KÜNYE
- Toplantı No: 2022/035
- Gündem No: 59
- Karar Tarihi: 07.07.2022
- Karar No: 2022/UY.II-825
- Başvuru Sahibi: İnta İnşaat Taah. ve Tic. A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 21. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2020/756952
- İhale Adı: Buldan Sulaması 2 Kısım
Özet
İhale üzerinde kalan isteklinin iş deneyim belgesinin uygunluğu ve aşırı düşük teklif açıklamasındaki belge sunuluş şekli şartlarının aranmayacağına ilişkin karar
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde kalan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığını, mali yeterlik beyanlarının doğru olmadığını ve aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin mevzuata uygun sunulmadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, iş deneyim belgesinin ihale konusu işin yapım amacı ve işlevi ile uyumlu olduğunu, iş deneyim tutarının ise denetim veya yönetim faaliyetlerine ilişkin belgeler için beşte bir oranında değerlendirilmesi sonucu asgari iş deneyim tutarını karşıladığını tespit etmiştir. Ayrıca, ekonomik ve mali yeterlik kriterlerinin EKAP üzerinden sorgulama ile teyit edildiği ve uygun olduğu belirlenmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin ise İdari Şartname ve mevzuat hükümlerine göre EKAP veya ilgili kurumların internet sayfalarından sorgulanamayan belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmasının talep edilmediği, dolayısıyla bu belgelerin sunuluş şekli şartlarının aranmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde kalan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş kapsamında değerlendirilebilmesi için hangi somut kıstaslar dikkate alınmalıdır?
Cevap: İş deneyim belgesinin benzer iş olarak kabul edilmesi, belgenin ihale konusu işin yapım amacı, işlevi ve gerçekleştirilen işin sektörel ve teknik özellikleriyle uyumlu olmasına bağlıdır. Yalnızca belge üzerinde tanımlanan iş adı değil, işin niteliği ve kapsamı somut olarak karşılaştırılmalıdır. Bu nedenle belgede yer alan işin fonksiyonel ve teknik açıdan ihale konusu işe benzerliği esas alınır.
Soru: İş deneyim tutarının değerlendirilmesinde belgede yer alan iş kalemleri farklı özellikteyse tutarın tamamı mı yoksa bir kısmı mı dikkate alınabilir?
Cevap: İş deneyim tutarının hesaplanmasında, işin teknik içeriğine göre benzerlik derecesi kritik olup; bazı durumlarda örneğin denetim, yönetim veya destek faaliyetlerine ilişkin tutarlar, ihale kapsamındaki ana iş kalemlerine kıyasla farklı katsayılarla (örneğin beşte bir oranında) değerlendirilerek asgari tutarın karşılanıp karşılanmadığına bakılabilir. Bu, doğrudan toplam tutarın alınması yerine mesleki ve teknik standartlara göre orantılı bir hesaplama yapmayı sağlar.
Soru: Mali yeterlik beyanlarının doğruluğu ihale sürecinde nasıl ve hangi kaynaklar üzerinden kontrol edilir?
Cevap: Mali yeterlik beyanları, isteklinin beyan ettiği belgelerin doğruluğunu teyit etmek üzere Kamu İhale Kurumu’nun elektronik platformu (EKAP) ve ilgili kamu kurumlarının dijital sorgulama sistemleri kullanılarak kontrol edilir. Bu şekilde, beyan edilen belgelerin gerçekliği ve güncelliği mevzuata uygun biçimde doğrudan güvenilir kaynaklardan doğrulanabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin fiziki veya şekli olarak sunuluşunda sınırlamalar mevcut mudur?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulması gereken belgelerden bazıları, EKAP veya ilgili resmi kurumların internet sayfalarından sorgulanabilen belgeler olabilir. Bu tür belgelerin ayrı bir fiziksel veya farklı şekillerde sunuluşu talep edilmez. Ancak, sorgulama imkanı bulunmayan belgelerin ise idarenin şartnamede öngördüğü şekil ve içerikte sunulması beklenir. İdari düzenlemelerde açıkça belirtilmediği sürece, sunuluş şekliyle ilgili ekstra şartlar aranmayabilir.
Soru: İş deneyim belgesinin uygunluğu ve mali yeterlik kriterlerine ilişkin itirazlarda hangi hususlara dikkat edilmelidir?
Cevap: İtirazlarda; iş deneyim belgesinin teknik benzerliği somut kıstaslarla ortaya konmalı, işin özellikleri vekarşılaştırılması net şekilde yapılmalıdır. Mali yeterlikte ise sadece beyan edilen belgelerin varlığı değil, resmi elektronik platformlardan doğruluğun teyit edilmesi önemlidir. Bu aşamalarda sadece soyut iddialar değil, somut belge incelemesi ve mevzuata uygunluk değerlendirmesi esas alınmalıdır; aksi halde itirazlar usul ve esasa uygun şekilde reddedilebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde kalan isteklinin iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygunluğu nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin ihale konusu işin yapım amacı ve işlevi ile uyumlu olduğunu tespit etmiş ve bu nedenle belgenin benzer iş tanımına uygun olduğu sonucuna varmıştır.
