Banka referans mektubunun aslına uygunluk ve tutar koşullarının mevzuata göre değerlendirilmesi - 2017/UY.II-384

KÜNYE

  • Toplantı No: 2017/006
  • Gündem No: 109
  • Karar Tarihi: 26.01.2017
  • Karar No: 2017/UY.II-384
  • Başvuru Sahibi: Serfen İnşaat San. ve Tic. A.Ş-.Eskikale İnşaat Nak. Pet. Mad. ve Tur. San Tic. A.Ş. İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı
  • İKN: 2016/344524
  • İhale Adı: Obrucak Sulaması

Özet

Banka referans mektubunun sunuluş şekli mevzuata uygun olmadığı için teklifin değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunmuştur

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, banka referans mektubunun aslına uygun şekilde sunulduğunu ve idarenin değerlendirme dışı bırakma kararının mevzuata aykırı olduğunu iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

İhale dokümanları ve mevzuat hükümlerine göre, banka referans mektubunun aslı veya noterce onaylanmış örneği ya da idare tarafından ‘aslı idarece görülmüştür’ şerhi düşülen suretlerinin sunulması gerekmektedir. Başvuru sahibinin Deniz Bankası tarafından düzenlenen banka referans mektubunun fotokopisi, başka bir şube tarafından ‘aslına uygundur’ kaşesi basılarak çoğaltılmış ve teyidi teklif kapsamında sunulmamıştır. Ayrıca, diğer banka referans mektubunun tutarı idarenin istediği asgari koşulları karşılamamaktadır. Bu durum, sunulan belgelerin mevzuata uygun olmadığını göstermektedir.

Genel Soru–Cevap

Soru: Banka referans mektubunun fotokopisinin başka bir banka şubesince “aslına uygundur” kaşesiyle onaylanması, idarece kabul edilebilir bir belgelenme şekli midir?
Cevap: Genel olarak kabul edilmez. Mevzuat ve ihale dokümanları banka referans mektubunun ya aslı, noterce onaylanmış örneği ya da idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” şerhi düşülen sureti olarak sunulmasını öngörür. Başka bir banka şubesince basılan “aslına uygundur” kaşesi bu şartları karşılamayabilir ve belge geçerliliği konusunda tereddüt oluşturabilir.

Soru: Banka referans mektubu tutarının, ihale dokümanlarında belirtilen asgari şartların altında kalması teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurur mu?
Cevap: Evet, ihale dokümanlarında belirlenen asgari tutarı karşılamayan banka referans mektupları geçersiz sayılır ve bu durum teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına sebep olabilir. İdareler, belgelerin sadece şekil şartlarına değil, tutar açısından da yeterliliğine dikkat eder.

Soru: İdare, banka referans mektubunun aslını talep ettiğinde ancak sadece fotokopi veya noter onayı olmayan suret sunulduğunda, nasıl bir değerlendirme yapılmalıdır?
Cevap: Böyle durumlarda idare, fotokopi veya noter onayı olmayan suretleri geçerli belge olarak kabul etmek zorunda değildir. Banka referans mektubunun aslı, noter onaylı örneği veya idarenin aslını gördüğüne dair şerhli sureti sunulmadığında, belge mevzuat ve doküman şartlarına aykırı kabul edilir ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması söz konusu olabilir.

Soru: Banka referans mektubunun uygunluk şartlarını taşımadığı tespit edildiğinde, buna dayalı olarak yapılan teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik itirazen şikâyet başvuruları genellikle nasıl sonuçlanır?
Cevap: Sunulan banka referans mektubunun mevzuata ve ihale dokümanlarına uygun olmadığı (örneğin, asıl ya da onaylı suret sunulmaması, tutarın yetersizliği) tespit edilirse, idarenin teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin işlemi hukuken yerinde görülür ve itirazen şikâyet başvurusu çoğunlukla reddedilir.

Soru: İdarece banka referans mektubunun “aslı idarece görülmüştür” şerhi düşülen suretle ibraz edilmesi nasıl bir öneme sahiptir?
Cevap: Bu şerh, idarenin ilgili belgeyi aslı ile karşılaştırdığını ve doğruluğunu tespit ettiğini gösterir. Dolayısıyla belgede bu şerhin yer alması, belge sunuluş şeklinin mevzuata uygunluğunu sağlama açısından önemlidir. Şerhin bulunmadığı suretler, gerekirse orijinalliği tartışmalı sayılabilir ve kabul edilmeyebilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru: Başvuru sahibinin sunduğu banka referans mektubunun fotokopisinin başka bir banka şubesince “aslına uygundur” kaşesi basılarak çoğaltılması, mevzuata uygun bir sunuluş şekli midir?

Cevap: Değildir. Mevzuata göre banka referans mektubunun aslı, noterce onaylanmış örneği ya da idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” şerhi düşülen sureti sunulmalıdır. Başvuru sahibinin fotokopiyi başka bir banka şubesinin “aslına uygundur” kaşesiyle çoğaltması bu şartları sağlamamaktadır.


