KÜNYE
- Toplantı No: 2022/054
- Gündem No: 32
- Karar Tarihi: 23.11.2022
- Karar No: 2022/UY.II-1449
- Başvuru Sahibi: Özdemireller Hafriyat Nakliyat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi- Saygınlar Peyzaj Hafriyat İnşaat Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Ankara Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı
- İKN: 2022/759032
- İhale Adı: Ankara İl Sınırları İçerisindeki Muhtelif Yol, Cadde, Bulvar ve Kavşaklarda Bariyer, Bordür ve Kaldırım Yapım İşi-3
Özet
Aşırı düşük teklif açıklamalarında analiz formatına uygunluk ve açıklama istenilecek girdilerin belirlenmesi gerekliliği nedeniyle düzeltici işlem kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmamasına itiraz ederek, sundukları analizlerin işin projesine ve teknik şartnamelere uygun olduğunu, idarenin analiz formatına katı şekilde bağlı kalmasının haksız olduğunu ileri sürmüştür.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, işin yapım amacına ve teknik içeriğine göre, özel girdilerin (mil kiti ve ankraj elemanları) galvanizli sacdan imal edildiğini ve bu malzeme için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 15.550.1201 poz no’lu analizinin referans alınarak yeni analiz oluşturulmasının mümkün olduğunu tespit etmiştir. Ayrıca, iş makinesi girdilerinde amortisman ve diğer maliyet kalemlerinin analiz formatında ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği, ancak idarece verilen analiz formatlarında bu hususta tutarsızlıklar bulunduğu ve açıklama istenilecek girdilerin net olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır. Pigment boya girdisi için sunulan fiyat teklifinin piyasa fiyatlarıyla uyumlu olduğu ve fotokopi olmasının açıklamanın reddi için yeterli gerekçe olmadığı değerlendirilmiştir.
İdare Görüşü
İdare, başvuru sahibinin açıklamalarının idarece verilen analiz formatına uygun olmadığını, özellikle özel girdiler için sadece fiyat teklifi ve dayanak tutanakların kabul edildiğini, iş makinesi girdilerinin analiz formatındaki miktarların mevzuata aykırı olduğunu ve pigment boya açıklamasının fotokopi ve ıslak imzalı olmaması nedeniyle uygun bulunmadığını belirtmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklifler için istenen analizlerin idarece belirlenen formatla tam uyumlu olmaması teklifin elenmesine kesin sebep midir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarında analizlerin idarece verilen formata uygun olması beklenir, ancak format eksikliği veya uyumsuzluğu mutlaka teklifin elenmesi anlamına gelmeyebilir. Özellikle teknik olarak işin gerekliliklerine uygun ve piyasa koşullarıyla tutarlı açıklamalar varsa, idare ve Kurul bu eksikleri tamamlayabilecek düzeltici işlemler yapabilir. Özetle, format uyumsuzluğu tek başına elenme kararını gerektirmeyebilir, ancak açıklamaların usulüne uygun hale getirilmesi için idarece yapılan yönlendirmelere uyulmalıdır.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında hangi durumlarda iş makinesi girdilerinin analiz detaylarının ayrı ayrı gösterilmesi gerekir ve bunun eksikliği ne tür sorunlara yol açar?
Cevap: İş makinesi girdilerinde amortisman, yakıt, bakım gibi maliyet kalemlerinin ayrı ayrı analiz edilmesi gerekir çünkü bunların her biri teklif fiyatının oluşumunda farklı etki yapar. Analizlerin bu kalemler bazında net olarak sunulmaması, idarenin hangi maliyet kalemlerinin nasıl hesaplandığını değerlendirmesinde tereddüt yaratır ve açıklamanın uygun bulunmaması sonucunu doğurabilir. Böyle durumlarda idare, açıklama kapsamındaki iş kalemlerini ve hangi girdiler için detay isteneceğini açıkça belirlemelidir.
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarında özel girdilerle ilgili analizlerin hazırlanmasında hangi kriterler dikkate alınmalıdır?
