KÜNYE
- Toplantı No: 2024/001
- Gündem No: 13
- Karar Tarihi: 04.01.2024
- Karar No: 2024/UY.I-13
- Başvuru Sahibi: Cuma Aydemir / Ar Bahçeci Yapı İnşaat Taahhüt Nakliye Otomotiv Gıda Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Mersin Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı
- İKN: 2023/942476
- İhale Adı: Akdeniz Zeytinlibahçe 8 Derslik Anaokulu Yapım İşi
Özet
Aynı içerikte iki elektronik teklif verilmesi, ihale kararını etkilemediği ve avantaj yaratmadığı için yasak fiil kapsamında değerlendirilmemiştir.
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, bilgisayarın donması nedeniyle teklifin tamamlanmadığını düşünerek aynı içerikte ikinci kez teklif verdiğini, her iki teklifin de aynı olduğunu, bu nedenle teklifinin değerlendirmeye alınmasını, geçici teminatın gelir kaydedilmesi ve yasaklama işlemlerinin kaldırılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, başvuru sahibinin yedi dakika arayla elektronik ortamda sunduğu iki teklifin içerik, fiyat ve geçici teminat açısından tamamen aynı olduğunu, bu durumun ihale kararını etkileyecek nitelikte iki farklı teklif verilmesi anlamına gelmediğini, ayrıca başvuru sahibinin fiilinin ne idare ne de diğer istekliler nezdinde tereddüt veya avantaj yaratmadığını ve Kanun’un engellemeye çalıştığı sonuçlardan hiçbirinin ortaya çıkmadığını tespit etmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Elektronik ortamda aynı isteklinin tamamen aynı içerikte birden fazla teklif vermesi ihale yasak fiil kapsamına girer mi?
Cevap: Tekliflerin içerik, fiyat ve teminat açılarından tamamen aynı olması halinde, bu durum genellikle yasak fiil kapsamında değerlendirilmez. Çünkü ihale kararını etkileyen veya rekabeti bozucu nitelikte farklı teklifler sunulmamıştır ve diğer istekliler ile idare açısından haksız avantaj yaratmamıştır. Ancak farklı içerikte veya fiyatlarda birden fazla teklif verilmesi durumunda bu değerlendirme değişebilir.
Soru: Elektronik ortamda teklif verme sürecinde teknik aksaklık nedeniyle aynı içerikte ikinci teklif verildiğinde nasıl değerlendirilir?
Cevap: Teknik aksaklık gibi sebeplerle aynı isteklinin aynı içerikte ikinci teklif vermesi, tekliflerin tamamen aynı olduğu ve ihale sürecine olumsuz etkisi bulunmadığı sürece, yasaklama sebebi sayılmayabilir. Ancak bu tür durumlarda idarenin verdiği karar ve tekliflerin içerik-kapsam açısından detaylı değerlendirilmesi gereklidir.
Soru: İhale sürecinde aynı teklifin tekrarlanması, diğer istekliler bakımından nasıl bir sonuç doğurabilir?
Cevap: Tekliflerin tamamen aynı olması halinde genellikle diğer istekliler nezdinde rekabeti bozucu ya da tereddüt yaratan bir durum oluşmaz; dolayısıyla yasak fiil veya ihale sürecini etkileyecek bir sonuç doğurması beklenmez. Ancak farklı teklifler verilmesi, rekabeti olumsuz etkileyebilir ve bu durumda idari yaptırımlar gündeme gelebilir.
Soru: Tekrarlanan aynı teklif nedeniyle uygulanan yasaklama işlemi ortadan kaldırılabilir mi?
Cevap: Tekliflerin yasa gereği yasak fiil olarak değerlendirilemeyeceği tespit edilmişse, uygulanan yasaklama işlemi kaldırılabilir ve ihale süreci mevzuata uygun şekilde yeniden yürütülebilir. Böyle durumlarda başvuru sahibinin talep ettiği başvuru bedelinin iadesi de söz konusu olabilir.
Soru: Aynı içerikte birden fazla teklif verilmesi durumunda, ihale makamları nelere dikkat etmelidir?
Cevap: İhale makamları, tekliflerin içerik, fiyat ve geçici teminat yönünden tamamen aynı olup olmadığını titizlikle incelemelidir. Aralarında fark varsa yasaklama ve ihale dışı bırakma işlemleri gündeme gelebilir. Tekliflerin tamamen aynı olması halinde ise başvuru konusu edilebilecek bir yasak fiilin varlığı zorlaşır. Ayrıca idarenin teklifleri doğru değerlendirmesi ve süreçte adil rekabet ortamını sağlaması önemlidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Elektronik ortamda yedi dakika arayla aynı içerikte iki teklif verilmesi bu vakada yasak fiil kapsamında değerlendirilmiş midir?
Cevap: Hayır, Kurul başvuru sahibinin yedi dakika arayla sunduğu iki teklifin içerik, fiyat ve teminat açısından tamamen aynı olduğunu tespit etmiş, bu durumun ihale kararını etkileyecek farklı teklifler verilmesi anlamına gelmediği için yasak fiil kapsamında değerlendirilmemiştir.
