İhalenin iptaline karşı itirazen şikayet öncesinde idareye şikayet başvurusunun yapılmaması iddiası - 2024/UY.IV-861

KÜNYE

  • Toplantı No: 2024/027
  • Gündem No: 9
  • Karar Tarihi: 10.07.2024
  • Karar No: 2024/UY.IV-861
  • Başvuru Sahibi: Zerkon Bet. ve Yapı Elem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Fiber Müh. İnş. Elek. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ)
  • İKN: 2024/390850
  • İhale Adı: İtm.469 Referanslı, 9. Bölge Müdürlüğüne Ait 10 Adet Transformatör Merkezinde Yangın Tevsiatı Yapım İşi

Özet

İhalenin iptaline karşı itirazen şikayet başvurusunun görev yönünden reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalenin iptal kararının iptal edilerek sözleşme sürecine devam edilmesini talep etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhalenin iptali kararı EKAP üzerinden 30.05.2024 tarihinde tebliğ edilmiş, ancak iptal kararından önce idareye herhangi bir şikayet başvurusu yapılmamıştır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ ve Yönetmelik hükümleri gereğince, itirazen şikayet başvurusunun yapılabilmesi için iptal kararından önce idareye şikayet başvurusu yapılmış olması gerekmektedir. Bu koşul sağlanmadığından, başvurunun Kurumun görev alanında olmadığı tespit edilmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptaline karşı doğrudan itirazen şikayet başvurusu yapılabilir mi?
Cevap: İhalenin iptali kararına karşı doğrudan itirazen şikayet başvurusu yapılabilmesi için, öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulmuş olması gerekir. İdareye bu başvuru yapılmadan doğrudan itirazen şikayet yoluna gidilmesi, başvurunun görev yönünden reddedilmesine yol açabilir.

Soru: İhale iptal kararına ilişkin itirazen şikayet sürecinde idareye şikayet başvurusunun yapılması neden önemlidir?
Cevap: İdareye önceden yapılan şikayet başvurusu, itirazen şikayet başvurusunun ön koşulu olarak kabul edilir; dolayısıyla bu başvuru yapılmadan itirazen şikayet Kurum tarafından incelenmez. Bu uygulama, idarenin önce başvuru sahibinin itirazlarını değerlendirmesine fırsat tanımayı amaçlar.

Soru: İhale iptal kararı EKAP üzerinden tebliğ edilse bile idareye şikayet başvurusu yapılmamışsa itirazen şikayet başvurusu nasıl değerlendirilir?
Cevap: İptal kararı elektronik ortamda bildirildiği durumda dahi, idareye önceden şikayet başvurusu yapılmamışsa itirazen şikayet başvurusu usul yönünden reddedilir. Yani kararın tebliği tek başına itirazen şikayet hakkını doğurmaz.

Soru: İhalenin iptal kararı sonrası itirazen şikayet başvurusunda süreç nasıl ilerler?
Cevap: İhalenin iptalinden sonra itirazen şikayete başvurulacaksa, kararın tebliğinden önce idareye şikayet başvurusu yapılmış olması gereklidir. Bu şartlar sağlanmazsa, itirazen şikayet başvurusu görev yönünden Kurum tarafından reddedilir ve iptal kararı ile ilgili hukuki değerlendirme yapılmaz.

Soru: İhalenin iptali durumunda itirazen şikayet süresinin başlangıcı ne zaman kabul edilir?
Cevap: İtirazen şikayet süresi, iptal kararının idareye şikayet başvurusuyla itiraz edilebileceği zamanda başlar. Ancak şikayet başvurusu yapılmadan süre işleyemez. Bu nedenle iptal kararına karşı itiraz hakkının kullanılması iki aşamalıdır ve idareye şikayet başvurusu bunlardan biridir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptal kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesinin nedeni nedir?
Cevap: Başvurunun reddedilme nedeni, iptal kararından önce idareye herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmamasıdır. Bu nedenle itirazen şikayet başvurusu Kurumun görev alanına girmez.

Soru: İdareye önceden yapılmayan şikayet başvurusu itirazen şikayet sürecini etkiler mi?
Cevap: Evet, etkiler. İhalenin iptali kararının ardından doğrudan itirazen şikayet başvurusunda bulunulması mümkün değildir; önce idareye şikayet başvurusunda bulunulması zorunludur.

