KÜNYE
- Toplantı No: 2022/024
- Gündem No: 40
- Karar Tarihi: 27.04.2022
- Karar No: 2022/UY.I-561
- Başvuru Sahibi: İkiesenler İnşaat Orman ve Orman Ürünleri Otomotiv Servis Taşımacılığı Nakliye Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: İznik Orman İşletme Müdürlüğü
- İKN: 2022/138868
- İhale Adı: İznik Orman İşletme Müdürlüğü İznik Orman İşletme Şefliği 110 Kod No’lu Çınarcık-Eskibağlar Sırtı B Tipi 6+600 Km Yeni Orman Yolu Yapımı İşi
Özet
İhale konusu işin benzer iş grubunun yanlış belirlenmesi nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine karar verildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin ihale konusu işin yapım tekniğini ve uzmanlığını içermediğini, dolayısıyla kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğunu iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale dokümanında benzer iş grubunun ifadesinde (A) Alt Yapı İşleri-V. Grup İşler Karayolu İşleri (Altyapı + Üstyapı) ifadesinin, sadece karayolu işleri ile sınırlı olduğunu ve tüm A grubu işlerin benzer iş olarak kabul edilemeyeceğini tespit etmiştir. Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.2 maddesine göre birden fazla gruba atıf yapılacaksa aralarına ‘veya’ ibaresi konulması gerektiği, bu şart sağlanmadığı için idarenin benzer iş belirlemesinin mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
İdare Görüşü
İdare, ihale dokümanında benzer iş grubunu (A) Alt Yapı İşleri-V. Grup İşler Karayolu İşleri (Altyapı + Üstyapı) olarak belirlemiş ve bu ifadenin tüm A grubu işlerin benzer iş olarak kabul edileceği anlamına geldiğini savunmuştur.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında benzer iş grubuna ilişkin sınırlayıcı ifadeler kullanılması tekliflerin değerlendirilmesini nasıl etkiler?
Cevap: Benzer iş grubunun belirlenmesinde dokümanda kullanılan ifadeler, tekliflerin hangi iş deneyim belgeleri ile değerlendirileceğini doğrudan etkiler. Eğer dokümanda grup tanımı dar ve belirli bir alt sektöre (örneğin sadece karayolu işleri) özgü belirtilmişse, bu kapsam dışındaki işler benzer iş olarak kabul edilmeyebilir. Bu durumda, doküman kapsamına uymayan iş deneyim belgeleri teklif değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: Birden fazla benzer iş grubuna atıf yapılacaksa ihale dokümanında bu durum nasıl açıkça belirtilmelidir?
Cevap: Birden fazla benzer iş grubuna atıf yapılacak ise bu gruplar arasında ‘ve’ bağlacından ziyade ‘veya’ bağlacının kullanılması önemlidir. Aksi halde, farklı grupların tamamının birlikte yerine getirilmesinin beklendiği anlamı ortaya çıkabilir ve bu, tekliflerin gereksiz şekilde elenmesine yol açabilir. Uygulamada, tebliğ ve mevzuat açıklamaları bu unsurun net şekilde ifade edilmesini gerektirir.
Soru: Benzer iş grubundaki belirsizlikler veya yanlış tanımlamalar tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilir mi?
Cevap: Evet, benzer iş grubunda dokümanda uyuşmazlık olması, örneğin kapsamın yeterince açık olmaması veya yanlış gruplandırma yapılması, tekliflerin mevzuata uygun olmayan kriterlerle değerlendirilmesine sebep olabilir. Böyle durumlarda idari ve yargısal organlar, iş deneyim belgelerinin benzer iş kapsamında değerlendirilmemesi gerektiği kanaatine varabilir ve bu nedenle tekliflerin elenmesine karar verebilir.
Soru: İhale sürecinde benzer iş grubunun yanlış belirlenmesi halinde idarenin nasıl bir düzeltme yapması gerekir?
Cevap: İdare, benzer iş grubunu mevzuata uygun şekilde açık ve net belirlemeli, gerekirse ihale dokümanını revize ederek, iş deneyim belgelerinin hangi iş grubuna uygun olacağını kesinleştirmelidir. Yanlış belirleme nedeniyle yapılan değerlendirmeler nedeniyle iptal veya düzeltici işlem kararı verilirse, ihale işlemlerinin bu doğrultuda yeniden yapılması zorunlu olur.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş grubuna uygunluğu neden ihale sonucunu etkileyen kritik bir husustur?
Cevap: İş deneyim belgesinin benzer iş grubuna uygunluğu, teklif sahibinin yeterliliğinin ve işin gerektirdiği teknik deneyime sahip olduğunun göstergesidir. Bu uygunluk sağlanmazsa, teklif sahibinin işi başarıyla gerçekleştiremeyeceği düşünülebilir; bu da teklifin değerlendirme dışı bırakılması veya ihalenin iptali yönünde kararlara sebep olabilir. Bu nedenle benzer iş uygunluğu ciddi ve tereddüt kaldırmayacak şekilde belirlenmelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında benzer iş grubunun “A Alt Yapı İşleri-V. Grup İşler Karayolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” olarak belirlenmesi ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin kabulüne nasıl yansımıştır?
