KÜNYE
- Toplantı No: 2021/013
- Gündem No: 62
- Karar Tarihi: 31.03.2021
- Karar No: 2021/UY.I-727
- Başvuru Sahibi: Fibey İnşaat San. Tur. Tic. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2020/742188
- İhale Adı: Bursa-Yalova Devlet Yolu Soğucak Mevkii (Km:60+810-60+880) ve Dürdane Mevkii (Km:13+860-15+045 ve Km:18+500-18+617) Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı Onarımı ve Heyelan Islahı Yapımı İşi
Özet
İhale üzerinde bırakılan isteklilerin yeterlik ve aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğu nedeniyle itirazen şikayetin reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin ticaret sicil gazeteleri, ortaklık durum belgeleri, vekâletnameler, geçici teminat mektupları, teklif kapsamındaki belgelerin İdari Şartnameye uygun sunulmaması, bilanço ve iş hacmi belgelerinin şartları karşılamaması, iş deneyim belgelerinin benzer işe uygun olmaması, aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata aykırı yapılması ve sınır değer hesabının hatalı yapılması gibi hususlarda şikâyette bulunmuştur.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin ticaret sicil gazeteleri, pay defteri ve ortaklık bilgileri arasında uyum olduğunu, vekâletnamelerin geçerli olduğunu ve geçici teminat mektuplarının standart forma uygun olduğunu tespit etmiştir. Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz girdilerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45. maddesine uygun olduğu, poz numaralarının ve miktarların değiştirilmediği, kullanılan fiyatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin altında olmadığı, nakliye formüllerinin ve mesafelerinin doğru kullanıldığı ve işçilik maliyetlerinin asgari ücretin altında olmadığı belirlenmiştir. İş deneyim belgelerinin ihale konusu iş veya benzer işe uygun olduğu ve yeterlik kriterlerini sağladığı, sınır değer hesabında ise usulüne uygun olarak teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olan tekliflerin dikkate alındığı, e-tekliflerin usulüne uygun hazırlandığı ve sınır değer hesabına dahil edilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklilerin iş deneyim belgelerinin benzer işe uygunluğuna dair hangi kriterler dikkate alınmaktadır?
Cevap: İş deneyim belgelerinin benzer işe uygunluğu değerlendirilirken, belgenin dayandığı işin ihale konusu işe teknik ve nitelik açısından yakınlığı esas alınır. Benzer iş kapsamında işin türü, kapsamı ve kullanılan malzeme gibi unsurlar birlikte değerlendirilir. Bu nedenle, belgede belirtilen işin niteliği ihale konusu işin özellikleriyle uyumlu olmalı, aksi halde yeterlik açısından kabul edilmez.
Soru: İhale sürecinde vekâletname kullanımı hangi açılardan incelenmektedir ve nelere dikkat edilmelidir?
Cevap: Vekâletnamelerin geçerliliği hususunda, temsil yetkisinin kapsamı ve süresi önemli kriterlerdir. Vekâletnamenin noter tasdikli olması, içinde yer alan yetkilerin ihale işlemlerini kapsaması ve süresinin dolmamış olması aranır. Ayrıca, vekâlet veren kişi tarafından verilmiş olması ve içinde yetki türlerinin açıkça belirtilmiş olması gerekir. Eksik veya süre dışı vekâletler kabul edilmez ve bu durum geçerli temsil engeli oluşturabilir.
Soru: Geçici teminat mektuplarının standart forma uygun olup olmadığını hangi unsurlar belirler ve standart dışı bir teminat mektubu ne gibi sonuçlar doğurabilir?
Cevap: Geçici teminat mektuplarının Kamu İhale Kurumunun belirlediği standart şartnamesine uygun düzenlenmiş olması gerekir; bu standartta genellikle suret şekli, teminat miktarı, süresi ve teminat veren banka ya da kuruluşun geçerliliği gibi unsurlar yer alır. Standart forma aykırı düzenlenen geçici teminatlar kabul edilmeyebilir ve bu durum teklifin elenmesine ya da itirazen şikayetlere konu olabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan fiyatların piyasadaki rayiç bedellerle karşılaştırılmasında hangi hususlar tereddüt yaratmaktadır ve hangi ölçütler esas alınmalıdır?
Cevap: Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde rayiç bedellerin güvenilir resmi kaynaklardan alınmış olması en önemli ölçüttür. Rayiç bedellerin güncelliği, teklif kapsamına uygun olması ve işin niteliğine göre uyarlanması gerekir. Tereddütler genellikle rayiç verilerin eski olması, nakliye ve işçilik maliyetlerinin bölgesel farklılıklara göre değerlendirilmemesi veya farklı hesaplama yöntemlerinin kullanılması sebebiyle ortaya çıkar. Bu nedenle analizler mümkün olduğunca açık, somut ve mevzuata uygun şekilde yapılmalıdır.
Soru: Sınır değer hesabında dahil edilen teklif türleri açısından e-tekliflerin değerlendirilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?