Soru: Başvuru sahibi iptal kararının kaldırılarak sözleşme sürecine devam edilmesini talep etmişse, bu talep nasıl sonuçlanmıştır?
Cevap: Talep, iptal kararından önce idareye şikayet başvurusu yapılmaması nedeniyle doğrudan değerlendirmeye alınmamış ve başvuru görev yönünden reddedilmiştir.

Soru: İhalenin iptali kararının tebliğ edilmesi itirazen şikayet hakkının doğması için yeterli midir?
Cevap: Hayır, sadece iptal kararının tebliği itirazen şikayet hakkını doğurmaz; bu karardan önce idareye şikayet başvurusunun yapılmış olması gerekmektedir.

Detaylı Analiz

İhale sürecine ilişkin uyuşmazlık, idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılan bir başvurunun usul yönünden değerlendirilmesiyle ilgilidir. Başvuru sahibi, iptal edilen ihalenin geçersiz sayılmasına karşı çıkarak, ihalenin devam ettirilmesini ve sözleşme sürecine geçilmesini talep etmiştir. Ancak bu talebin Kamu İhale Kurumu tarafından incelenebilmesi için başvurucunun izlemesi gereken belli bir idari yol bulunmaktadır. Bu kapsamda başvuru sahibi, ihalenin iptal kararına doğrudan itirazen şikayetle değil, öncelikle bu karara karşı idareye yazılı şikayette bulunarak durumu idarenin değerlendirmesine sunmalıydı. Mevcut dosyada ise iptal kararından önce bu yönde bir başvurunun yapılmadığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, işin esasından çok başvuru yollarının doğru şekilde kullanılıp kullanılmadığıyla ilgilidir. Konu, başvuru sahibinin doğrudan itirazen şikayet yoluna başvurduğu bir aşamada, önce idareye şikayet başvurusu yapmamış olması nedeniyle şekli bir eksikliğe dayanılarak çözümlenmiştir. İptal kararına karşı yapılacak itirazlar belirli bir prosedüre bağlıdır ve bu prosedürde ilk basamak idareye yapılacak şikayet başvurusudur. Böylece ihale sürecinin devamı konusunda karar merci, öncelikle işlemi tesis eden idarenin kendisi olacaktır. Bu mekanizma, idarenin kendi kararını gözden geçirmesine olanak tanıyan bir ön koşul olarak öngörülmüştür. Ancak somut başvuruda bu adım atlanmıştır ve bu nedenle işin esası değil, şikayet yolunun usulüne uygun kullanılmaması değerlendirme konusu olmuştur.

Esaslı unsur kavramı bu vakada usuli bağlamda karşımıza çıkmaktadır. Buradaki esaslı unsur, itirazen şikayet başvurusu yapabilmenin ön koşulu olan idareye şikayet başvurusunun bulunup bulunmadığıdır. Bu unsur, yalnızca şekli bir biçimsellik olarak değerlendirilmemektedir; çünkü usule ilişkin bu koşul, hukuki denetim sürecinin başlamasının temel dayanağını oluşturmaktadır. Burada esaslı unsurun eksikliği, başvurunun değerlendirmeye alınmasını mümkün kılmadığından, başvurunun içeriğine girilmeden reddine neden olmuştur.

Vaka, iş deneyimi veya teklifin uygunluğu gibi teknik ihale yeterlik konularını içermediği için pilot ortağın yeterliliği gibi başlıklar bu dosyada tartışma dışındadır. Dolayısıyla herhangi bir ortağa ait iş deneyimi belgesi ya da benzeri bir değerlendirme Kurul gündemine gelmemiştir. Tersine, uyuşmazlık tamamen iptal kararına karşı izlenmesi gereken itiraz sürecinin doğru işlenip işlemediği üzerinden yürütülmüştür. Bu yönüyle uyuşmazlık, ihale sürecinin esasına değil, hukuk yollarının uygun şekilde kullanılmasına ilişkindir.

Kamu İhale Kurulu, mevzuata dayalı olarak başvurunun görev yönünden reddine karar vermiştir. Kurul, başvurunun içeriğinden bağımsız olarak, idareye yapılacak şikayet başvurusunun yapılmamış olmasını başvurunun değerlendirilmesini engelleyen bir durum olarak kabul etmiştir. Böylece itirazen şikayet yolunun kullanılabilmesi için öngörülen ön başvuru şartı sağlanmadığından, Kurul kendi görev alanında olmadığı gerekçesiyle değerlendirme yapmaktan imtina etmiş; neticede ihalenin iptali kararına karşı sunulan şikayet, esasa girilmeksizin usulen reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.