KÜNYE
- Toplantı No: 2021/021
- Gündem No: 13
- Karar Tarihi: 26.05.2021
- Karar No: 2021/UY.I-1058
- Başvuru Sahibi: Oğuzata Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Çağıl İnş. Tic. San. Müh. ve Mim. Ltd. Şti. - Acr Grup İnş. Taah. Müh. Tar. ve Gıd. San. Tic. Ltd. Şti. - Acerler İnş. Taah. Mad. Müh. Nak. ve San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2020/349398
- İhale Adı: Hacılar-Develi İl Yolu (Hacılar-Hisarcık Ayrımı) Km:0+000-8+16457 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü İşleri ve Üstyapı(Bsk) Yapım İşi
Özet
Kurul, önceki aşırı düşük teklif kararlarının yeniden incelenemeyeceğine ve başvurunun görev yönünden reddine karar verdi
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak tutanakların idarece istenmemesinin ihale üzerinde kalan istekliye avantaj sağladığını, bu tutanakların idarece istenerek incelenmesi gerektiğini talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Kurul, ihale konusu işin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin olarak daha önce verdiği 02.12.2020 tarihli kararlarında, fiyat tekliflerinin mevzuata uygun olduğu, tekliflerin alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, tutanakların sunulmasının zorunlu olmadığı ve idarenin bu tutanakları talep etmediğini tespit etmiştir. Ayrıca, mevzuatta Kurul kararlarının yeniden incelenmesine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle iddiaların yargısal denetim yoluyla çözülmesi gerektiği belirtilmiştir.
Genel Soru–Cevap
Soru: Aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin tutanakların idarece talep edilmemesi, tekliflerin değerlendirilmesinde idareye ek yükümlülük getirir mi?
Cevap: İdari mevzuat ve Kurul kararları, aşırı düşük teklif açıklamalarına dayanak tutanakların idarece talep edilmesini her durumda zorunlu kılmaz. Dolayısıyla, idarenin bu tutanakları talep etmemesi, ihale sürecinde mevzuata aykırılık oluşturmayabilir ve tekliflerin değerlendirilmesinde otomatik olarak ek yükümlülük getirmez. Ancak, idare tarafından uygun görülürse bu tür belgelerin istenmesi gerçekleştirilebilir.
Soru: Kurul kararlarının yeniden incelemesi talebi, mevzuat açısından nasıl karşılanır?
Cevap: Genel uygulamada, Kurul’un verdiği kararların yeniden incelenmesi mevzuat tarafından öngörülmeyebilir. Bu nedenle, benzer durumlarda hükme esas verilen kararların tekrar değerlendirilmesi talebi genellikle rededilir ve taleplerin değerlendirilmesi yargı mercilerinin yetkisinde görülür.
Soru: İhale sürecinde aşırı düşük teklif iddialarına ilişkin belgelerin eksik olması, tekliflerin değerlendirilmesini nasıl etkiler?
Cevap: Tutanakların eksik olması veya talep edilmemesi, tekliflerin aşırı düşük olup olmadığının değerlendirilmesinde olumsuzluk yaratmayabilir. Tekliflerin alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alınması ve fiyatların mevzuata uygun olması durumunda, aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin belge eksikliği işlemin iptalini veya teklifin elenmesini gerektirmeyebilir.
Soru: Aşırı düşük teklif iddialarına yönelik idari değerlendirme tamamlandıktan sonra bu konuya ilişkin itirazlar hangi mercilere yönlendirilmelidir?
Cevap: İdari değerlendirme aşaması sona erdikten sonra aşırı düşük teklif iddialarına ilişkin itirazlarda Kurul kararlarının yeniden incelenmesi mümkün olmadığından, itirazlar yargısal denetim mercilerine yapılmalıdır. Bu, idari kararların kesinliğini korurken hukuki denetimin sağlanmasına olanak verir.
Soru: İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarına dayanak tutanakların talep edilmemesi, ihale üzerinde kalan isteklinin lehine haksız bir avantaj oluşturur mu?
Cevap: Mevzuat ve uygulamada, idarece tutanakların istenmemesi durumunun otomatik olarak teklif sahibi lehine haksız avantaj yarattığı kabul edilmez. İhale komisyonlarının ve Kurulun değerlendirmelerinde tekliflerin uygunluğu ve fiyat seviyesinin gerçekliği esas alınır; dolayısıyla bu eksiklikten dolayı lehine haksız avantaj sağlandığına dair genel bir kanaat yoktur.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak tutanakların idarece talep edilmemesi nedeniyle ihale üzerinde kalan isteklinin avantaj sağladığı iddiası Kurul tarafından nasıl değerlendirildi?
Cevap: Kurul, daha önce verdiği kararlarında fiyat tekliflerinin mevzuata uygun olduğunu ve bu tutanakların sunulmasının zorunlu olmadığını tespit ettiği için, idarenin bu tutanakları talep etmemiş olmasının ihale üzerinde kalan isteklinin lehine bir durum yaratmadığını değerlendirmiştir.
