İş deneyim belgesi sunan isteklilerin mezuniyet belgesi sunmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılması hukuki uygunluk iddiası - 2023/UY.II-95

KÜNYE

  • Toplantı No: 2023/003
  • Gündem No: 55
  • Karar Tarihi: 11.01.2023
  • Karar No: 2023/UY.II-95
  • Başvuru Sahibi: Fatih SAĞLAM/Sağlam İnşaat
  • İhaleyi Yapan İdare: Sinop İl Sağlık Müdürlüğü
  • İKN: 2022/1209117
  • İhale Adı: Boyabat İlçe Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası Onarım

Özet

İhale komisyonunun iş deneyim belgesi sunan isteklilerin mezuniyet belgesi sunmaması nedeniyle tekliflerini değerlendirme dışı bırakması mevzuata aykırıdır

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalede benzer iş olarak kabul edilen BIII grup bina işine ait iş deneyim belgesi sunduğunu, ancak mezuniyet belgesi sunmadığı için teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğunu iddia etmektedir.

Kurul Değerlendirmesi

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve ilgili tebliğlere göre, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında BIII grup bina işlerine ait iş deneyim belgesi sunan isteklinin ayrıca mezuniyet belgesi sunması zorunlu değildir. İhale dokümanında da benzer iş olarak BIII grup bina işleri veya mühendislik/mimarlık mezuniyet belgesi sunulabileceği belirtilmiş olup, iş deneyim belgesi sunan isteklinin mezuniyet belgesi sunmaması teklifinin değerlendirme dışı bırakılması için yeterli bir gerekçe değildir.

İdare Görüşü

İhale komisyonu, mezuniyet belgesi sunulmadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bırakmıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru: Benzer iş niteliğindeki iş deneyim belgesi sunan istekliden ayrıca mezuniyet belgesi talep edilmesi doğru mudur?
Cevap: İhale konusu iş veya benzer iş grubuna ilişkin iş deneyim belgesi yeterli kabul ediliyorsa, idarenin ek olarak mezuniyet belgesi talep etmesi ve bunu değerlendirme dışı bırakma gerekçesi yapması genellikle uygun bulunmaz. İhale dokümanında açıkça belirtilmedikçe, mezuniyet belgesi sunulmaması iş deneyim belgesi sunan isteğin tek başına teklifinin elenmesini doğurmaz.

Soru: İhale komisyonu, dokümanda benzer iş olarak belirtilmiş iş deneyim belgesi sunulmasına rağmen mezuniyet belgesi bulunmadığı için teklif değerlendirme dışı bırakılırsa ne olur?
Cevap: Bu tür bir uygulama mevzuata aykırı sayılır ve teklifin değerlendirilmesinin sağlanması gerekir. İdare teklifleri yeniden incelemeli, ancak belgelerde gerçekten eksiklik varsa farklı bir değerlendirme yapabilir.

Soru: İhale dokümanında benzer iş kapsamında hangi belgelerin yeterli olduğu açıkça belirtilmemişse ne yapılmalıdır?
Cevap: İhale dokümanı belirsiz veya çelişkili ise, bu durumdan dolayı isteklilerin tekliflerinin haksız yere elenmemesi için idarenin tereddütü gidermesi veya açıklama yapması gerekir. Bu tür durumlarda şeffaflık ve eşit muamele ilkeleri gereği, idare uygulama birliğine uygun hareket etmelidir.

Soru: Mevzuatta ya da ihale dokümanında belirtildiği halde isteklinin zorunlu belgeleri teslim etmemesi durumunda teklif değerlendirme dışı bırakılır mı?
Cevap: Zorunlu belgeler açıkça belirtilmiş ve istekli tarafından sunulmamış ise, bu durumda teklifin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygundur. Ancak belgelerin zorunluluk durumu net değilse uygulamada tereddüt yaşanabilir.

Soru: İtirazen şikayet başvuru bedelinin iadesi hangi koşullarda uygun görülebilir?
Cevap: İhale işlemlerinde idarenin mevzuata aykırı işlemi sebebiyle itirazen şikayetçiye haklılık tanındığında, başvuru bedelinin iade edilmesi olağan uygulamalardandır. Ancak bu karar dosya özelinde değerlendirilir; her itirazda bedel iadesi zorunlu değildir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İş deneyim belgesi sunan bir isteklinin mezuniyet belgesi sunmaması, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması için yeterli bir sebep midir?
Cevap: Hayır, iş deneyim belgesi sunduğu ve ihale dokümanında bu durum kabul edildiği sürece, mezuniyet belgesi sunmaması teklifinin değerlendirme dışı bırakılması için yeterli bir gerekçe değildir.

