KÜNYE
- Toplantı No: 2022/031
- Gündem No: 8
- Karar Tarihi: 08.06.2022
- Karar No: 2022/UY.IV-674
- Başvuru Sahibi: FGM Elektrik İnşaat Petrol Gıda Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Batman Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2019/703610
- İhale Adı: Otobüs İşletmesi Atölye ve İdari Bina Yapım İşi
Özet
İhalenin iptaline ilişkin itirazen şikayet başvurusunda usul eksiklikleri nedeniyle başvurunun şekil yönünden reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihalenin iptaline ilişkin işlemin iptalini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhalenin iptal kararı 08.04.2020 tarihinde alınmış ve 14.04.2020 tarihinde başvuru sahibine tebliğ edilmiştir. Mevzuata göre iptal kararının tebliğ tarihinden itibaren 5 gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusu yapılması gerekirken, başvuru sahibi bu süre içinde başvuruda bulunmamıştır. Ancak, başvuru sahibine sürenin ve başvurulacak merciin bildirilmemesi nedeniyle sürenin kaçırılması hukuka aykırıdır. Buna rağmen, başvuru sahibi itirazen şikayet dilekçesine ilişkin vekaletname ve başvuru bedelini süresi içinde Kuruma ibraz etmemiştir. Bu usul eksiklikleri nedeniyle başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.
İdare Görüşü
İdare, iptal kararının içeriği ve iptal gerekçelerini bildirmiş ancak başvuru süresi ve itirazen şikayet başvurusunun nereye yapılacağı konusunda bilgilendirme yapmamıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhalenin iptaline itirazen şikayet başvurusu süresi ve başvurulacak merci hakkında bilgilendirme yapılmaması halinde başvuru süresi nasıl değerlendirilir?
Cevap: İdare tarafından iptal kararının bildiriminde, itirazen şikayet başvurusu süresi ve başvurulacak merci hakkında bilgi verilmemesi durumunda, başvuru süresinin kaçırılması hukuka aykırı görülür. Bu durumda başvuru sahibi süresini kaybetmiş sayılmamalıdır; ancak yine de başvuru diğer usul şartlarını yerine getirmedikçe başvurunun kabulü mümkün olmayabilir.
Soru: İtirazen şikayet başvurusu, yasal süresi içinde yapılmamış ancak sürenin bildirimi yapılmamışsa, bu başvurunun kabul edilmesi için ne tür usul şartlarının tamamlanması gerekir?
Cevap: Süreyi kaçırma başvuru sahibinin kusuru olarak kabul edilmediğinde bile, itirazen şikayet başvurusunun geçerli sayılması için vekaletname ve başvuru bedelinin süresi içinde Kuruma sunulması gerekir. Bu belgelerin ibraz edilmemesi halinde başvuru şekil yönünden reddedilir.
Soru: İdarenin iptal kararını gerekçeleriyle bildirmesi, itirazen şikayet hakkının kullanılmasına yeterli midir?
Cevap: İdarenin iptal kararının gerekçelerini bildirmesi, itirazen şikayet hakkının kullanılabilmesi için gereklidir ancak yeterli değildir. Başvuru süresi ve başvurunun yapılacağı merci hakkında kesin ve açık bilgi verilmemesi başvuru süresinin kaçırılmasına neden olabilir ve bu husus idarenin bilgi verme yükümlülüğünü yerine getirmediği anlamına gelir.
Soru: Süre ve merci bildiriminde eksiklik olması halinde, başvuru sahibinin yapması gereken işlemler nelerdir?
Cevap: Başvuru sahibi sürenin bildirilmemesi nedeniyle süresini kaçırdığını iddia ettiğinde, usul şartları (vekaletname, başvuru bedeli gibi) süresi içinde tamamlamak zorundadır. Aksi takdirde, başvurusu usulden reddedilebilir. Bu nedenle eksiklik varsa, sürecin tamamlanmasına özen gösterilmelidir.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunda usul eksikliği hangi durumlarda başvurunun şekil yönünden reddine yol açar?
Cevap: İtirazen şikayet dilekçesine ilişkin vekaletnamenin ibraz edilmemesi veya başvuru bedelinin Kuruma süresi içinde yatırılmaması gibi usul eksiklikleri durumunda başvuru şekil yönünden reddedilir. Bu tür usul hataları, başvuru süresi kaçırılmış olsa da olmasa da başvuru bakımından sonuca etkili olabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhalenin iptaline ilişkin kararın bildiriminde itirazen şikayet başvuru süresi ve merciinin bildirilmemesi başvuru süresinin kaçırılmasına engel midir?
Cevap: Evet, bu vakada itirazen şikayet başvuru süresi ve başvurulacak merci hakkında bilgilendirme yapılmaması nedeniyle sürenin kaçırılması hukuka aykırı bulunmuştur.
Soru: İtirazen şikayet başvurusunun süresi içinde yapılmaması durumunda, başvuru sahibinin diğer usul şartlarını tamamlamamış olması başvurunun sonucunu nasıl etkiler?
