KÜNYE
- Toplantı No: 2024/029
- Gündem No: 36
- Karar Tarihi: 24.07.2024
- Karar No: 2024/UY.II-919
- Başvuru Sahibi: Ekaf İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - Adalya Mühendislik Müşavirlik Hizmetleri İnşaat Emlak Turizm Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 3. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2023/1554432
- İhale Adı: Kütahya Altıntaş 2 Kısım At ve Tigh Projesi
Özet
Nakliye formülünün teklif hazırlamada zorunlu olmaması nedeniyle aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmaması
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye formülünü kullanmadığını ve bu nedenle açıklamanın uygun olmadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İhale dokümanında nakliye formülünün (F = (0,0007 x M + 0,01) x A x K) uygulama birim fiyatı hesabında kullanıldığı, ancak tekliflerin hazırlanmasında bu formülün zorunlu olmadığı, tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ortalama taşıma mesafesine göre hazırlandığı tespit edilmiştir. Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamasında üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun olduğu, fiyat teklifinin dayanağı olan satış tutarı tespit tutanağı ve diğer belgelerin mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanında yer alan bir formül veya hesaplama yöntemi tekliflerin hazırlanmasında zorunlu hale getirilebilir mi?
Cevap: Bazı hallerde ihale dokümanlarında belirli bir formül veya hesaplama yöntemi yalnızca sözleşme uygulamasına veya hak ediş düzenlemelerine ilişkin olarak belirtilir ve tekliflerin hazırlanmasında kullanılması zorunlu olmayabilir. Bu durumda istekliler tekliflerini dokümanda yer alan ortalama, birim fiyat veya başka bilgi esas alınarak serbestçe oluşturabilir. Ancak, dokümanda teklif hazırlanması için açıkça “zorunlu formül” ifadesi varsa, bu uygulanmalıdır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında ihale dokümanlarında belirtilmeyen farklı bir hesaplama yöntemi kullanılması açıklamayı olumsuz etkiler mi?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamasında, dokümanda belirtilen zorunlu hesaplama yöntemleri dışındaki yöntemlerin kullanılması açıklamanın reddedilmesini gerektirmez. Önemli olan, açıklamanın dayandığı hesaplama veya belgelerin mevzuata uygun, gerçekçi ve dayanaklı olmasıdır. Başvuru makamları açıklamanın şekline değil, açıklamanın içeriği ve dayanağına ağırlık verir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan belgelerin (örneğin üçüncü kişilerden fiyat teklifleri) değerlendirilmesinde hangi kriterler ön plana çıkar?
Cevap: Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılması halinde, bu tekliflerin mevzuata uygun şekilde düzenlenmiş resmi tutanak veya yazılı belgelerle desteklenmesi gerekir. Ayrıca fiyat tekliflerinin gerçekçi ve piyasa koşullarına uygun olması önemlidir. Bu tür belgelerin eksik veya usulsüz olması genellikle açıklamanın reddine yol açar.
Soru: Teklif hazırlamada zorunlu olmayan bir yöntemin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılmaması itirazen şikâyet sürecinde nasıl değerlendirilir?
Cevap: İhale dokümanlarında önerilen veya uygulama amaçlı gösterilen ancak teklif hazırlamada zorunlu olmayan bir yöntemin aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılmaması itirazların kabulü için yeterli bulunmayabilir. Asıl belirleyici husus, açıklamanın dayandığı veri ve belgelerin mevzuata uygun ve yeterli olup olmadığıdır.
Soru: İhalenin aşırı düşük teklif açıklamasıyla ilgili yapılan itirazlarda hangi durumlar idarenin veya idari makamların kararını değiştirebilir?
Cevap: İtirazların kabulünde, ihale dokümanlarının açık hükmü, açıklamada sunulan belgelerin usulsüzlüğü veya gerçek dışı olduğu yönünde somut deliller bulunması önceliklidir. İdare veya kararı veren makam, dokümanda açıkça belirtilmeyen zorunluluklara dayanarak açıklamayı reddederse bu durum itirazın kabulüne yol açabilir. Ancak açıklamanın dayandığı belgeler mevzuata uygun ve gerçekçi ise itiraz genellikle reddedilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: İhale dokümanlarında nakliye formülünün sadece uygulama birim fiyatı hesabında belirtilmesine rağmen teklif hazırlamada kullanılması zorunlu mudur?