Cevap: Özel girdilere ilişkin analizlerde teknik özelliklerin, malzeme türünün ve standartların esas alınması gerekir. Mevcut kamu ihale mevzuatı ve ilgili bakanlıkların poz numaraları ile yayımladığı analizler referans alınarak açıklama yapılabilir. Bu, idarenin sadece fiyat ve dayanak belgeleri talep etmesinin ötesinde, teknik uygunluk ve piyasa koşullarına göre somut değerlendirme yapılmasını sağlar. Girdi analizleri bu standartlara uyduğu sürece, farklı format ve biçimlerde hazırlanan detaylar kabul edilebilir.
Soru: Açıklama taleplerinde sunulan belgelerin fotokopi olması veya ıslak imzadan yoksun olması aşırı düşük teklif açıklamalarının reddi için yeterli bir gerekçe midir?
Cevap: Sunulan belgelerin fotokopi olması veya ıslak imza taşımaması tek başına açıklamanın reddi için yeterli gerekçe sayılmayabilir. Kurul ve idare, belgenin içeriğinin piyasa fiyatlarıyla uyumlu ve güvenilir olup olmadığına bakarak değerlendirme yapar. Dolayısıyla, belge şekilsel eksiklikleri yanında içeriğin gerçekliği ve uygunluğu esas alınmalıdır.
Soru: İdarenin aşırı düşük teklif açıklamaları için açıklama istenilecek iş kalemleri ve analiz girdilerini açık ve net belirlemesi neden önemlidir?
Cevap: Açıklama istenilecek iş kalemleri ve analiz girdilerinin belirsiz veya tutarsız belirtilmesi, isteklilerin farklı yorumlar yapmasına ve eksik ya da hatalı belgeler sunmasına yol açar. Bu durum idarede tereddüt yaratır, değerlendirme sürecinde hatalara, itirazlara ve hukuki uyuşmazlıklara neden olabilir. Bu yüzden, ihale dokümanında ve/veya açıklama talep yazısında hangi kalemler için hangi analizlerin yapılacağı net bir şekilde tanımlanmalı, tutarlı ve uygulanabilir analiz formatları sağlanmalıdır.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin özel girdiler için idareye sunduğu analizlerin format açısından uygun bulunmamasının sebebi nedir?
Cevap: Özel girdiler için başvuru sahibinin sunduğu analizler idarece belirtilen formatla uyumsuz bulunmuştur çünkü idare analizlerde sadece fiyat teklifi ve dayanak tutanakları kabul etmiş, başvurudaki analizlerin teknik özellik ve referansları bu kriterlere uymamıştır. Kurul, özel girdiler için mevcut Bakanlık analizlerinin doğrudan referans alınarak yeni analiz oluşturulması gerektiğini tespit etmiştir.
Soru: İş makinesi girdileri kapsamında analiz formatındaki tutarsızlıklar neden başvuru sahibinin açıklamalarının reddine temel oluşturmuştur?
Cevap: İş makinesi girdilerinde analiz formatında amortisman ve diğer maliyet kalemlerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerekmekte iken, idarece verilen analiz formatlarında bu kalemler net olarak ayrıştırılmamış ve tutarsızlıklar bulunmuştur. Bu durum hangi girdilerin açıklama kapsamına alınacağı konusunda tereddüt yaratmış ve başvuru sahibinin açıklamalarının uygun bulunmamasına yol açmıştır.
Soru: Pigment boya girdisi için sunulan belge neden Kurul tarafından açıklamanın reddi için yeterli sebep olarak değerlendirilmemiştir?
Cevap: Pigment boya için dosyaya sunulan belge fotokopi ve ıslak imzalı olmamakla birlikte, Kurul piyasa fiyatlarıyla uyumlu fiyat teklifini dikkate alarak bu durumu açıklamanın reddi için yeterli görmemiştir. Dolayısıyla pigment boya girdisiyle ilgili açıklama idare tarafından reddedilememiştir.
Soru: Son olarak, bu vaka özelinde aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesinde düzeltilmesi gereken temel husus nedir?
