KÜNYE
- Toplantı No: 2024/033
- Gündem No: 29
- Karar Tarihi: 21.08.2024
- Karar No: 2024/UY.I-1032
- Başvuru Sahibi: Okanlar İnşaat Petrol Nakliyat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
- İhaleyi Yapan İdare: Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2024/749544
- İhale Adı: Kuzey İlçeler Asfalt Yama Yapım
Özet
İhale üzerinde bırakılan gerçek kişi isteklinin teklifinin mevzuata uygun olduğu tespit edilerek itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin ortaklık bilgileri, imza beyannamesi, geçici teminat mektubu, ekonomik ve mali yeterlik belgeleri ile iş deneyim belgelerinin mevzuata uygun olmadığını ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale üzerinde bırakılan isteklinin gerçek kişi olduğunu, elektronik ihale kapsamında noter tasdikli imza beyannamesi sunma zorunluluğunun bulunmadığını ve teklifin e-imza ile verildiğini tespit etmiştir. Geçici teminat mektubunun tutarının 1.700.000 TL ve geçerlilik tarihinin 16.12.2024 olduğu, teklif tutarının 50.270.000 TL olması nedeniyle asgari geçici teminat tutarının karşılandığı belirlenmiştir. İdari şartnamede ekonomik ve mali yeterlik belgelerine ilişkin maddelerin boş bırakıldığı, dolayısıyla bu belgelerin yeterlik kriteri olmadığı saptanmıştır. İş deneyim belgesinin ise, mezuniyet tarihinden sonra geçen sürenin 10 yıl 11 ay olması ve her yıl için belirlenen tutar üzerinden hesaplanan iş deneyim tutarının (25.202.432,02 TL) ihalede istenen asgari tutarı (25.135.000 TL) karşıladığı tespit edilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Gerçek kişi isteklilerden imza beyannamesinin noter tasdikli olarak sunulup sunulmayacağı nasıl belirlenir?
Cevap: Gerçek kişi isteklilerde, özellikle elektronik ihale usulünde, imza beyannamesinin noter tasdikli olma zorunluluğu bulunmayabilir. Güvenli elektronik imza kullanılarak verilen beyannameler mevzuata uygun sayılabilir. Ancak bu durum, ihale usulü ve kullanılan elektronik platformun gereksinimlerine göre değişebileceğinden, şartname ve mevzuatın ilgili hükümleri dikkatle incelenmelidir.
Soru: Geçici teminat tutarının teklif tutarına göre uygunluğunun hesaplanmasında hangi hususlara dikkat edilmelidir?
Cevap: Geçici teminat tutarının, idari şartnamede belirtilen oran veya asgari tutara uygun olması önemlidir. Teminat tutarı teklif tutarının belirlenen oranını karşılamalı, geçerlilik süresi ise ihale süreci boyunca geçerliliğini koruyacak şekilde olmalıdır. Teminatın mevzuata ve şartnameye uygunluğu, ihale güvence şartlarını sağlamak açısından önemli bir değerlendirme kriteridir.
Soru: İdari şartnamede ekonomik ve mali yeterlik belgelerinin aranmadığı durumlarda bu belgelerin istekliden istenmesi ve değerlendirilmesi mümkün müdür?
Cevap: İdari şartnamede ekonomik ve mali yeterlikle ilgili bir düzenleme yoksa, bu belgelerin aranması ve bunlara dayanılarak istekliye yönelik elenme veya değerlendirme yapılması hukuken uygun olmayabilir. Böyle bir durumda, isteklilerin söz konusu belgeleri sunmamış olması değerlendirme dışı kalmamalıdır.
Soru: İş deneyim belgesinin yeterlik kriterlerini karşılayıp karşılamadığının tespitinde hangi ölçütler kullanılır?
Cevap: İş deneyim belgesinin geçerliliği, belgenin düzenlenme tarihinin mevzuat ve ihalede belirtilen süreler içinde olması, belgedeki iş tutarının ihale şartnamesinde öngörülen asgari tutarı karşılaması esas alınır. Ayrıca, belgenin geçerlilik süresi ve belge sahibinin mezuniyet tarihi gibi hususlar da değerlendirmede dikkate alınabilir.
Soru: Elektronik ortamda sunulan tekliflerin incelenmesinde idari şartname hükümleriyle mevzuat arasındaki uyumsuzluklar nasıl giderilir?
Cevap: Elektronik tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle idari şartnamenin ve mevzuatın hüküm ve açıklamaları birlikte değerlendirilir. Şartnamede düzenleme olmaması veya tereddüt bulunması halinde mevzuat hükümleri öncelik kazanabilir. Ancak, her durumda, teklifin en uygun şekilde ve eşitlik ilkesi gözetilerek değerlendirilmesi esastır; ancak bu konuda uygulama kararı veya üst mercilerin yönlendirmeleri varsa onların dikkate alınması gereklidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan gerçek kişi isteklinin elektronik ortamda sunduğu imza beyannamesinin noter tasdiki olmadan kabul edilmesinin hukuki dayanağı nedir?
Cevap: Kurul, ihale üzerinde bırakılan isteklinin gerçek kişi olması nedeniyle elektronik ihale kapsamında noter tasdikli imza beyannamesi sunma zorunluluğunun bulunmadığını, teklifin güvenli elektronik imza ile verilmesinin yeterli olduğunu tespit etmiştir. Bu nedenle, gerçek kişi isteklinin e-imza ile sunduğu imza beyannamesi mevzuata uygundur.