Soru: Kurul, aynı konuda daha önce verdiği kararların yeniden incelenmesi talebine hangi gerekçelerle karar verdi?
Cevap: Kurul, mevzuatta kendi kararlarının yeniden incelenmesine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığını ve böyle bir incelemenin yargısal denetim yoluyla yapılması gerektiğini belirterek, başvuruyu görev yönünden reddetmiştir.
Soru: İdari aşamada aşırı düşük tekliflere ilişkin tutanakların idarece talep edilmemesi ihale sürecine nasıl yansımıştır?
Cevap: İhale sürecinde aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak tutanakların idarece talep edilmemesi mevzuat ve Kurul kararları doğrultusunda ihale üzerinde kalan isteklinin lehine bir avantaj yaratmamıştır; fiyat tekliflerinin uygunluğu kabul edilmiştir.
Soru: Bu vakada iddiaların çözüm yolu olarak neden yargısal denetim öngörülmüştür?
Cevap: Çünkü Kurul kararlarının yeniden incelenmesi mevzuat tarafından mümkün kılınmadığı için, bu tür iddiaların ancak yargı mercileri tarafından incelenmesi gerektiği kararda açıkça ifade edilmiştir.
Detaylı Analiz
Başvuru sahibi, ihale üzerinde kalan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklifin değerlendirilmesinde, bu teklife dayanak olarak gösterilen tutanakların idarece talep edilmediğini ileri sürmüş ve bunun söz konusu istekli lehine bir avantaj oluşturduğunu iddia etmiştir. Bu çerçevede, tutanakların yeniden incelenmesi suretiyle teklifin geçerliliğinin sorgulanması gerektiği yönünde bir talepte bulunulmuştur. Başvurunun temelini, idarenin belirli bir belgeyi istemeyerek ihale sonucunu etkilediği ve bu durumun rekabet ilkesine zarar verdiği düşüncesi oluşturmaktadır.
İhale sürecinde tartışma konusu yapılan husus, aşırı düşük teklif açıklamalarında dayanak alınan belgelerden biri olan ve piyasa araştırmasına ilişkin bilgileri içeren tutanakların idare tarafından talep edilip edilmemesine ilişkindir. Başvuru sahibi, bu belgelerin eksik sunulduğunu ya da hiç sunulmadığını ileri sürse de, daha önceki değerlendirme süreçlerinde söz konusu belgelerin zorunlu nitelikte olmadığı ve tekliflerin geçerliliğini etkilemediğine dair tespitler yapılmıştır. Bu nedenle idarenin söz konusu tutanakları talep etmemesi, teklifin değerlendirilmesi bakımından ihale mevzuatına aykırı bulunmamıştır.
Vakada esaslı unsur kavramı, teklifin açıklanabilirliğine ve fiyatların piyasa koşullarıyla uyumuna odaklanarak ele alınmıştır. Kamu İhale Kurulu, ilgili fiyat tekliflerinin piyasada faaliyet gösteren ilgililerden temin edildiğini ve fiyatların gerçekliğinin makul olduğunu kabul etmiştir. Bu kapsamda, tutanakların sunulmamış veya idarece talep edilmemiş olması sürecin esasını etkileyen bir unsur olarak değerlendirilmemiştir. Dolayısıyla eksikliği ileri sürülen belgelerin, teklifin kabul edilebilirliğine doğrudan etki eden “esaslı” bir öğe olarak görülmediği anlaşılmaktadır.
Değerlendirmede, ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin sunduğu bilgi ve belgeler bütün olarak ele alınmış ve özel olarak pilot ortağın iş deneyimi veya yeterlik unsurları tartışma konusu edilmemiştir. Uyuşmazlık, teklifin dayanağı olan tutanakların usulüne uygun şekilde sunulup sunulmadığıyla sınırlı tutulmuştur. Dolayısıyla, somut olayda pilot ortağın yeterliğinin bu belgeler kapsamında ayrıca incelendiğine dair bir bulguya yer verilmemiştir.
Kamu İhale Kurulu, daha önce aynı konuda verdiği kararlarını dayanak alarak başvuruyu değerlendirmiştir. Kurul, bu kararların içeriğinde tekliflerin geçerliliğine dair gerekli incelemelerin yapıldığını, tutanakların zorunlu nitelikte olmadığını ve idarenin bunları talep etmemesinin süreci sakatlamadığını belirtmiştir. Kurul, mevzuatta kendi kararlarının yeniden incelenmesine imkân tanıyan bir düzenleme bulunmadığını vurgulayarak, başvuruyu görev yönünden reddetmiştir. Böylece başvurunun yeniden değerlendirilmesinin yalnızca yargı mercileri aracılığıyla mümkün olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.