Soru: İhale üzerinde kalan isteklinin iş deneyim tutarının yeterli olup olmadığı nasıl belirlenmiştir?
Cevap: İş deneyim tutarı, denetim veya yönetim faaliyetlerine ilişkin belgeler için beşte bir oranında değerlendirilmiş ve bu şekilde asgari iş deneyim tutarını karşıladığı tespit edilmiştir.
Soru: Mali yeterlik beyanlarının doğruluğu hakkında nasıl bir inceleme yapılmıştır?
Cevap: Mali yeterlik beyanları EKAP üzerinden sorgulanarak doğrulanmış ve uygun olduğu belirlenmiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin sunuluş şekliyle ilgili neden herhangi bir şart aranamamıştır?
Cevap: İdari Şartname ve mevzuat hükümlerine göre, EKAP veya ilgili kurumların internet sayfalarından sorgulanamayan belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranması talep edilmediği için, bu belgelerin sunuluş şekli şartlarının aranması mümkün olmamıştır.
Detaylı Analiz
İhale sürecine yönelik yapılan itirazen şikâyet başvurusunda, esas uyuşmazlık ihale üzerinde kalan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer tanımına uygun olup olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin şekli açısından mevzuata uygunluk taşıyıp taşımadığı çerçevesinde şekillenmiştir. Başvuru sahibi, ayrıca mali yeterlik beyanlarının gerçeği yansıtmadığını öne sürerek teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini talep etmiştir. Kurulun incelemesinde, bu üç ana iddia hem teknik hem de şekli yönleriyle değerlendirilmiştir.
İş deneyim belgesine ilişkin tartışma, sunulan işin niteliği ile ihaledeki işin benzerliği üzerinde yoğunlaşmıştır. Belirleyici unsur olarak işin yapım amacı ve işlevine bakılmış; belgenin yalnızca adlandırmasına değil, içeriğine ve teknik kapsamına göre değerlendirildiği görülmüştür. Bu bakımdan, isteklinin sunduğu işin, ihale konusu işle fonksiyonel açıdan örtüştüğü kanaatine varılmıştır. Ayrıca belgedeki tutarın, denetim ya da yönetim gibi dolaylı faaliyetler kapsamında olması dolayısıyla, mevzuatta yer alan oranlama yöntemiyle —beşte bir esas alınarak— iş deneyim tutarı hesaplanmış ve asgari yeterliği sağladığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu yapıdaki değerlendirme, iş deneyim belgesinin yalnızca biçimsel uygunluğunu değil, esasında “benzer iş” tanımı çerçevesinde maddi içeriğini de ön plana çıkarmaktadır. Kurulun yaklaşımı, belgeye konu işin adından öte, fiilen yerine getirilen hizmetin ihale konusu işle fonksiyonel ve teknik yönlerden örtüşmesini esas almıştır. Bu tür yorumlar, benzerlik değerlendirmesinde daha esnek ama aynı zamanda objektif kriterlerin esas alındığını göstermektedir.
Pilot ortağa ait olduğu anlaşılan iş deneyim belgesi bakımından yapılan incelemede de aynı ilkeler üzerinden ilerlenmiştir. Pilot ortağın yürüttüğü faaliyetin niteliği, işin ifasında üstlendiği rol ve faaliyet düzeyi, işin esaslı unsurları kapsamında değerlendirilmiş ve bu kapsamda, beyan edilen iş deneyiminin özellikle yönetim ve denetim faaliyetleriyle sınırlı olduğu görülse de, oranlama yöntemi ile yeterli tutara ulaşıldığı kabul edilmiştir. Böylelikle belge sahipliğinin yanı sıra işin mahiyeti ve tutarının yapım işinin gerektirdiği koşulları sağladığı sonucuna varılmıştır.
Kurul, tüm bu veriler ışığında yaptığı incelemede başvuru sahibinin iddialarını yerinde bulmamıştır. Özellikle mali yeterliğe ilişkin itirazda, EKAP üzerinden yapılan elektronik teyitlerin doğruluğun sağlanması yönünden yeterli olduğu değerlendirilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgeler yönünden ise, şekli sunuluş biçiminin sorgulanamayacağı; zira ilgili belgelerin EKAP veya kurum internet siteleri üzerinden erişilemeyen türde olması nedeniyle, sunuluş şekline dair özel bir koşulun İdari Şartname’de öngörülmediği anlaşılmıştır. Tüm bu değerlendirmeler neticesinde, başvurunun reddine karar verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.