İhalenin iptal kararına itirazen şikayet yapılmaması nedeniyle Kurumun görev sınırı tartışması - 2023/UY.IV-1413

KÜNYE

  • Toplantı No: 2023/056
  • Gündem No: 9
  • Karar Tarihi: 15.11.2023
  • Karar No: 2023/UY.IV-1413
  • Başvuru Sahibi: Muhammed KALKAN
  • İhaleyi Yapan İdare: Iğdır İl Özel İdaresi Plan, Proje, Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü
  • İKN: 2023/861772
  • İhale Adı: Karakoyunlu Gazi YBO Okul ve Pansiyon Binaları ve Taşburun Ortaokulu Binalarının Güçlendirme ve Onarım İşi

Özet

İhalenin iptaline itirazen şikayet başvurusu yapılmaması nedeniyle başvurunun görev yönünden reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihalenin iptal edilmesinin hukuka aykırı olduğunu ve iptal kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İdareden alınan bilgiye göre, ihalenin iptal edilmesinden önce idareye herhangi bir şikayet başvurusu yapılmamış ve iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamıştır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 8. maddesine göre, itirazen şikayet olmaksızın alınan iptal kararlarına karşı Kuruma başvuruda bulunulamaz. Bu nedenle iptal kararı Kurumun görev alanında değildir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptal edilmesi kararına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir mi?
Cevap: İhalenin iptal edilmesi kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusu yapılamaz. Öncelikle idareye şikayet başvurusu yapılması ve iptal kararının da bu şikayet üzerine alınması esastır. Şikayet prosedürüne uyulmadan yapılan başvurular, görev yönünden reddedilir.

Soru: İdareye yapılmamış olan şikayet başvurusu, iptal kararının Kurum tarafından incelenmesini engeller mi?
Cevap: Evet, idareye önceden yapılmamış şikayet başvurusu varsa ve iptal kararı bu başvuru üzerine alınmamışsa, Kurum iptal kararını inceleyemez. Bu durumda başvurunun görev yönünden reddi gündeme gelir.

Soru: İtirazen şikayet prosedürüne uyulmadan yapılan başvurular nasıl sonuçlanır?
Cevap: Şikayet prosedürüne uyulmadan, yani idareye itirazen şikayet yoluyla başvuru yapılmadan alınan iptal kararlarına karşı yapılan Kuruma başvurular görev yönünden reddedilir. İdareye şikayet yapılması ve iptal kararının bu şikayet üzerine verilmesi gerekmektedir.

Soru: İhalenin iptal edilmesinin hukuka aykırılığı iddiası, şikayet prosedürüne uyulmadığında incelenir mi?
Cevap: Şikayet prosedürüne uyulmadığında, iptal kararının hukuka aykırılığı iddiaları incelenmez. Öncelikle idareye şikayet başvurusu yapılmalı ve iptal kararı bu başvuru üzerine alınmalıdır. Bu ön şart sağlanmadan yapılan itirazlar Kurum tarafından değerlendirmeye alınmaz.

Soru: İhalenin iptal kararından önce idareye yapılan şikayet başvurusu yoksa bu karar Kurumun görev alanına girer mi?
Cevap: İhalenin iptal kararından önce idareye şikayet başvurusu yapılmamışsa ve iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamışsa, bu karar Kurumun görev alanına girmez. Böyle durumlarda Kurum, başvuruyu görev yönünden reddeder.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: İhalenin iptal edilmesinin ardından idareye şikayet başvurusu yapılmamışsa, iptal kararına karşı Kuruma itirazen şikayet yoluyla başvuru yapılabilir mi?
Cevap: Bu vakada, idareye yapılmış herhangi bir şikayet başvurusu bulunmadığından, iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamıştır. Bu nedenle iptal kararına karşı Kuruma itirazen şikayet yoluyla başvuru yapılamaz ve başvuru görev yönünden reddedilir.

Soru: Başvuru sahibi ihalenin iptal edilmesinin hukuka aykırı olduğunu iddia etse dahi, şikayet prosedürüne uyulmadığında Kurum bu iddiayı inceleyebilir mi?
Cevap: İdareye önceden şikayet başvurusu yapılmadığı için iptal kararı itirazen şikayet üzerine alınmamıştır. Dolayısıyla, başvuru sahibinin hukuka aykırılık iddiası, şikayet prosedürüne uyulmamış olması nedeniyle Kurum tarafından incelenmez ve başvuru görev yönünden reddedilir.

