KÜNYE
- Toplantı No: 2024/025
- Gündem No: 8
- Karar Tarihi: 27.06.2024
- Karar No: 2024/UY.IV-801
- Başvuru Sahibi: Beryar İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Barankale İnş. Met. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Elazığ Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü
- İKN: 2024/654327
- İhale Adı: Elazığ İli 7’nci Paket 200 Adet Hafif Çelik Konut (P130) Yapım İşi
Özet
İhalenin iptaline itirazen şikayet başvurusunun görev yönünden reddi, idareye önceden şikayet başvurusu yapılmaması nedeniyle
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihalenin iptalinin gerekçesiz ve keyfi olduğunu, tekliflerin yaklaşık maliyete yakın olduğunu, rekabetin sağlandığını ve iptal kararının kamu yararına aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhalenin pazarlık usulü ile yapıldığı, tekliflerin yaklaşık maliyete yakın olduğu, ancak EKAP üzerinden yapılan sorgulamada iptal kararından önce idareye herhangi bir şikayet başvurusu yapılmadığı tespit edilmiştir. 15.04.2024 tarihinden sonra yapılan pazarlık usulü ihalelerde e-şikayet ve e-itirazen şikayet başvurularının EKAP üzerinden yapılması zorunlu olup, iptal kararından önce idareye şikayet başvurusu olmadan doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulamayacağı belirtilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde iptal kararına karşı itirazen şikayet başvurusu yapmadan önce idareye şikayet başvurusu zorunlu mudur?
Cevap: Pazarlık usulü ihalelerde iptal kararına karşı itirazen şikayet başvurusunda bulunmadan önce, idareye şikayet başvurusu yapılması gerekir. Bu zorunluluk özellikle 15.04.2024 ve sonrasında yapılan ihalelerde EKAP üzerinden takip edilir; idareye ön başvuru olmadan doğrudan Kuruma itirazen şikayet verilmesi durumunda başvuru görev yönünden reddedilebilir.
Soru: İhalenin iptal gerekçesi tartışmalı olsa da idareye şikayet başvurusu yapılmazsa ne olur?
Cevap: İhalenin iptal nedeninin haklılığı veya tekliflerin yaklaşık maliyete uygunluğu gibi hususlar değerlendirilse bile, iptal kararından önce idareye hiç şikayet başvurusu yapılmamışsa Kurumun itirazen şikayet başvurusunu inceleme yetkisi doğmaz ve başvuru görev yönünden reddedilir.
Soru: EKAP üzerinden e-şikayet veya e-itirazen şikayet başvurusu zorunluluğu hangi durumlarda uygulanır?
Cevap: 15.04.2024 tarihinden itibaren yapılan pazarlık usulü ihalelerde ve benzeri belirlenen usullerde, şikayet ve itirazen şikayet başvurularının EKAP aracılığıyla yapılması zorunludur. Bu şekilde yapılmayan başvuruların görev yönünden reddedilme riski vardır.
Soru: Şikayet başvurusunun idareye yapılmasının amacı ve önemi nedir?
Cevap: İdareye şikayet başvurusunun yapılması, idarenin hatasını düzeltme veya gerekçelendirme imkânı sağlayarak uyuşmazlığın yerinde çözülmesini amaçlar. Ayrıca, Kanun hükümleri uyarınca sürece ilişkin usul kurallarına riayet edilmesini sağlayarak idarenin ve Kurumun iş yükünü dengeler.
Soru: İhalenin iptaline itirazen şikayet başvurusunun görev yönünden reddiyle ilgili en sık yapılan hata nedir?
Cevap: Uygulamada en sık karşılaşılan hata, idareye önceden hiç şikayet başvurusu yapılmadan doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusu yapılmasıdır. Bu durum, başvurunun görev yönünden reddedilmesine yol açar ve başvuru sahibinin hak kayıplarına neden olabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhalenin iptaline karşı itirazen şikayet başvurusunda görev yönünden ret kararı verilmesinin somut sebebi nedir?
Cevap: İhalenin iptal kararından önce idareye taşınan bir şikayet başvurusunun bulunmaması nedeniyle, doğrudan Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusunun görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin, tekliflerin yaklaşık maliyete yakın olması ve rekabetin sağlandığı iddiası Kurul kararını nasıl etkilemiştir?
