asgari yüzde elli oranında iş deneyimi göstermeleri beklenmektedir. Pilot ortağın sunduğu tutarın bu eşiği karşılamaması, iş ortaklığının teknik yeterliliğini geçersiz kılmıştır.
Bu çerçevede Kamu İhale Kurulu, iş deneyim belgesinde esaslı unsurun hatalı belirlendiği ve bu nedenle belgenin tamamının değil yalnızca uygun kısmının dikkate alınabileceği gerekçesiyle, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karar vermiştir. Ayrıca bu sonuca rağmen iş ortaklığının diğer mali yeterlilik koşulları sağlıyor olmasının sonucu değiştirmeyeceği ifade edilmiştir. Kurul, kararında hem belge içeriğinin teknik açıdan hatalı kullanımına hem de konuya ilişkin olarak idarenin yürüttüğü bilgi temin sürecine yönelik değerlendirmeleri yerinde yaparak, bütüncül bir sonucu ortaya koymuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.