KÜNYE
- Toplantı No: 2022/004
- Gündem No: 39
- Karar Tarihi: 19.01.2022
- Karar No: 2022/UY.I-124
- Başvuru Sahibi: Arhat Enerji A.Ş.
- İhaleyi Yapan İdare: T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı
- İKN: 2020/235331
- İhale Adı: Kahramanmaraş Karakuz Barajı Sulaması İnşaatı
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında nakliye mesafeleri ve analiz girdilerinin yaklaşık maliyetle uyumlu olması nedeniyle itirazen şikayet reddedildi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan nakliye mesafelerinin ve analiz girdilerinin birinci aşırı düşük teklif sorgulamasına göre değiştirildiğini, bu değişikliklerin aşırı düşük teklif açıklamasını sağlayacak şekilde yapıldığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, idarece ikinci aşırı düşük teklif sorgulamasında gönderilen yazı ve eklerinde nakliye mesafeleri ile analiz girdilerinin yaklaşık maliyetle uyumlu hale getirildiğini, yapılan incelemede mesafe ve miktar değişikliklerinin mevzuata uygun olduğunu, ayrıca meslek mensuplarından istenilen satış tutarı tespit tutanaklarının mevzuata uygun şekilde düzenlendiğini tespit etmiştir. İhale tarihindeki küçük yazım hatasının esasa etkili olmadığı değerlendirilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasında kullanılan veri ve hesap parametrelerinde (örneğin nakliye mesafeleri veya analiz girdileri) yapılan değişiklikler teklif değerlendirmesini nasıl etkiler?
Cevap: Aşırı düşük teklif sorgulamasında, idarenin kullandığı veri ve parametrelerin yaklaşık maliyetle tutarlı ve mevzuata uygun olması beklenir. Değişiklik yapılması halinde, bu değişiklikler sorgulanan teklifin açıklanması üzerindeki etkisi değerlendirilir. Parametrelerde yapılan değişikliklerin, teklifin aşırı düşük niteliğini açıklamak için makul ve belgelendirilebilir olması, ihale sonucunu etkileyecek boyutta olmaması halinde genellikle kabul edilir. Ancak değişiklikler, teklifin esasını değiştirecek veya somut olmayan dayanaklara dayanacak şekilde yapılmışsa değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında meslek mensuplarından alınan belgelerin usulüne uygunluğunun önemi nedir?
Cevap: Meslek mensuplarından temin edilen satış tutarı tespit tutanakları ve benzeri belgeler, teklifin maliyet analizlerinin dayanağını oluşturabilir. Bu belgelerin mevzuata uygun şekilde düzenlenmesi, ihale makamına teklifin gerçekçi olup olmadığı konusunda objektif veri sağlar. Belgelerde usulsüzlük veya mevzuata aykırılık tespit edilirse, bu durum sorgulamanın güvenilirliğini zedeler, değerlendirme dışı bırakmaya veya itirazlara sebep olabilir.
Soru: İhale dokümanlarında veya sorgulama yazışmalarında yer alan küçük hatalar (örneğin yazım yanlışı, tarih farklılığı) aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu nasıl etkiler?
Cevap: Küçük ve ihale sürecinin genel niteliğini değiştirmeyen yazım veya tarih hataları, teklif değerlendirmesinde esasa etkili bulunmayabilir. Ancak hata, teklifin değerlendirilmesini doğrudan etkileyen önemli bir husus ise bu durumda teklifin değerlendirmeden çıkarılması veya itiraz konusu yapılması söz konusu olabilir. Değerlendirme yaparken hata ve eksikliğin niteliği ve etkisi somut olarak incelenmelidir.
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasında idarenin parametre ve veri güncellemeleri, teklif sahiplerince itiraz edildiğinde nasıl değerlendirilir?
Cevap: İdarenin, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında kullandığı parametre ve verileri, yaklaşık maliyet ile uyumlu ve mevzuata uygun şekilde güncellemesi makul kabul edilir. Ancak bu değişikliklerin teklif üzerinde açıklamanın temel mantığını değiştirmemesi gerekir. İtirazen şikayet makamları, bu tür değişikliklerin aşırı düşük teklif açıklamasını etkileyip etkilemediğini somut olarak inceleyerek karar verir.
Soru: Aşırı düşük teklif sorgulamasında kullanılan değerlerin ilk sorgulamaya göre değiştirilmesi halinde idarenin hangi koşulları sağlaması beklenir?
Cevap: Kullanılan değerlerde değişiklik yapılacaksa, idarenin bu değişiklikleri somut ve belgelenebilir şekilde yapması ve yeni değerlerin yaklaşık maliyetle tutarlı olması gerekir. Ayrıca, değişikliğin teklifin açıklanabilirliğine olumlu yönde katkıda bulunması, yani teklifin gerçek nedenlerle düşük olduğunu gösterecek nitelikte olması önemlidir. Değişiklikler keyfi olmamalı, teklifin esasını haksız biçimde etkilememelidir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale üzerinde bırakılan isteklinin ikinci aşırı düşük teklif sorgulamasında kullanılan nakliye mesafelerinin ve analiz girdilerinin birinci aşırı düşük teklif sorgulamasına göre değişmesi ihale sonucunu etkiler mi?
Cevap: Bu vakada, ikinci aşırı düşük teklif sorgulamasında nakliye mesafeleri ve analiz girdileri yaklaşık maliyetle uyumlu hale getirilmiş olup yapılan değişiklikler mevzuata uygun bulunmuştur. Bu nedenle, bu değişikliklerin aşırı düşük teklif açıklamasını etkileyici nitelikte olmadığı ve ihale sonucunu değiştirmediği tespit edilmiştir.
