KÜNYE
- Toplantı No: 2021/012
- Gündem No: 24
- Karar Tarihi: 24.03.2021
- Karar No: 2021/UY.I-648
- Başvuru Sahibi: Hem Grup Asfalt İnş. Müh. Oto Kiralama Taş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
- İhaleyi Yapan İdare: Adana Büyükşehir Belediyesi Satın Alma ve İhale Daire Başkanlığı
- İKN: 2020/548808
- İhale Adı: Adana İli Merkez İlçeler, Ceyhan ve Yumurtalık İlçelerinde Yol Yapım ve Bakım Yapılması Yapım İşi
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamasının analiz formatına uygun olmaması nedeniyle reddi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece belirlenen analiz formatına, birim fiyat tariflerine, yapım şartlarına ve teknik şartnameye aykırı olduğunu, analiz girdilerinin eksik, hatalı ve belgelendirilmemiş olduğunu, işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olduğunu, makine teknik özelliklerinin farklı olduğunu ve nakliye mesafelerinin uygun hesaplanmadığını iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, Kamu İhale Kanunu 38. madde ve Kamu İhale Genel Tebliği 45. maddesi hükümleri uyarınca, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece verilen analiz formatına uygun olması gerektiğini, işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücretin altında olamayacağını, makine ve ekipmanların teknik özelliklerinin analiz formatında belirtilen özelliklerle uyumlu olması gerektiğini tespit etmiştir. İncelemede, ekonomik açıdan en avantajlı isteklinin bazı iş kalemleri için analiz formatına uygun olmayan, işçilik ücretlerini ayrı ayrı göstermeyen, makine teknik özellikleri farklı olan ve nakliye mesafelerini uygun şekilde kullanmayan açıklamalar yaptığı, ayrıca analizlerde aritmetik hata bulunmadığı ancak bazı iş kalemlerinde analiz fiyatlarının teklif fiyatının üzerinde olduğu ve bu nedenle açıklamanın mevzuata uygun olmadığı belirlenmiştir.
İdare Görüşü
İdare, aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli ve mevzuata uygun olduğunu, açıklama talebinde belirtilen iş kalemleri için istenilen analiz formatına uygun açıklama yapıldığını belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında idarenin belirlediği analiz formatına tam uyum sağlanmaması teklifin reddine yol açabilir mi?
Cevap: Evet, aşırı düşük teklif açıklamalarında idarece belirlenen analiz formatına uygunluk aranır. Açıklamalar bu formata tam olarak uymuyorsa, örneğin iş kalemleri ayrıntılı gösterilmez veya istenen bilgi düzeyi karşılanmazsa, idare bu durumu mevzuata aykırılık olarak değerlendirip açıklamaları reddedebilir. Bu durumda teklif de elenebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında işçilik ücretlerinin en az asgari ücret seviyesinde gösterilmesi zorunlu mudur?
Cevap: İşçilik ücretlerinin ihale tarihi itibarıyla yürürlükte olan asgari ücretin altında gösterilmesi genellikle kabul edilmez. Çünkü mevzuat ve uygulama kararları, işçilik maliyetlerinin geçerli asgari ücretin altına indirilerek gerçek dışı açıklamalar yapılmasını önlemeye yöneliktir. İşçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olduğu tespit edilirse, açıklamalar uygun bulunmayabilir ve teklif reddedilebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan makine ve ekipman teknik özellikleri analiz formatına uygun değilse ne gibi sonuçlar doğabilir?
Cevap: Makine ve ekipmanların teknik özelliklerinin analiz formatında belirtilen kriterlerle uyumlu olması gerekir. Uyumsuzluk, teklifin teknik şartlara ve analiz gerekliliklerine uygun olmadığı anlamına gelebilir. Bu durumda aşırı düşük teklif açıklamaları geçerli sayılmayabilir ve teklifin reddi gündeme gelebilir.
Soru: Analizlerde bazı iş kalemleri için hesaplanan maliyetlerin teklif fiyatlarının üzerinde olması nasıl değerlendirilir?
Cevap: İş kalemleri için analiz formatına uygun açıklamalarda maliyetlerin, teklif fiyatını aşması açıklamanın tutarsızlığını gösterir. Bu durum, açıklamanın gerçekçi ve yeterli olmadığını ima eder. İdare ve denetim organları böyle bir durumu mevzuata aykırı kabul edebilir ve açıklamaları reddedebilir.
Soru: Nakliye mesafelerinin ve maliyetlerinin aşırı düşük teklif açıklamalarında doğru göstermemenin önemi nedir?
Cevap: Nakliye mesafeleri ve maliyetleri, analizlerin önemli bir bileşenidir. Bunların yanlış hesaplanması veya uygunsuz biçimde gösterilmesi, açıklamaların güvenilirliğini azaltır. İdare, nakliye hesaplarının usulüne uygun şekilde yapılmaması halinde açıklamaları bütünüyle reddedebilir ve teklifin elenmesine yol açabilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Ekonomik açıdan en avantajlı isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının analiz formatına uygun olmaması hangi sonuçları doğurmuştur?