Cevap: Sınır değer hesabına giren teklifler arasında yer alan e-tekliflerin kabul edilebilmesi için, söz konusu tekliflerin ihale dokümanlarında belirtilen şekil ve usullere uygun şekilde hazırlanıp sunulması gereklidir. Usulüne uygun olmayan e-teklifler sınır değere dahil edilmez. Ayrıca, sınır değer hesabı yaparken yalnızca geçici teminatı tam ve geçerli olan, teklif mektubu mevzuata uygun firmaların teklifleri dikkate alınmalıdır. E-tekliflerin teknolojik altyapı ve kayıtları da bu doğrultuda incelenir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklilerin ticaret sicil gazeteleri ile pay defteri ve ortaklık bilgileri arasında uyumsuzluk iddiası bu vakada nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Bu vakada, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin ticaret sicil gazeteleri, pay defteri ve ortaklık bilgileri arasında uyum olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla uyumsuzluk iddiası yerinde bulunmamıştır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklilerin geçici teminat mektuplarının şekli ve içeriğinin mevzuata uygun olup olmadığı bu davada nasıl sonuçlanmıştır?
Cevap: Geçici teminat mektuplarının standart forma uygun olduğu ve mevzuata uygun şekilde düzenlendiği kurul tarafından belirlenmiştir. Bu nedenle geçici teminatlarla ilgili şikayetler reddedilmiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğuna ilişkin tespitler nelerdir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan analiz girdilerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine uygun olduğu, poz numaraları ve adetlerin değiştirilmediği, fiyatların rayiç bedellerin altında olmadığı, nakliye mesafelerinin ve formüllerinin doğru kullanıldığı ve işçilik maliyetlerinin asgari ücretin altında bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle açıklamalar mevzuata uygundur.
Soru: Sınır değer hesabında dikkate alınması gereken teklifler arasında yer alan e-teklifler için alınan karar nedir?
Cevap: E-tekliflerin usulüne uygun olarak hazırlandığı ve sınır değer hesabına dahil edilmeleri gerektiği kararda belirtilmiştir. Bu nedenle sınır değer hesaplamasında e-tekliflerin değerlendirilmesi gerektiğine karar verilmiştir.
Detaylı Analiz
İhale sürecine konu olan uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin sunduğu yeterlik belgeleri ile aşırı düşük teklif açıklamalarının ilgili mevzuata uygun olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi; teklif kapsamında sunulan belgelerin İdari Şartnameye uygun şekilde hazırlanmadığını, iş deneyim belgelerinin benzer işe uygun olmadığını, geçici teminat mektuplarının hatalı olduğunu ve aşırı düşük teklif açıklamalarının içeriğinde mevzuata aykırılıklar bulunduğunu ileri sürmüştür. Ayrıca, sınır değer hesabına dahil edilmesi gereken teklifler bakımından da usulsüzlük bulunduğu iddia edilmiştir. Bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan firmaların sunduğu bilgi ve belgelerin şekli ve içeriği ayrıntılı bir denetime tabi tutulmuştur.
Uyuşmazlığa konu olan hususlardan biri, iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olup olmadığıdır. İhaleye konu işin niteliği ile sunulan tecrübe belgeleri teknik açıdan karşılaştırılmış ve belgelerin içerdiği işlerin ihale konusu işle nitelik ve kapsam bakımından örtüştüğü değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda, benzer iş tanımı çerçevesinde sunulan belgeler yeterli görülmüş; işin yapım tekniği, uygulama alanı ve süresi itibarıyla yeterlik şartlarını karşıladığı belirlenmiştir.
İtirazen şikâyetin bir diğer dayanağı, teklife eklenen bazı belgelerin, örneğin geçici teminat mektubu ya da ticaret sicil gazetesi gibi belgelerin esaslı unsurlar bakımından eksiklik taşıdığı yönündeki iddialardır. Ancak yapılan incelemede, söz konusu belgelerin dokümanla belirlenen biçimsel ve içeriksel gereklilikleri karşıladığı; teminat mektuplarının standart forma uygun, ticaret siciliyle ortaklık yapıları arasında uyumlu veriler içerdiği ve vekâletnamelerin geçerli usulde hazırlandığı tespit edilmiştir. Bu durum, başvuru sahibinin dile getirdiği eksikliklerin ihale dokümanında aranan asli unsurlar kapsamında değerlendirilmediğini ortaya koymaktadır.
Pilot ortağın iş deneyimi bakımından yapılan değerlendirmede, benzer işe uygunluk analizinin özellikle işin kapsamı ve niteliği yönüyle yapıldığı ve sunulan deneyim belgesinin bu yönden yeterli bulunduğu anlaşılmaktadır. Burada işin önemli bölümlerinin pilot ortak tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceği yönünde bir tartışmaya yer verilmemiş; sadece sunulan iş deneyimi belgesinin içeriği yeterlik ölçütü kapsamında değerlendirilmiştir. Belgede beyan edilen işin, yapılacak işle arasında teknik uyumluluğun bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Kamu İhale Kurulu, tüm bu değerlendirmeler sonucunda, ihale üzerinde bırakılan isteklilerin teklif dosyalarında herhangi bir usulsüzlük bulunmadığını; belgelerin içeriklerinin yeterlik kriterlerini sağladığını ve aşırı düşük teklif açıklamalarının da Tebliğ’de aranan kriterlerle uyumlu olduğunu belirleyerek şikayetin reddine karar vermiştir. Ayrıca, e-tekliflerin sınır değer hesaplamasına dahil edilmesine ilişkin değerlendirmede, bu tekliflerin usulüne uygun olarak hazırlandığı tespit edilmiş ve geçerli teklifler arasında sayılmıştır. Kurulun genel yaklaşımı, belgelerin şekli ve içeriğinin mevzuata uygunluğuna odaklanmış ve somut aykırılık tespit edilemediğinden başvurunun reddi yönünde sonuçlanmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.