KÜNYE
- Toplantı No: 2022/040
- Gündem No: 31
- Karar Tarihi: 24.08.2022
- Karar No: 2022/UY.I-1015
- Başvuru Sahibi: Temelkon Mühendislik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Başakşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü
- İKN: 2022/651442
- İhale Adı: İlçemiz Yollarında Bordür Tretuvar ve Çeşitli Sanat Yapıları Yapılması
Özet
Nakliye mesafelerinin analizlerde belirtilmemesi ihale mevzuatına aykırı değildir
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, birim fiyat teklif cetvelindeki analizlerde nakliye mesafelerinin belirtilmediğini, bu durumun rekabeti engellediğini ve ihalenin iptal edilmesi gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanında bazı iş kalemlerinde (BŞK.İNŞ.109, 110, 111, 117, 119, 138, 139) nakliye mesafeleri belirtilmiş olup, diğer iş kalemlerinde mesafe bilgisi yer almamaktadır. Yönetmelik ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine göre, ihale dokümanında birim fiyat tariflerinin yer alması ve aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında nakliye mesafelerinin belirtilmesi yeterlidir. Bu nedenle, nakliye mesafelerinin analizlerde açıkça belirtilmemesi mevzuata aykırı değildir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında tüm iş kalemlerinin analizlerinde nakliye mesafelerinin mutlaka belirtilmesi gerekir mi?
Cevap: Genellikle ihale dokümanlarında her iş kaleminin analizinde nakliye mesafesinin ayrı ayrı belirtilmesi zorunlu değildir. Mevzuatta, nakliye mesafelerinin aşırı düşük teklif incelemesinde istenecek açıklama belgeleri arasında yer alması ve bu bilgilerin talep yazısında sunulması bazen yeterli görülür. Bu durum analizlerin tamamında mesafe bilgisi olmasını gerektirmez.
Soru: Nakliye mesafeleri analizlerde açıkça belirtilmediğinde, bu durum tekliflerin değerlendirilmesinde veya rekabet ortamında sıkıntı yaratabilir mi?
Cevap: Genel olarak, nakliye mesafelerinin analizlerde belirtilmemesi tek başına rekabeti engelleme nedeni sayılmaz. Çünkü mesafe bilgileri genellikle aşırı düşük teklif açıklaması sürecinde istenir ve bu bilgiler idare tarafından değerlendirilir. Dolayısıyla, analizlerde olmaması, tekliflerin doğru değerlendirilmesini engelleyecek bir durum doğurmayabilir.
Soru: İhale idaresi aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında nakliye mesafesi bilgisini vermediği takdirde ne tür sorunlar ortaya çıkabilir?
Cevap: İdare aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında nakliye mesafesi bilgilerini sunmazsa, bu durum tekliflerin objektif olarak değerlendirilmesini zorlaştırabilir. Ancak mevzuat bu bilgilerin talep yazısında yer almasını gerektirdiğinden, eksiklik olması durumunda itiraz ve iptal başvurularına konu olabilir. Yine de her somut olayın özelliğine göre farklı değerlendirme yapılabilir.
Soru: Nakliye mesafeleri analizlerde belirtilmiş bazı iş kalemlerinin bulunması, diğerlerinde olmamasının değerlendirmesi nasıl yapılır?
Cevap: Bakanlık veya Kurul kararları çerçevesinde, analizlerde nakliye mesafelerinin sadece bazı iş kalemlerinde belirtilmesi, diğerlerinde olmamasını tek başına mevzuata aykırılık veya rekabeti engelleme olarak değerlendirmek yaygın değildir. Önemli olan, aşırı düşük teklif açıklaması sürecinde yeterli bilgi sağlanmasıdır.
Soru: Nakliye mesafeleri analizlerde yer almadığında ihalede aşırı düşük teklif kriterlerinin uygulanması etkilenir mi?
Cevap: Nakliye mesafelerinin analizlerde bulunmaması aşırı düşük teklif incelemesinin yapılmasına engel teşkil etmeyebilir. Çünkü bu bilgiler söz konusu incelemede talep edilen belgeler kapsamında talep yazısı ile sağlanabilir. Dolayısıyla, analizlerde bulunma zorunluluğu olmadan da idare aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirmesini gerçekleştirebilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında bazı iş kalemlerinin analizlerinde nakliye mesafelerinin belirtilmemesi başvuru sahibinin rekabeti engellediği iddiasını haklı kılar mı?
Cevap: Hayır, başvuru sahibinin iddiası haklı bulunmamıştır. Çünkü ihale dokümanında belirli iş kalemlerinde nakliye mesafeleri zaten belirtilmiş ve mevzuat aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında mesafe bilgilerinin talep yazısında yer almasını yeterli görmektedir. Bu durum rekabeti engellemez.
Soru: İhale mevzuatı açısından nakliye mesafelerinin aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında yer alması analizin tamamında açıkça belirtilmesinden farklı bir hukuki sonuç doğurur mu?
Cevap: Mevzuata göre doğrudan nakliye mesafelerinin birim fiyat teklif cetvelinde ve her iş kalemi analizinde açıkça yer alması zorunlu değildir. Aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında mesafe bilgilerinin bulunması mevzuat açısından yeterli kabul edilmiştir. Bu nedenle analizlerde belirtilmemesinin hukuki bir olumsuz sonucu yoktur.