Soru: İhale komisyonunun mezuniyet belgesi sunmayan başvuru sahiplerinin tekliflerini değerlendirme dışı bırakması üzerine nasıl bir işlem yapılmalıdır?
Cevap: Bu durumda tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata aykırı olduğundan, söz konusu başvuru sahiplerinin teklifleri değerlendirmeye alınmalı ve işlemler buna göre yeniden yapılmalıdır.

Soru: Mezuniyet belgesini sunmayan isteklilerden hangilerinin teklifleri mevzuata uygun şekilde değerlendirme dışı bırakılmıştır?
Cevap: Dokümanlarını tamamlamayan ve gerekli belgeleri sunmayan bir isteklinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygundur; ancak iş deneyim belgesi sunup mezuniyet belgesi sunmayan diğer isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata aykırıdır.

Soru: Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru bedeline ilişkin karar ne yöndedir?
Cevap: Başvuru sahibine itirazen şikayet başvuru bedeli iade edilmiştir.

Detaylı Analiz

İhaleye ilişkin uyuşmazlık, başvuru sahibinin benzer iş olarak kabul edilen BIII grup bina işine dair iş deneyim belgesi sunmasına karşın, mezuniyet belgesi sunmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasıyla ilgilidir. İhale komisyonu bu sebeple yalnızca başvuru sahibinin değil, aynı durumda olan diğer iki isteklinin de tekliflerini geçersiz saymıştır. Başvuru sahibi, iş deneyim belgesi sunmanın yeterli görülmesi gerektiğini, ayrıca mezuniyet belgesi ibraz etme zorunluluğu bulunmadığını ileri sürerek bu değerlendirmeye itiraz etmiştir.

Uyuşmazlığın merkezinde yer alan konu, iş deneyimini belgelendirme yollarından yalnızca biri olan mezuniyet belgesinin, iş deneyim belgesi sunulmuşsa ayrıca zorunlu tutulup tutulamayacağıdır. Yapım işi ihalelerinde, benzer iş kapsamında kabul edilen belgeler arasında yer alan iş deneyim belgeleri, mühendislik veya mimarlık diploması gibi mezuniyet belgelerinden ayrı fakat eşdeğer nitelikte belgeler olarak değerlendirilir. Bu kapsamda ihale dokümanında, BIII grup bina işlerinin benzer iş olarak tanımlandığı ve bunun mezuniyet belgesi yerine kullanılabileceği açıkça belirtilmiştir. Dolayısıyla belgelerden birinin sunulması halinde diğerinin sunulmasının zorunlu olmadığı anlaşılmaktadır.

Analizde esaslı unsur, teklifin elenmesini doğrudan etkileyen nitelikteki belge eksikliklerinin, ihale kurallarıyla uyum içinde bulunup bulunmadığıdır. Bu vakada mezuniyet belgesinin sunulmamış olması, ihale dokümanında tanımlanan zorunlu belge eksiklikleri arasında sayılmamıştır. Tarafların eşit rekabet şartları altında değerlendirilebilmesi için idarenin, sadece esaslı unsur niteliği taşıyan eksiklikleri dikkate alarak değerlendirme yapması gerekir. Bu çerçevede iş deneyimini kanıtlayan bir belgesi bulunan isteklinin, yalnızca mezuniyet belgesi vermediği için elenmesi, ölçüsüz ve mevzuatla örtüşmeyen bir uygulamadır.

Pilot ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinin, benzer iş tanımı kapsamında olduğu görülmekte olup bu belge, ihale dokümanında öngörülen asgari yeterlik kriterlerini sağlamaktadır. Mezuniyet belgesinin bulunmaması, iş ortaklığı bakımından bu ortak için belirlenen teknik yeterliliğin sağlanmasına engel teşkil etmez. İhalenin teknik yeterlik değerlendirmesi yapılırken, sunulan belgenin kapsam ve niteliği dikkate alınmalıdır. Bu vakada da pilot ortağın sunduğu belge, benzer iş kapsamında olduğu için geçerli sayılmış, herhangi bir eksiklik veya içeriğe dair yeterlik sorunu tespit edilmemiştir.

Kamu İhale Kurulu, ihale dokümanı hükümleri ve uygulama mevzuatı doğrultusunda yaptığı değerlendirmede, başvuru sahibinin bulunduğu durumun teklifin elenmesi için yeterli bir gerekçe teşkil etmediğine hükmetmiştir. Kurul, dokümana uygun biçimde benzer iş kapsamındaki iş deneyim belgesini sunan isteklilerin ayrıca mezuniyet belgesi sunma zorunluluğu bulunmadığını belirterek, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğunu tespit etmiştir. Bu doğrultuda başvuru sahibinin itirazı yerinde görülmüş, teklifin yeniden değerlendirmeye alınması yönünde karar verilmiş ve başvuru bedelinin iadesine hükmedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.