Soru: Aynı içerikte iki teklif verilmesinin ihale süreci ve diğer istekliler açısından olumsuz bir etkisi var mıdır?
Cevap: Hayır, Kurul bu durumun ne idare ne de diğer istekliler nezdinde tereddüt ya da avantaj yaratmadığını, rekabeti bozmadığını ve Kanun’un amaç aldığı sonuçların ortaya çıkmadığını tespit etmiştir.
Soru: Başvuru sahibi tarafından aynı içerikte iki teklif verilmesinin ardından uygulanan yasaklama işlemine ilişkin son durum nedir?
Cevap: Kurul, başvuru sahibinin fiilinin yasak fiil kapsamında olmadığına karar verdiğinden, uygulanan yasaklama işleminin kaldırılmasına ve sonraki işlemlerin mevzuata uygun şekilde yeniden yapılmasına hükmetmiştir.
Soru: Başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle ödediği başvuru bedeline ne olmuştur?
Cevap: Başvuru sahibinin iddialarının yerinde olduğunun belirlenmesi üzerine, Kurul başvuru bedelinin iadesine karar vermiştir.
Detaylı Analiz
İncelemeye konu olay, elektronik ihale sürecinde aynı istekli tarafından aynı içerikte iki teklif sunulmasının, teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve yasaklama işlemine dayanak oluşturup oluşturamayacağına ilişkindir. Uyuşmazlık, başvuru sahibinin teknik aksaklık nedeniyle tekrar gönderdiği ikinci teklifin, ilk teklifle tamamen aynı içerikte olmasına rağmen teklifinin değerlendirmeye alınmaması ve hakkında yasaklama işlemi uygulanması üzerine ortaya çıkmıştır. Başvuru sahibi, her iki teklifin içerik, fiyat ve teminat açısından birebir aynı olduğunu belirterek, işlemden kaynaklanan yaptırımların kaldırılmasını talep etmiştir.
İhale sürecinde bu tür durumlar, özellikle elektronik ortamda yürütülen işlemlerde teknik hatalara açık olması nedeniyle dikkatle analiz edilmelidir. Bu vakada, başvuru sahibi hiçbir farklılık içermeyen iki teklif sunmuş olup, tekrarlayan tekliflerin içerik itibarıyla tamamen örtüştüğü saptanmıştır. Kararın temelini oluşturan bu husus, teklifte içeriğe dair sunulan bilgi ve belgelerde bir ayrışma ya da çelişki olmadığını ortaya koymuştur. Bu nedenle, ihale sürecinde rekabeti etkileyen veya teklifi haksız kazanca yönlendiren bir davranış meydana gelmemiştir.
Uyuşmazlıkta, yasak fiilin temelini oluşturan “esaslı unsur” kavramı da belirleyici olmuştur. Esaslı unsur, ihalede teklifin içeriğini ve sonucunu etkileyebilecek nitelikteki farklılıklar olarak anlaşılmakta olup, Kurul tarafından yapılan değerlendirme de bu eksende yürütülmüştür. Aynı içerikte sunulan iki teklifin hiçbir unsurunda değişiklik olmaması nedeniyle, tekliflerin ayrı değerlendirilmesi veya çifte teklif olarak kabul edilmesi mümkün görülmemiştir. Bu bağlamda, elektronik sistem kaynaklı teknik bir tekrarın, mevzuatın amacı dışında değerlendirilmesinin isabetsiz olacağına kanaat getirilmiştir.
Dosyada, başvuru sahibinin ya da teklif ortakları arasında pilot ortağa ilişkin özel bir iş deneyim değerlendirmesi yer almamakta, uyuşmazlık tamamen tekliflerin sistemsel şekilde tekrarlanması olgusuna dayanmaktadır. Bu nedenle, pilot ortağın iş deneyimi yönünden ilave bir değerlendirme yapılması söz konusu olmamıştır. İhtarın ya da yaptırımın dayanağı teklifin içeriğindeki nitelikler değil, teklif sayısının ikiye çıkmış olması olduğundan, iş deneyimine dönük teknik bir tartışma gündemde yer almamıştır.
Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, tekliflerin tüm unsurlarıyla tamamen aynı ve tek teklif hükmünde olduğunu belirlemiş, bu durumun ihale kararını etkileyebilecek çifte teklif sunumu anlamına gelmediğini, ihale süreci ve rakip istekli açısından tereddüt ya da haksız avantaj yaratmadığını tespit etmiştir. Bu değerlendirmeyle başvuru sahibinin teklifinin yasak fiil kapsamında yer almadığına karar verilmiş; teklifin değerlendirmeye alınması gerektiği yönünde hüküm kurulmuş ve başvuru bedelinin iadesine de karar verilmiştir. Böylece, elektronik ihale süreçlerinde ortaya çıkabilecek sistem kaynaklı tekrarların, ancak sonuç doğuran bir içsel fark barındırması halinde yaptırıma konu edilebileceği yönünde net bir yaklaşım ortaya konmuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.