Soru: İhalenin iptal edilmesi kararının, itirazen şikayet üzerine alınmadığı tespit edilirse Kurum hangi işlem sonucuna varır?
Cevap: Bu durumda Kurum, iptal kararının itirazen şikayet üzerine alınmadığını tespit ederek, başvurunun görev yönünden reddine karar verir.

Soru: İhalenin iptaline ilişkin kararların Kurum tarafından incelenebilmesinin ön şartı nedir?
Cevap: Bu vakada açıklandığı üzere, iptal kararlarının Kurum tarafından incelenebilmesi için idareye itirazen şikayet başvurusunun yapılmış ve bu şikayet üzerine iptal kararının alınmış olması gerekir. Bu ön şart sağlanmadığında Kurumun görev alanı oluşmaz.

Detaylı Analiz

İncelenen uyuşmazlık, bir ihalenin iptal edilmesine ilişkin alınan karara karşı ihale sürecine dahil bir istekli tarafından yapılan Kurum başvurusunun, başvuru yollarına ilişkin şekli koşulların yerine getirilip getirilmediği temelinde değerlendirilmesiyle ilgilidir. Başvuru sahibi, iptale konu işlemin hukuka aykırı olduğunu öne sürerek, söz konusu kararın ortadan kaldırılmasını talep etmiştir. Ancak ihaleyi gerçekleştiren idare, iptal kararını herhangi bir şikayet ya da itirazen şikayet başvurusu üzerine almamış, idari kararı re’sen tesis etmiştir. Bu durum, itirazen şikayet sürecine geçilmeden doğrudan Kuruma başvuru yapılmasının mümkün olup olmadığı sorusunu gündeme getirmiştir.

İhale sürecinde taraflar arasındaki ihtilaf, esasında başvurucunun ihalenin iptal gerekçesine hukuki itirazda bulunmasından doğmakla beraber, başvurunun esasına girilmeden önce usule ilişkin bir engel ortaya çıkmıştır. Özellikle Kuruma başvuru yapılmasından önce, idareye herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı, dolayısıyla iptal işleminin idari bir şikayet süreci sonucunda değil, idarece doğrudan alındığı belirlenmiştir. Bu tespit, Kurumun yetki alanının devreye girip girmediği noktasında belirleyici olmuştur. Çünkü Kurumun karar alma süreci, çoğunlukla idareye yapılan şikayetlerin olumsuz sonuçlanması üzerine başlatılan itirazen şikayet sürecine bağlıdır.

Bu çerçevede, “esası inceleme”ye geçilebilmesi için gerekli olan şekli ön şartların sağlanıp sağlanmadığı sorunu ortaya çıkmıştır. Öyle ki, bir işlemin Kurum tarafından incelenebilmesi için sadece başvurunun içeriği değil, bu başvurunun hangi süreçte ve hangi yollar izlenerek yapıldığı da önem kazanmaktadır. Bu vakada Kurul, iptal edilen ihaleye ilişkin şikayet yollarının kullanılmaması nedeniyle somut ihtilafın Kurumun görev alanında yer almadığını değerlendirmiştir. Başvuru sahibinin, iptal kararının içerik olarak hukuken yanlış olduğunu ileri sürmesi, şekli ön koşullar yerine getirilmediği sürece Kurum nezdinde inceleme yapılmasını mümkün kılmamaktadır.

Pilot ortak ya da diğer ortakların iş deneyimi, belge yeterliliği veya benzeri içerikte bir teknik yeterlik tartışması bu vakada gündeme gelmemiştir. İtirazen şikayet süreci başlatılmadığı için, başvurunun esas yönünden ele alınmasına zemin oluşmamıştır. Bu nedenle ihalenin teknik gerekçelerle mi yoksa rekabetin sağlanamaması gibi nedenlerle mi iptal edildiği konusunda Kurum tarafından herhangi bir değerlendirme yapılamamıştır. Tartışma, tamamen başvuru sürecinin kuralına uygun işleyip işlemediği yönüne odaklanmıştır.

Kamu İhale Kurulu, uyuşmazlığı yalnızca görev alanı bakımından değerlendirmiş ve yaptığı inceleme sonucunda, iptal kararının itirazen şikayet üzerine alınmadığı halde Kuruma başvuruda bulunulduğundan, bu başvurunun görev yönünden reddine karar vermiştir. Bu yaklaşım, ihale sürecindeki sıralı başvuru yollarına önem verildiğini, doğrudan Kuruma yöneltilen taleplerin şeklen dahi mümkün olmadığını açıkça ortaya koymaktadır. Böylece Kurul, görev alanına girmediğini belirlediği bir konuda yetkisizlik gerekçesiyle herhangi bir esas incelemesine geçmeden başvuruyu sonuçlandırmıştır.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.