Cevap: Kurul, bu belirlemenin sadece karayolu işleri ile sınırlı olduğunu ve tüm A grubu işlerin benzer iş olarak kabul edilemeyeceğini tespit etmiştir. Dolayısıyla, ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş grubuna uygun olmadığı sonucuna ulaşmıştır.
Soru: İdarenin, benzer iş grubunun tüm A grubu işlerini kapsadığı yönündeki savunması neden geçersiz kabul edilmiştir?
Cevap: Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği gereği, birden fazla gruba atıf yapılacaksa “veya” ibaresi konulması zorunludur. İhale dokümanında bu şart sağlanmadığı için idarenin benzer iş grubunu geniş yorumlaması mevzuata aykırı bulunmuştur.
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin uygun bulunmaması sonucunda Kurul hangi kararı vermiştir?
Cevap: Kurul, söz konusu iş deneyim belgesinin benzer iş grubuna uygun olmadığı gerekçesiyle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar vermiştir ve işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılmasını hükme bağlamıştır.
Soru: Başvuru sahibinin talebi doğrultusunda Kurul’un ihale sürecindeki mevzuata aykırılıkla ilgili son değerlendirmesi ne yönündedir?
Cevap: Kurul, ihale dokümanındaki benzer iş grubunun yanlış belirlenmesi nedeniyle başvuru sahibinin şikâyetini yerinde bulmuş ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin bu nedenle hukuken geçersiz sayılması gerektiği sonucuna varmıştır.
Detaylı Analiz
İhale sürecine konu olan uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin ihale dokümanında tanımlanan benzer iş grubuna uygun olup olmadığı yönündeki değerlendirmeden kaynaklanmaktadır. Başvuru sahibi, isteklinin sunduğu belgenin ihale konusu işin yapım tekniğine ve uzmanlığına karşılık gelmediğini ileri sürerek, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını talep etmiştir. Tartışmanın odağında, benzer işin kapsamı ile bu kapsama uygun iş deneyiminin varlığı yer almaktadır.
İhale dokümanında benzer iş, “A) Alt Yapı İşleri - V. Grup İşler Karayolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” şeklinde tanımlanmış olup, bu ifade üzerinden farklı yorumlar yapılmıştır. İdare, bu tanım sayesinde A grubu kapsamındaki tüm işlerin benzer iş kabul edileceğini savunmuştur. Ancak yapılan teknik ve hukuki inceleme sonucunda, bu tanımın sadece karayolu işlerini kapsadığı ve A grubunun tamamını içerdiği yönünde bir yoruma olanak tanımadığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin benzer iş niteliği taşıyıp taşımadığı, belirleyici değerlendirme konusunu oluşturmuştur.
Bu noktada, esaslı unsur kavramı ihale dokümanının içeriği bakımından kritik hale gelmiştir. Benzer iş tanımı, tekliflerin geçerliliği açısından esaslı bir unsur niteliğinde olduğundan, dokümanda bu tanımın kesin ve net bir biçimde yapılması gerekir. Mevzuat gereği, birden fazla benzer iş grubuna atıf yapılacaksa bu gruplar arasında “veya” bağlacı kullanılmalı ve hangi grup işlerin kabul edileceği açıkça belirtilmelidir. Ancak somut olayda bu ayrım yapılmamış; “karayolu işleri” vurgusu, benzer iş tanımının kapsamını sınırlandırmıştır. Bu dar tanım üzerinden değerlendirme yapıldığında, o grubun dışındaki iş deneyimlerinin kabulü mümkün olmamıştır.
Pilot ortak konumundaki ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesi, söz konusu dar kapsamlı tanıma uymadığı için yeterlik kriterlerini sağlayamamıştır. İlgili iş deneyimi, A grubunun başka bir alt grubu kapsamında yer alsa da, dokümanda yalnızca karayolu işlerinin benzer iş olarak kabul edileceği ifade edildiğinden, bu belge geçerli sayılmamıştır. Böylece pilot ortağın teknik yeterliliği tamamlanmamış kabul edilmiş ve teklifin geçerliliği kalmamıştır.
Kamu İhale Kurulu, yapılan inceleme sonucunda, dokümanda benzer işin yalnızca karayolu işleriyle sınırlandığını ve idarenin bu sınırlı tanımı tüm A grubu işlere genişletme çabasının mevzuata aykırı olduğunu değerlendirmiştir. Kurul, pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin tanımlanan benzer iş grubuna uygun olmadığını tespit ederek, bu durumun teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirdiği sonucuna ulaşmıştır. Bu nedenle, ihalenin mevcut haliyle sonucunun hukuken geçersiz olduğu kabul edilmiş ve işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden gerçekleştirilmesi yönünde düzeltici işlem kararı verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.