Soru: Meslek mensuplarından istenilen satış tutarı tespit tutanaklarının aşırı düşük teklif sorgulamasında önemi nedir ve bu belgelerin usulüne uygun düzenlenmemesi durumunda ne olur?
Cevap: Bu vakada, meslek mensuplarından alınan satış tutarı tespit tutanaklarının usulüne uygun şekilde düzenlendiği tespit edilmiştir. Dolayısıyla, bu belgelerin mevzuata uygun olmaması halinde aşırı düşük teklif sorgulamasının geçerliliği ve bu verilerin güvenilirliği sorgulanabilir; ancak burada eksiklik bulunmamıştır ve itirazen şikayette talep reddedilmiştir.
Soru: İhale tarihindeki küçük yazım hatasının aşırı düşük teklif açıklaması üzerindeki etkisi nedir?
Cevap: İhale tarihindeki küçük yazım hatası esasa etkili bulunmamış, dolayısıyla bu hata ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının değerlendirilmesini veya ihale sonucunu değiştirmemiştir.
Soru: Başvuru sahibinin nakliye mesafeleri ve analiz girdilerindeki değişiklikler ile ilgili iddiasının reddedilmesinin gerekçesi nedir?
Cevap: Başvuru sahibinin iddiası, nakliye mesafeleri ve analiz girdilerinin birinci sorgulamaya göre değiştirildiği yönündeydi. Ancak, idarenin ikinci aşırı düşük teklif sorgulamasında mesafe ve analiz değerleri yaklaşık maliyetle uyumlu hale getirildiğinden ve bu değişikliklerin aşırı düşük teklif açıklamasının temelini etkilemediği tespit edildiğinden itirazen şikayet reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhaleye ilişkin uyuşmazlık, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında kullandığı nakliye mesafeleri ve analiz girdilerinin, ilk sorgulama sürecine kıyasla ikinci sorgulamada değiştirildiği iddiasına dayanmaktadır. Başvuru sahibi, bu değişikliklerin isteklinin teklifinin açıklanabilirliğini sağlamak amacıyla yapıldığını; dolayısıyla dayanağı olmayan ve sonuca etkili olduğunu ileri sürerek, ihale sonucunun iptalini istemiştir. Tartışılan husus, bu tür parametre değişikliklerinin açıklama süreci ve nihai teklif değerlendirmesi açısından ihale mevzuatı çerçevesinde kabul edilebilir olup olmadığıdır.
İhale sürecinde, aşırı düşük teklifin açıklanmasında kullanılan nakliye mesafeleri ve analiz girdileri, teklifin maliyet öngörülerinin temelini oluşturmaktadır. Vakada, ilk sorgulama sürecinde sunulan değerlerin ikinci sorgulamada revize edildiği görülmüştür. Ancak bu değişikliklerin keyfi yapılmadığı, aksine yaklaşık maliyet verileriyle tutarlılık sağlamak amacıyla revize edildiği Kamu İhale Kurulu tarafından belirlenmiştir. Ayrıca bu parametrelerin değiştirilmesinin, teklifin temel kurgusunu veya maliyet gerçekliğini çarpıtıcı, haksız rekabete yol açıcı bir durum yaratmadığı yönünde değerlendirme yapılmıştır.
Esaslı unsur niteliği taşıyan unsurlar bakımından, Kurul yapılan değişikliklerin tek başına teklifin özünü değiştirmediğini, başka bir deyişle teklifin şu amaçla şekillendirilmediğini tespit etmiştir: gerçek dışı veya mevzuata aykırı şekilde teklifin kabulünü sağlamak. Bu minvalde, nakliye mesafelerindeki düzeltmeler veya analiz girdilerindeki güncellemeler, teklifin aşırı düşük bulunup bulunmamasına dair kritik etki doğurmadığı sürece esaslı unsur olarak kabul edilmemektedir. Güncellenen verilerin yaklaşık maliyetle uyumlu olmasının, teklifin açıklanabilirliğine olumlu katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan teklifin geçerliliği yönünden, söz konusu isteklinin sunduğu açıklamalarda meslek mensubunca düzenlenen satış tutarı tespit tutanaklarının mevzuata uygun olarak hazırlandığı tespit edilmiştir. Bu durum, maddi verilerin doğruluğunu destekleyen nitelikte değerlendirilmiş ve açıklamanın güvenilirliğini artırıcı unsur olarak yorumlanmıştır. Ayrıca, dosyada yer alan küçük bir yazım hatasının, kararın esasına veya teklif değerlendirme sonucuna etkili olmadığı, bu tür teknik hata düzeyindeki hususların ihale kararının geçerliliğini sarsmadığı kabul edilmiştir.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu, ikinci kez yapılan aşırı düşük teklif açıklama sürecinde revize edilen nakliye mesafeleri ve analiz girdilerinin yaklaşık maliyetle uyumlu şekilde belirlendiğini, bu değişikliklerin ihale sonucunu değiştirecek nitelikte olmadığını ve teklifin açıklanabilirliğini hukuka uygun şekilde sağladığını değerlendirmiştir. Bu nedenle, başvuru sahibinin iddiaları yerinde görülmemiş, itirazen şikayet başvurusu reddedilmiştir. Kurul, sürecin bütününde teklif değerlendirmesini etkileyici herhangi bir usulsüzlük veya esaslı hata görmemiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.