İhale dokümanı ve zeyilnameye ilişkin usulsüzlük şikayetlerinin yasal başvuru süresi dışından yapılması iddiası - 2022/UY.IV-738

KÜNYE

  • Toplantı No: 2022/033
  • Gündem No: 8
  • Karar Tarihi: 22.06.2022
  • Karar No: 2022/UY.IV-738
  • Başvuru Sahibi: Soso Yol Yapı İnşaat San. Tic. A.Ş.
  • İhaleyi Yapan İdare: Muş Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
  • İKN: 2022/479228
  • İhale Adı: Muhtelif Cad. ve Sokakların Üst Yapı, Aydınlatma ve Çevre Düzenlemesi Yapım İşi

Özet

İhale dokümanına yönelik şikayet başvurusunun süresinde yapılmaması nedeniyle başvurunun reddi

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, zeyilname ile yapılan değişikliklerin usule ve mevzuata aykırı olduğunu, ihaleye katılım ve rekabeti olumsuz etkilediğini iddia ederek şikayette bulunmuştur.

Kurul Değerlendirmesi

İhale tarihi 07.06.2022 olup, ihale dokümanına yönelik şikayetlerin ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar yapılması gerekmektedir; bu durumda son başvuru tarihi 01.06.2022’dir. Başvuru sahibinin şikayet başvuruları 02.06.2022 ve 06.06.2022 tarihlerinde yapılmış olup, bu tarihler yasal sürenin dışındadır. Bu nedenle şikayet başvurusunun süresinde olmadığı tespit edilmiştir.

İdare Görüşü

İdare, şikayet başvurusunun imza beyannamesi eklenmediği gerekçesiyle değerlendirmeye alınmadığını, sonrasında ise başvurunun yasal süreler içinde yapılmadığını ve mevzuata aykırı husus bulunmadığını belirterek şikayeti reddetmiştir.

Genel Soru–Cevap

Soru: İhale dokümanına ve zeyilnameye yönelik şikayet başvurularında başvuru süresi nasıl belirlenir ve bu süre nasıl hesaplanır?
Cevap: İhale dokümanına ve zeyilnameye yönelik şikayetler, ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar yapılmalıdır. Süre hesabında resmi tatil ve hafta sonları dikkate alınarak bu iş günleri doğru şekilde sayılmalıdır. Bu sürenin sonunda yapılan şikayetler genellikle süresinde yapılmamış sayılarak değerlendirme dışı bırakılır.

Soru: İhale sürecinde şikayet başvurusu yapılırken belgelerin tam ve usulüne uygun sunulması neden önemlidir?
Cevap: Şikayet başvurusunda, ihale mevzuatınca istenen belgelerin (örneğin imza beyannamesi) eksiksiz ve usulüne uygun olarak sunulması gerekir. Bu belgelerin eksik olması halinde başvuru idarece değerlendirmeye alınmayabilir. Eksiklikler başvuru süresinden bağımsız olarak işlem yapılmama gerekçesi olabilir.

Soru: İhale dokümanına yönelik şikayet süresi içinde yapılmadığında, başvurunun reddi hangi hukuki esaslara dayanır?
Cevap: Şikayet başvurusunun ihale dokümanına ilişkin yasal sürelerde yapılmaması halinde, Kamu İhale Kurulu veya yetkili makamlar başvuruyu kanunda belirtilen usul hükümleri uyarınca süresinden reddeder. Bu durum, mevzuatın işlemesini ve ihalenin belirlenen takvim içinde yürütülmesini sağlamaya yöneliktir.

Soru: Şikayet başvurusunun süresinde yapılıp yapılmadığı konusunda tereddüt oluşursa hangi kriterler dikkate alınır?
Cevap: Tereddüt halinde başvurunun yapıldığı tarih ve saat resmi belge ile (örneğin kayıt tarihli dilekçe) tespit edilir ve ihale tarihiyle ilişkilendirilerek üç iş günü öncesine kadar olup olmadığı değerlendirilir. Şikayetlerin süresi, ihalenin resmi takvimine göre net olarak hesaplanmalıdır; aksi halde başvuru geçersiz sayılabilir.

Soru: İhale dokümanına ilişkin yapılan zeyilnameler şikayet süresini nasıl etkiler?
Cevap: Zeyilnameler ihale dokümanına yapılan değişiklikler olduğundan, zeyilnamenin yayımlandığı tarihten itibaren şikayet süresi yeniden başlamaz; şikayetler ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılmalıdır. Zeyilname yayımlanması, şikayet süresi için herhangi bir ilave süre oluşturmaz, ancak zeyilname içeriği şikayet konusu yapılabilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibi, ihale dokümanına ve zeyilnameye ilişkin şikayetini hangi tarihe kadar yapmalıydı?
Cevap: Başvuru sahibinin ihale dokümanına ve zeyilnameye yönelik şikayeti, ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar yapılmalıydı; bu vakada son şikayet başvuru tarihi ihaleden üç iş günü önce olan 01.06.2022’dir.