Cevap: Kurul, tekliflerin yaklaşık maliyete yakın olduğunu ve rekabetin sağlandığını kabul etmiş ancak idareye önceden şikayet başvurusu yapılmaması nedeniyle ihale iptaline itirazen yapılan şikayeti inceleme görevi bulunmadığı sonucuna varmıştır.
Soru: 15.04.2024 tarihinden sonra pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde şikayet ve itirazen şikayet başvuruları nasıl yapılmalıdır?
Cevap: Bu tarihten sonra yapılan pazarlık usulü ihalelerde e-şikayet ve e-itirazen şikayet başvurularının EKAP üzerinden yapılması zorunludur.
Soru: İdareye önceden şikayet başvurusu yapılmadan doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir mi?
Cevap: Hayır, yapılmaması halinde Kurumun görev alanına girmediği için itirazen şikayet başvurusu görev yönünden reddedilir.
Detaylı Analiz
Başvuru sahibi, pazarlık usulü ile gerçekleştirilen bir ihalenin iptaline ilişkin olarak, bu kararın herhangi bir somut gerekçeye dayanmadığı ve rekabet ortamının sağlandığı halde ihalenin geçersiz kılınmasının kamu yararıyla bağdaşmadığı gerekçesiyle şikayette bulunmuştur. Uyuşmazlık, ihalenin iptal gerekçesinin yerindeliğinden ziyade, şikayet süreci bakımından usul kurallarına uyulup uyulmadığı noktasında odaklanmaktadır. İtirazen şikayetin değerlendirilip değerlendirilemeyeceği, doğrudan Kuruma yapılan başvurunun şekli koşulları karşılayıp karşılamadığı çerçevesinde incelenmiştir.
Esas tartışma, tekliflerin yaklaşık maliyete olan yakınlığı ve katılımın sağlandığı yönündeki iddialardan ziyade, başvuru sahibinin iptal kararına karşı idareye herhangi bir ön şikayet başvurusunda bulunmadan doğrudan Kuruma itirazen şikayet yöneltmiş olması üzerindedir. Mevzuat çerçevesinde, özellikle belirtilen tarihten sonra pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde, idareye ön şikayet başvurusu zorunlu hale gelmiş ve bu başvurular sadece EKAP üzerinden kabul edilmeye başlanmıştır. Bu zorunluluk karşısında, başvurucunun idare nezdinde herhangi bir süreç işletmemesi, Kurum nezdinde yapılacak değerlendirmeyi şeklen engellemiştir.
Bu bağlamda inceleme esasına girilmezken, uyuşmazlığın esaslı unsurları, yani ihalenin iptal gerekçesinin haklılığı veya rekabet düzeyi gibi içeriksel iddialar doğrudan değerlendirmeye konu edilmemiştir. İhalenin neden iptal edildiği veya tekliflerin uygunluğu gibi konular Kurul tarafından ayrıca irdelemeye alınmamıştır; çünkü usul açısından değerlendirme yapılabilmesi için öncelikle gerekli idari başvuru koşullarının sağlanması gerekirdi. Bu durum esas–usul ayrımının net şekilde uygulandığı bir karar olması açısından dikkat çekicidir.
İtiraz sürecinin şekli yönüne ilişkin bu örnekte, pilot ortak ya da başka herhangi bir ortaklık yapısına ya da iş deneyim belgesi gibi teknik yeterlilik unsurlarına dair herhangi bir değerlendirme yer almamaktadır. Şikayetin konu edildiği alan, iş deneyimi ya da yeterlik kriterlerinin incelendiği bir alan değil, tamamen prosedürel bir karara odaklanmıştır. Dolayısıyla, teknik yeterlik boyutu bu olayda tartışma konusu yapılmamış, yalnızca başvuru yollarının izlenip izlenmediği denetlenmiştir.
Sonuç olarak, Kurum doğrudan sunulan itirazen şikayet başvurusunun şekil yönünden eksik olduğu, yani öncesinde idareye yapılan bir şikayet başvurusunun bulunmadığı gerekçesiyle görev alanına girmediğini tespit etmiştir. Bu nedenle itirazen şikayet başvurusu içerik bakımından değerlendirilmeksizin, sadece usuli eksiklik nedeniyle görev yönünden reddedilmiştir. Böylece, şekli kuralların önemi ve başvuru sürecindeki prosedürel basamakların ihmalinin başvurunun esasa girilmeden sona ermesine yol açtığı bir karar örneği ortaya çıkmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.