Soru: Kurul, nakliye mesafelerinin analizlerde belirtildiği iş kalemleriyle diğer iş kalemleri arasındaki farkı nasıl değerlendirmiştir?
Cevap: Kurul, analizlerde bazı iş kalemlerinde mesafelerin açıkça belirtildiğini tespit etmiş ve diğer kalemlerde bu bilgilerin olmamasını mevzuata aykırı görmemiştir. Yönetmelik ve genel tebliğ hükümleri bakımından talep yazısı içeriğinin yeterli olması noktasında farklılık oluşturmamıştır.
Soru: İptal talebine ilişkin nihai karar ne yönde verilmiştir ve bu kararın dayanağı nedir?
Cevap: İptal talebi reddedilmiştir. Kararın dayanağı ise mevzuatın nakliye mesafelerinin analizlerde açıkça yer almasını zorunlu kılmaması ve talep yazısında mesafe bilgilerinin bulunmasının yeterli kabul edilmesidir. Bu durum başvuru sahibinin iddiasını geçersiz kılmıştır.
Detaylı Analiz
Başvuru konusu uyuşmazlık, ihale dokümanında yer alan birim fiyat analizlerinde bazı iş kalemleri için nakliye mesafelerinin belirtilmemesi nedeniyle tekliflerin hazırlık sürecinde rekabetin engellenip engellenmediği üzerinedir. Başvuru sahibi, mesafe bilgilerinin eksik bırakılmasının maliyet tahminini zorlaştırdığı, bu durumun sağlıklı teklif verilmesini engellediği ve dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiğini savunmuştur. Bu iddia kapsamında ihalenin şeffaflık, öngörülebilirlik ve eşit muamele ilkeleri çerçevesinde değerlendirilmesi, nakliye mesafelerinin iş kalemleri analizlerinde yer almamasının hukuki etki doğurup doğurmadığı incelenmiştir.
İhale sürecinde tartışma, özellikle birim fiyat teklif cetveli analizlerinde nakliyeye dayalı kalemlerde mesafe verilerine yer verilmemesi noktasında yoğunlaşmaktadır. Kurul tespiti çerçevesinde bazı iş kalemlerinde (örneğin BŞK.İNŞ.109, 110, 111 gibi) mesafe bilgileri analizlerde yer almakta iken, diğer iş kalemlerinde bu detayın bulunmadığı görülmüştür. Ancak bu eksikliğin ihaleye katılımı sınırlayıcı bir etki doğurup doğurmadığı hususu, yalnızca analizlerde yapılan teknik düzenlemeyle değil, ihale sürecindeki diğer açıklayıcı unsurlarla birlikte değerlendirilmiştir. Kurul, değerlendirmesini yalnızca analizlerin biçimsel tamlığına değil, işin geneline ilişkin bilgiye erişilebilirlik üzerinden yapmıştır.
Uyuşmazlığa konu durumda esaslı unsur kavramı, rekabetin sağlıklı şekilde oluşmasını etkileyen ve tekliflerin karşılaştırılabilirliğini sağlayan temel unsurlar üzerinden ele alınmaktadır. Analizlerde tüm nakliye mesafelerinin açıkça belirtilmemesi, her zaman bu niteliği taşımamaktadır. Kurul, belirli iş kalemlerinde mesafe bilgisinin bulunduğunu, diğerlerinde ise eksik olmasının ihale düzeninin esasını zedelemediğini değerlendirmiştir. Bu bakımdan, ilgili mesafe bilgileri ayrı ayrı her analizde yer almasa da, aşırı düşük teklif açıklama sürecinde talep yazısında verilmesinin yeterli olduğu, dolayısıyla bu detayın teklifin sağlıklı oluşturulmasını engelleyecek esaslı bir eksiklik sayılmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu bağlamda pilot ortak ya da özel bir ortağın iş deneyimi değil, teklif hazırlık sürecine yön verecek teknik bilgiler üzerinden değerlendirme yapılmıştır. Kurul değerlendirmesinde, ihale kapsamında mesafelerle ilgili olarak gerekli bilgilerin aşırı düşük teklif açıklama sürecinde talep edilmesinin hukuken yeterli görüldüğünü belirtmiş, böylelikle analizlerde yer almayan bazı bilgilerle ilgili herhangi bir teklifin dezavantaj yaşamadığını kabul etmiştir. Değerlendirme, rekabeti etkileyen esaslı bir eksikliğin bulunmadığını ve tekliflerin eşit şartlarda hazırlanabileceğini ortaya koymuştur.
Sonuç olarak Kurul, ihale dokümanında bazı iş kalemlerinde nakliye mesafelerinin yer almadığı yönündeki iddiayı değerlendirmiş, ancak bu durumun mevzuata aykırılık oluşturmadığı ve rekabeti kısıtlayıcı bir etki doğurmadığı sonucuna ulaşmıştır. Mevzuatda yer alan düzenlemeler doğrultusunda, ilgili bilgilerin teklif sırasında değil, açıklama talebi sürecinde sunulmasının yeterli olduğu kanaatine varılmış ve bu çerçevede başvuru sahibinin ihalenin iptali talebi reddedilmiştir. Karar, ihale düzeninin açıklık ve yeterlilik ilkeleriyle çelişmediği ve şikâyete konu teknik detayın, ihalenin esasını bozacak nitelikte olmadığı yönünde oluşmuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.