Cevap: İddia edilen analiz formatına aykırılık, işçilik ve makine teknik özelliklerindeki uyumsuzluklar nedeniyle açıklamalar uygun bulunmamış; bu durum teklifin reddi ve ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden yapılması sonucunu doğurmuştur.
Soru: İşçilik ücretlerinin asgari ücretin altında hesaplanmasının aşırı düşük teklif açıklamasına etkisi ne olmuştur?
Cevap: İşçilik ücretlerinin ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin altında kalması, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmaması sebebi sayılmış ve açıklamaların reddine neden olmuştur.
Soru: Makine teknik özelliklerinin analiz formatına uyumsuzluğu başvurunun değerlendirilmesinde nasıl bir rol oynamıştır?
Cevap: Makine ve ekipmanların analiz formatında istenen teknik özelliklerden farklı olması, açıklamaların uygunluğunu ortadan kaldırmış ve teklifin reddedilmesine sebep olmuştur.
Soru: Nakliye mesafelerinin uygun hesaplanmaması aşırı düşük teklif açıklamasının sonucu üzerinde ne tür bir etkiye sahip olmuştur?
Cevap: Nakliye mesafelerinin doğru hesaplanmaması açıklamaları analiz formatına aykırı hale getirmiş ve bu durum açıklamaların reddedilmesine katkı sağlamıştır.
Detaylı Analiz
İncelemeye konu olan uyuşmazlık, bir yapım işine ilişkin ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının, idarenin belirlediği analiz formatına uygun olup olmadığına ilişkindir. Başvuru sahibince dile getirilen temel itiraz noktaları, açıklamaların birim fiyat tariflerine, yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun biçimde gerçekleştirilmediği; işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında hesaplandığı; makine ve ekipmanlara dair teknik özelliklerin farklılık gösterdiği ve nakliye mesafelerinin hatalı kullanıldığı yönündedir. Kurul bu kapsamda açıklamaların mevzuata uygunluğunu değerlendirmiştir.
Uyuşmazlık çerçevesinde aşırı düşük teklif açıklamalarının dayandığı analizlerin, özellikle işçilik giderleri, makine kullanımına ilişkin detaylar ve nakliye unsurlarında idarece belirlenen standartlara uymadığı tespit edilmiştir. Sunulan açıklamalarda, işçilik ücretleri kalem bazında ayrıştırılmamış; bazı kalemlerde ise çalışanlara öngörülen ücret düzeyi mevzuata aykırı biçimde asgari ücretin altında kalmıştır. Ayrıca, teklif edilen makine ve ekipmanların teknik özellikleri, analiz formatında beklenen kriterlerle birebir örtüşmemiştir. Bununla birlikte, nakliye mesafelerine dair verilerde açık tutarsızlıklar bulunmuş, bu durum maliyetlerin doğru yansıtılmadığı izlenimini doğurmuştur.
Kurul tarafından yapılan değerlendirmede, işçilik, makine ve nakliye unsurlarının yalnızca temsili detaylar değil; açıklamanın esaslı öğeleri olduğu vurgulanmıştır. Açıklamaların, bu tür teknik ve mali veri içeriklerinin doğruluğu, belgelendirilebilirliği ve analiz formatında öngörülen yapı ile tam uyum içinde olması beklenmektedir. Bu bağlamda işçilik ücretlerinin alt sınırın gerisinde bırakılması ya da ekipman özelliklerinin analizle çelişmesi, açıklamaların sadece şekli yönden değil aynı zamanda maddi bakımdan da yetersiz olduğu sonucuna götürmüştür.
Pilot ortağa özgülenmiş bir değerlendirme yapılmamış; başvuru, genel açıklama uygunluğu kapsamında ele alınmıştır. Dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamasının değerlendirildiği alanlarda konsorsiyum veya ortaklık yapısına dayalı bir ayrıma gidilmeksizin, açıklamanın bütünsel tutarlılığı incelenmiştir. Bu durum, sunulan verilerin teknik yeterlilik açısından kimin tarafından sağlandığından çok, hangi içerikte ve doğrulukta sunulduğuna odaklanan bir değerlendirme perspektifine işaret etmektedir.
Kamu İhale Kurulu somut olgulara ve analiz eksikliklerine dayanarak, açıklamaların hem şeklen hem de içerik yönünden eksik olduğunu tespit etmiş; belirlenen usulsüzlüklerin teklifin geçersizliği sonucunu doğurduğuna hükmetmiştir. Özellikle işçilik giderlerinin yasal sınırların gerisinde gösterilmesi ve makine teknik özelliklerinde görülen farklar, açıklamanın bütününü güvenilmez hale getirmiştir. Kurul bu nedenle, teklifin reddine ve ihale işlemlerinin yeniden, mevzuata uygun olarak yapılmasına karar vermiştir. Bu sonuç, açıklama sürecinse sadece biçimsel değil, aynı zamanda içeriksel uyuma da dikkat edilmesinin önemini bir kez daha ortaya koymuştur.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.