Soru: Geçici teminat mektubunun tutar ve geçerlilik süresi açısından teklif tutarına göre uygunluğunun değerlendirilmesinde hangi ölçütler kullanılmıştır?
Cevap: Geçici teminat mektubunun tutarı 1.700.000 TL ve geçerlilik tarihi 16.12.2024 olup, teklif tutarı olan 50.270.000 TL göz önüne alınmıştır. Kurul, teklif tutarına göre asgari geçici teminat tutarının karşılandığını tespit etmiştir. Bu nedenle teminat mektubu mevzuata uygun bulunmuştur.
Soru: İdari şartnamede ekonomik ve mali yeterlik belgelerine ilişkin maddelerin boş bırakılması ihale üzerinde bırakılan isteklinin yeterliğinin değerlendirilmesini nasıl etkilemiştir?
Cevap: İdari şartnamede ekonomik ve mali yeterlik belgelerine ilişkin herhangi bir düzenleme yer almadığı tespit edildiğinden, bu belgeler yeterlik kriteri olarak kabul edilmemiştir. Dolayısıyla, isteklinin bu belgeleri sunmamış veya söz konusu belgelerle ilgili bir değerlendirme yapılmamıştır.
Soru: İş deneyim belgesinin yeterli kabul edilme gerekçesi nedir ve hangi kriterler dikkate alınmıştır?
Cevap: İş deneyim belgesinde belirtilen mezuniyet tarihinden sonra geçen süre 10 yıl 11 ay olarak hesaplanmıştır. Her yıl için belirlenen tutar üzerinden hesaplanan iş deneyim tutarı 25.202.432,02 TL olup, ihalede istenen asgari tutar 25.135.000 TL’yi karşılamıştır. Bu nedenle, iş deneyim belgesi şartları sağladığından yeterli kabul edilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin uyuşmazlık, teklif üzerinde bırakılan gerçek kişi isteklinin sunduğu belgelerin mevzuata ve ihale dokümanına uygunluğu çerçevesinde şekillenmiştir. Başvuru sahibi; ortaklık bilgileri, imza beyannamesi, geçici teminat mektubu, ekonomik ve mali yeterlik belgeleri ile iş deneyim belgelerinin usule aykırı olduğunu belirterek teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını talep etmiştir. İtirazen şikâyet, bu iddiaların incelenmesi ve teklifin geçerliliğine dair hukuki bir denetimin yapılması amacıyla Kamu İhale Kurulu’na taşınmıştır.
İhale sürecinde en çok tartışılan hususlardan biri, gerçek kişi istekliye ait imza beyannamesinin noter tasdikli olup olmaması ve buna bağlı olarak teklifin geçerliliğidir. Kurul, bu noktada isteklinin gerçek kişi olduğunu ve elektronik ihale usulü kapsamında teklifin güvenli elektronik imza ile sunulduğunu tespit etmiştir. Bu değerlendirmeye göre, imza beyannamesinin elektronik imza ile sunulmuş olması yeterli kabul edilmiş, ayrıca noter tasdiki aranmadığı gibi, imza beyanının başka bir şekilde düzenlenmesine ihtiyaç bulunmamıştır. Teminat mektubu açısından da tutar ve geçerlilik tarihi üzerinden yapılan incelemede, teklif tutarına oranla gerekli asgari teminatın karşılandığı görülmüş, teknik olarak belge yeterli bulunmuştur.
Vakanın bir diğer yönü, teklifi etkileyebilecek nitelikteki hususların “esaslı unsur” olup olmadığıyla ilgilidir. Ekonomik ve mali yeterlik belgelerine ilişkin hükümlerin idari şartnamede yer almamış olması, bu tür belgelerin sunulup sunulmamasının ihaleye katılım açısından belirleyici olmadığını göstermektedir. Bu durumda, bu tür eksikliklerin esaslı unsur olarak değerlendirilmesi mümkün olmamış; diğer ifadeyle, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirecek nitelikte bir eksiklik tespit edilmemiştir.
İş deneyim belgesinin yeterliliği hususunda yapılan incelemede ise, mezuniyet tarihinden sonra geçen sürenin yaklaşık 11 yıl olduğu ve yıllık parasal değerlendirme üzerinden hesaplanan toplam iş deneyimi tutarının, ihale şartlarında asgari olarak öngörülen iş deneyimi tutarını aştığı saptanmıştır. Bu değerlendirme, yalnızca süre değil, parasal tutarın da aranan yeterliği karşıladığını ortaya koymakta; bu belgeye dayalı yeterlik durumunun sağlandığını göstermektedir. Dolayısıyla pilot ortak statüsündeki gerçek kişi isteklinin iş deneyimi yönünden bir eksiklik söz konusu değildir.
Kurul, yaptığı bütünsel değerlendirme sonucunda, gerçek kişi isteklinin hem şekli belgeler hem de yeterlik kriterlerine ilişkin belgeler bakımından mevzuata uygun hareket ettiğini ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektiren bir aykırılığın bulunmadığını ortaya koymuştur. Sunulan belgelerin hem ihale dokümanına hem de usule uygun olduğunu kabul etmiş; bu nedenle itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar vermiştir. Böylece, başvuru sahibinin tüm iddiaları esas yönünden yerinde görülmemiş ve ihale sürecinin hukuka aykırı bir yönü olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.