Cevap: Başvuru sahibi süresinde başvurmamış ve ayrıca vekaletname ile başvuru bedelini süresi içinde ibraz etmemiştir. Bu usul eksiklikleri nedeniyle, başvuru şekil yönünden reddedilmiştir.
Soru: İdarenin, iptal kararının gerekçelerini bildirmesi ancak itirazen şikayet süresi ve mercii hakkında bilgi vermemesi, itirazen şikayet başvurusunu nasıl etkiler?
Cevap: İdarenin sürenin ve merciin bildirilmemesi nedeniyle başvurucunun süresini kaçırması hukuka aykırı bulunmakla birlikte, bu durum başvurunun geçerli olmasını sağlamamış, başvuru sahiplerinin usul eksiklerini tamamlamaması nedeniyle başvuru reddedilmiştir.
Soru: Başvurunun şekil yönünden reddedilmesinin gerekçesi nedir?
Cevap: Başvurunun şekil yönünden reddi, itirazen şikayet dilekçesine ilişkin vekaletname ve başvuru bedelinin süresi içinde Kuruma ibraz edilmemesine dayanmaktadır.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin uyuşmazlık, idare tarafından alınan iptal kararının ardından başvuru sahibinin bu karara karşı itirazen şikâyet yoluna başvurmak istemesiyle ortaya çıkmıştır. Sorunun özünü, ihalenin iptal kararının tebliğinde yer alan eksiklik oluşturmaktadır. İdare, kararın gerekçesini bildirse de, bu karara karşı hangi süre içinde ve nereye başvurulması gerektiği konusunda herhangi bir bilgilendirme yapmamıştır. Başvuru sahibi ise, bu bilgilendirme eksikliği nedeniyle başvuru süresini kaçırdığını ileri sürmüştür. Uyuşmazlık, bir yandan başvuru süresinin bildirimin parçası olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğine, diğer yandan ise başvuru sahibinin kendi sorumluluğundaki usul yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğine odaklanmıştır.
İhale süreci içinde asıl tartışma, başvuru sahibinin ihalenin iptali işlemine karşı başvurusunda usul şartlarını yerine getirmeyişinden kaynaklanmaktadır. Süresi içinde itirazen şikâyet dilekçesiyle müracaat etmeyen başvuru sahibi, yalnızca sürenin değil, başvurulacak mercinin de bildirilmediğini dile getirerek gecikmeyi açıklamaya çalışmıştır. Ancak bunun yanında, ilgili dilekçeye eklenmesi gereken vekaletname ve başvuru bedeli gibi zorunlu belgelerin, başvuru süresi içinde Kuruma sunulmadığı tespit edilmiştir. Bu durum da başvurunun şekil yönünden değerlendirilmesine ve esasa geçilmeden reddedilmesine neden olmuştur.
Vaka, usule ilişkin “esaslı unsur” kavramının somut biçimde değerlendirildiği bir örnek sunmaktadır. Burada esaslı unsur olarak, idarenin sadece iptal gerekçelerini açıklamakla yetinmeyip, aynı zamanda hukuki sürecin taraflarca doğru işletilebilmesine olanak tanıyacak temel bilgileri –örneğin başvuru süresi ve merci bilgisi– bildirmesi beklenmiştir. Bu bilgilendirme eksikliği, Kurul değerlendirmesinde başvuru süresinin kaçırılmasının başvuru sahibine yüklenemeyeceği şeklinde yorumlanmıştır. Ancak bu esaslı eksiklik, başvurunun bütünüyle geçerli sayılmasına yetmemiştir. Başvuru sahibinin süresi içinde tamamlaması gereken diğer usul yükümlülükleri ayrı ve bağımsız değerlendirilmiştir.
Başvuru sahibinin, ihalede pilot ortak olup olmamasına veya iş deneyimiyle ilgili bir değerlendirme yapılması gerekmediğinden, bu dosya özelinde pilot ortaklığına ilişkin herhangi bir tartışma söz konusu olmamıştır. İnceleme yalnızca iptal kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurusunun zamanlaması ve şekli yönünden yapılan işlem doğruluğu çerçevesinde ele alınmıştır. Dolayısıyla bu uyuşmazlıkta teknik yeterlilik, iş deneyimi veya ortaklık yapıları üzerinden bir hukuki değerlendirme yapılmamıştır.
Kamu İhale Kurulu, dosyada idarenin bilgilendirme yükümlülüğünü tam olarak yerine getirmemiş olmasını sürenin kaçmasını haklı kılabilecek bir durum olarak görse de, başvuru sahibinin başvuru bedelini yatırmaması ve vekaletnameyi süresinde sunmaması nedeniyle şekil yönünden reddin zorunlu olduğuna kanaat getirmiştir. Ortaya çıkan sonuç, hak arama yolunun biçimsel birtakım gereklerinin zamanında yerine getirilmemesi halinde, esas incelemenin yapılamayacağı bir duruma dönüşmüştür. Bu da, idarenin yükümlülükleri kadar başvuru sahibinin sorumluluklarının da aynı dikkatle yerine getirilmesi gerektiğini ortaya koymuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.