Cevap: Bu vakada, Nakliye formülü ihale dokümanlarında yalnızca birim fiyat hesabı için verilmiş olup, teklif hazırlama sürecinde formülün kullanılması zorunlu değildir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin formülü kullanmaması teklif hazırlama açısından mevzuata aykırı bulunmamıştır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye formülünün kullanılmaması, açıklamanın uygun bulunmamasına neden olmuş mudur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında nakliye formülünü kullanmaması açıklamanın uygun bulunmaması sonucunu doğurmamıştır. Açıklamada sunulan diğer belgelerin mevzuata uygunluğu ve dayanaklarının yeterli olması nedeniyle açıklama usulüne uygun kabul edilmiştir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamasında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin uygunluğu nasıl değerlendirilmiştir?
Cevap: Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ve buna ilişkin satış tutarı tespit tutanağı gibi belgeler Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine uygun bulunmuş ve bu durum aşırı düşük teklif açıklamasının geçerliliğini desteklemiştir.
Soru: Başvuru sahibinin nakliye formülünün kullanılmaması nedeniyle yaptığı itirazen şikâyet talebi hangi gerekçeyle reddedilmiştir?
Cevap: İtirazen şikâyet başvurusu, nakliye formülünün teklif hazırlamada zorunlu olmaması ve aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin mevzuata uygun ve yeterli bulunması nedeniyle reddedilmiştir.
Detaylı Analiz
İhale sürecine ilişkin uyuşmazlık, üzerinde ihale bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan “Stabilize Malzeme Nakli” kalemine dair nakliye formülünü kullanıp kullanmamasının gerekliliği üzerine şekillenmiştir. Başvuru sahibi firma, söz konusu isteklinin açıklamasında bu formüle yer vermemiş olmasını mevzuata aykırı bulmuş ve bu gerekçeyle teklifin geçersiz sayılması gerektiğini ileri sürmüştür. Belirtilen iddia doğrultusunda, nakliye kaleminin hesaplanmasında kullanılan yöntemin açıklamanın bütünlüğü ve doğruluğu açısından yeterli olup olmadığı, Kurul tarafından incelenmiştir.
Uyuşmazlığın merkezinde yer alan nakliye formülü, ihale dokümanında yalnızca uygulama aşamasında kullanılacak birim fiyat hesabına ilişkin olarak belirtilmiştir. Başka bir ifadeyle, bu formül idareye yönelik hesaplama yöntemi olarak işlev görürken, isteklilerin teklif hazırlarken aynı formülü esas alma zorunluluğu bulunmamaktadır. Bu yapı içinde, tekliflerin ortalama taşıma mesafesine göre serbest şekilde düzenlenebileceği tespit edilmiş ve söz konusu formülün kullanılmaması, tek başına, teklifin geçerliliğini sarsacak nitelikte görülmemiştir.
Esaslı unsur yönünden değerlendirildiğinde, Kurul nakliye formülünü açıklamanın çekirdek bileşeni olarak kabul etmemiştir. Teklifin altında yatan fiyatın dayanaklarının gerçeklik, tutarlılık ve mevzuata uygunluk taşıması esas alınmış, hangi matematiksel yöntemin kullanıldığına değil, açıklamanın içeriğinin doğruluğuna odaklanılmıştır. Bu nedenle formüle yer verilmemesi, açıklamanın esaslı unsurlarını ihlal eden bir eksiklik olarak değerlendirilmemiş, açıklamanın reddine gerekçe oluşturmamıştır.
Pilot ortağın iş deneyimi bu vakada ayrı bir tartışma konusu yapılmamıştır. Dolayısıyla, pilot ortağın yeterlik kriterleri veya deneyim belgeleri gibi başlığa etki edebilecek unsurlar kararda yer almamaktadır. Ağırlıkla teknik teklif içeriği, açıklama yöntemleri ve dayanak belgelerin uygunluğu değerlendirildiğinden, pilot ortağa özgü bir değerlendirme ihtiyacı doğmamıştır.
Sonuç olarak Kamu İhale Kurulu, sunulan açıklamada üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ve bunlara dayanak teşkil eden belgelerin mevzuata uygun biçimde düzenlendiğini göz önüne alarak başvurunun reddine karar vermiştir. İtirazen şikâyete esas teşkil eden nakliye formülünün bağlayıcılığının bulunmadığı ve açıklamanın bu yönüyle teknik yeterliliğini koruduğu kanaatine varılmıştır. Böylece açıklamanın şekli değil, içeriği ve dayanaklarının geçerliliği belirleyici unsur olmuş, başvuru sahibinin iddiaları yerinde bulunmamıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.