Cevap: Aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece verilen analiz formatına tam uygun olmaması ve açıklama istenilecek iş kalemleri ile analiz girdilerinin net olarak belirlenmemesi temel sorun olarak tespit edilmiştir. Bu nedenle, ihalenin mevzuata uygun şekilde yeniden değerlendirilmesi için açıklama istenen girdiler ve formatlar netleştirilerek düzeltici işlem yapılmasına karar verilmiştir.
Detaylı Analiz
Aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesine ilişkin bu uyuşmazlıkta, şikâyet konusu temel olarak başvuru sahibinin sunduğu analizlerin idare tarafından uygun bulunmaması ve açıklama istenilecek girdiler ile iş kalemlerinin net biçimde belirlenmemiş olmasıdır. Başvuru sahibi, sunduğu analizlerin projenin teknik gereklerine uygun olduğunu savunurken, idare bu analizlerin verilen forma uymadığını ve özel analizlerde yalnızca fiyat teklifi ile dayanak tutanakların kabul edildiğini belirterek açıklamaları reddetmiştir. Uyuşmazlığın odağında, teklifin teknik içeriğiyle format uyumu arasındaki dengenin nasıl kurulduğu yer almaktadır.
Özellikle iş deneyimi konusunda değil, ancak yapım işine dair teknik açıklamalarda yer alan özel girdilerin açıklanma yöntemi bu vakada tartışmaya açılmıştır. Başvuru sahibi, özel girdiler için kendi hazırladığı analizleri sunmuş ancak bu analizlerin idarece talep edilen format yapısına uygun olmaması, teknik içeriğinin göz ardı edilmesine neden olmuştur. Bununla birlikte, Kurul değerlendirmesinde söz konusu özel girdilerin Bakanlık analizlerine dayandırılarak açıklanmasının mümkün olduğunu ortaya koymuştur. Bu durum, sadece biçimsel uygunluk değil, aynı zamanda mühendislik esaslarının ve teknik gerekliliklerin de gözetilmesi gerektiğine işaret etmektedir.
Vaka kapsamında esaslı unsur yaklaşımı, özellikle açıklama istenecek analiz girdilerinin tanımlanmasında kendini göstermektedir. İdarenin analiz girdilerini belirsiz ve karşılıklı olarak farklı yorumlara açık biçimde belirlemesi, başvuru sahibinin gerçekleştirdiği açıklamaların eksik görülmesine neden olmuştur. Kurul, açıklama sürecinde esas olanın yalnızca biçimsel uyum değil açıklamanın gerçeğe ve teknik gerekliliklere uygunluğu olduğunu ortaya koymuş, iş makinesi girdilerinde ortaya çıkan tutarsızlıkların bu nedenle açıklamaların reddine dayanak yapılamayabileceğini değerlendirmiştir.
İhale sürecinde pilot ortağın iş deneyimine ilişkin özel bir değerlendirme bulunmamakla birlikte, başvuru sahibinin açıklamalarını desteklemek amacıyla sunduğu pigment boya girdisine ilişkin belge üzerinde yapılan değerlendirme, açıklamaların teknik ve piyasa gerçekliği ile uyumuna odaklanan yaklaşımı yansıtmaktadır. Bu bağlamda, belgenin fotokopi olması ve ıslak imza taşımaması, tek başına açıklamanın reddi için yeterli görülmemiş; içerikteki fiyatla piyasa koşullarının uyumlu olması yeterli kabul edilmiştir.
Kamu İhale Kurulu, değerlendirmesinde idarenin verdiği analiz formatlarının tutarsızlık içerdiğini ve açıklamaların hangi girdilere ilişkin olacağının açık biçimde belirtilmediğini vurgulamıştır. Ayrıca teknik olarak yapılabilir olan açıklamaların, format uyumsuzluğu gerekçesiyle mutlak şekilde reddedilemeyeceğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak, ihalenin yeniden ve mevzuata uygun biçimde değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiş; açıklama istenen iş kalemlerinin ve analiz girdilerinin açık şekilde tanımlanarak düzeltici işlem yapılmasına karar verilmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.