Soru: Başvuru sahibinin şikayet başvuruları hangi tarihlerde yapılmıştır ve bu tarihler yasal süreye uygun mudur?
Cevap: Başvuru sahibi şikayet başvurularını 02.06.2022 ve 06.06.2022 tarihlerinde yapmıştır ve bu tarihler ihale tarihinden üç iş günü öncesi son başvuru tarihini aşmakta olduğundan yasal süreye uygun değildir.

Soru: İhalenin düzenleyicisi, başvuru sahibinin şikayetine ilişkin ilk aşamada hangi gerekçeyle değerlendirmeye almamıştır?
Cevap: İdare, başvuru sahibinin şikayetine ilişkin ilk değerlendirmeyi, başvuruya imza beyannamesi eklenmediği nedeniyle yapmamıştır.

Soru: Kamu İhale Kurulu, başvurunun süresinde yapılmadığını tespit edince nasıl bir karar vermiştir?
Cevap: Kamu İhale Kurulu, başvurunun yasal süresi dışındayken yapılmış olması nedeniyle başvuruyu süresinden reddetmiştir.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibi, katılmak istediği ihaleye ilişkin olarak hazırlanan ihale dokümanında ve sonradan yayımlanan zeyilnamede yer alan bazı düzenlemelerin rekabeti engelleyici ve mevzuata aykırı olduğunu öne sürerek idareye şikayet başvurusunda bulunmuştur. Ancak değerlendirme, başvurunun esasına girilmeden önce şekli ve süresel unsurlar üzerinden yapılmış ve uyuşmazlık, bu şikayet başvurusunun mevzuatta öngörülen süre içerisinde yapılıp yapılmadığı noktasında toplanmıştır. Özellikle sürenin aşılmış olması nedeniyle başvurunun kabul edilip edilemeyeceği, taraflar arasında temel ihtilaf konusu olmuştur.

Şikayet, ihale dokümanına ve zeyilnameye yönelik olarak yapılmış olup, ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar iletilmesi gerekirken; başvuru sahibi bu taleplerini ihale tarihine oldukça yakın olan 02.06.2022 ve 06.06.2022 tarihlerinde iletmiştir. Bu tarihler dikkate alındığında, başvuruların süre yönünden mevzuata uygun olmadığı açıktır. Ayrıca idare, ilk başvurunun istenen belgelerden biri olan imza beyannamesi olmaması nedeniyle usulen işleme alınmadığını, ancak belgelerin tamamlansa dahi başvurunun süresinde yapılmadığını ifade etmiştir. Bu durum, usule uygunluk ile birlikte süre uygunluğunun da şikayet değerlendirmesinde ne denli kritik olduğunu gözler önüne sermektedir.

Esaslı unsur kavramı bakımından bakıldığında, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialar, esasen ihalenin temel düzenlemelerine yönelik ciddi bazı teknik ve hukuki çekinceleri içermekle birlikte, mevzuattaki süre kuralları bu tür bahislerin esasen incelenmesine imkân tanımamaktadır. Diğer bir ifadeyle, başvurunun içeriği esaslı unsurları barındırıyor olsa bile, bu içerik ancak yasal başvuru süresi içinde iletildiğinde incelenebilir hale gelir. Bu vakada ise, esaslılık iddialarının şekli eksiklik ve süre aşımı nedeniyle değerlendirme dışı kaldığı görülmektedir.

Şikayetin içeriğinde pilot ortak veya onun iş deneyimi gibi bir konu yer almamış, uyuşmazlık yalnızca doküman düzenlemelerine ilişkin olup, bunlara yönelik itirazların zamanında yapılmaması nedeniyle esasa geçilememiştir. Dolayısıyla bu vakada pilot ortak incelemesi yahut iş deneyimiyle ilgili değerlendirme yapılmamış; başvuru konuları teknik yeterlik veya benzeri kriterlerden ziyade dokümanın genel hüküm ve koşullarına yönelmiştir.

Kamu İhale Kurulu, başvuru süresinin açıkça geçirilmiş olması nedeniyle esas yönünden herhangi bir değerlendirme yapmaksızın, başvurunun usulen reddine karar vermiştir. Kurulun yaklaşımında, sürelere ilişkin düzenlemelerin ihale takviminin işlem düzeneği açısından belirleyici olduğu ve bu sınırların aşılması halinde içerik yönünden değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı net şekilde ortaya konmuştur. Sonuç olarak, başvuru sahibinin ileri sürdüğü hususların değerlendirilmesi sürenin dışında kaldığı için Kurul’un gündemine alınamamış ve talep şeklen reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.