Soru: Sunulan banka referans mektubu tutarının idarenin asgari koşullarını karşılamaması teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olur mu?

Cevap: Evet. İhale dokümanlarında belirlenen asgari tutarın altında olan banka referans mektubu tutarı geçersiz sayılır ve bu nedenle teklif değerlendirme dışı bırakılır. Başvuru sahibinin diğer banka referans mektubu belirtilen tutar şartını sağlamamıştır.


Soru: Başvuru sahibinin bankadan aldığı referans mektubunun aslının sunulmamış olması, idarenin teklifin değerlendirme dışı bırakılması kararını nasıl etkiler?

Cevap: Banka referans mektubunun aslı, noterce onaylanmış örneği veya idarece aslının görüldüğüne dair şerh içeren sureti sunulmadığı için, sunulan belge mevzuata uygun kabul edilmez. Bu nedenle idarenin teklifi değerlendirme dışı bırakması hukuka uygundur.


Soru: İdarenin banka referans mektubunun sunuluş şekli ve tutar yönünden yaptığı inceleme sonucunda itirazen şikâyetin reddi nasıl gerekçelendirilmiştir?

Cevap: İdare, banka referans mektubunun aslı veya gerekli onaylı suretlerinin sunulmadığını ve tutarın da asgari koşulları karşılamadığını tespit etmiştir. Bu tespitler doğrultusunda, sunulan belgeler mevzuata uygun olmadığından teklifin değerlendirme dışı bırakılması işlemi yerindedir. Bu nedenle itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.

Detaylı Analiz

Başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olan uyuşmazlık, banka referans mektubunun sunuluş biçiminin ve içerdiği tutarın mevzuata uygun olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibi, sunduğu banka referans mektubunun aslına uygun olduğunu iddia ederek bu belgenin yeterlik açısından geçerli sayılması gerektiğini ileri sürmüştür. Ancak yapılan değerlendirmede hem sunuluş şekli hem de tutar bakımından bu belgenin mevzuat hükümlerini karşılamadığı belirlenmiştir.

Uyuşmazlık kapsamında öncelikle söz konusu belgenin usule uygun bir şekilde sunulup sunulmadığı incelenmiştir. Mevzuatta belirtilen şekle göre banka referans mektubunun ya aslı, ya noter onaylı örneği ya da “aslı idarece görülmüştür” şerhi taşıyan bir kopyası sunulmalıdır. Başvuru sahibi ise banka mektubunun yalnızca bir fotokopisini önermiş ve bu fotokopiye başka bir şube tarafından “aslına uygundur” kaşesi eklenmiştir. Bu kaşe idarece ya da noter tarafından düzenlenmediğinden, belgenin geçerliliği hakkında belirleyici bir hukuki güvence sunmamaktadır. Bu durum, belgenin şekil açısından ihaleye katılımda kullanılabilir nitelikte sayılmamasına yol açmıştır.

İncelenen diğer konu ise başvuru sahibinin sunduğu banka referans mektubunun içerdiği nakdi yeterliliktir. İhale dokümanlarında, banka referans mektubunun belirli bir tutarın üzerinde olması gerektiği net şekilde belirtilmiştir. Başvuranın sunduğu ikinci bir banka mektubu bulunmakla birlikte, bu mektuptaki tutarın istenilen asgari düzeyi karşılamadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla sadece şekil yönünden değil, içerik itibarıyla da yeterlik kriterinin sağlanamadığı anlaşılmıştır.

Konu, yalnızca belgenin şekli veya miktarına ilişkin değil, her iki unsurun birlikte değerlendirilmesi gerektiği bir yeterlik sorunu olarak ele alınmıştır. Bu çifte eksiklik, belgenin geçersiz sayılması sonucunu doğurmuş ve başvurucunun teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasıyla sonuçlanmıştır. Bu çerçevede, ilgili belgenin sunuluş biçimi veya içeriğinden birinde tek başına sorun bulunsaydı dahi, başvurunun başarılı olma ihtimali bu durumda da zayıf kalacaktı. Şekil ve tutar koşullarının birlikte ihlal edilmesi, eksikliğin esaslı bir unsur niteliğinde değerlendirilmesini gerektirmiştir.

Kamu İhale Kurulu, sunulan belgeye ilişkin olarak hem sunuluş şeklinin hem de içerdiği tutarın mevzuat açısından yetersiz olduğunu tespit etmiştir. Kurul, banka referans mektubunun fotokopisinde gerekli onay vasıflarının yer almamasını ve başka bir banka şubesinin “aslına uygundur” ifadesinin bu eksikliği gidermediğini açık bir şekilde belirtmiştir. Ayrıca diğer banka referans mektubunun da tutar yönünden yeterli bulunmaması, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına dayanak yapılmıştır. Nihai olarak, idare işlemi hukuka uygun bulunmuş ve itirazen şikâyet başvurusu reddedilmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.