Alt yüklenici iş deneyim belgesinin yeni inşaat işi yerine onarım-tadilat işine dayandırılması iddiası - 2023/UY.I-1059

KÜNYE

  • Toplantı No: 2023/038
  • Gündem No: 43
  • Karar Tarihi: 26.07.2023
  • Karar No: 2023/UY.I-1059
  • Başvuru Sahibi: Ömer ALTAN – Halit ADAK İş Ortaklığı
  • İhaleyi Yapan İdare: Şırnak Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğü
  • İKN: 2023/431989
  • İhale Adı: Şırnak İli Silopi İlçesi Kavallı Köyü 12 Derslikli İlkokul İkmal Yapım İşi

Özet

İhale üzerinde bırakılan isteklinin alt yüklenici iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun olmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması kararı

Başvuru / İddialar

Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesinin alt yükleniciye ait olduğunu, belgenin onarım işine ilişkin olduğunu, B-III grubu işler kapsamında benzer iş olarak kabul edilmediğini, alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmediğini ve sözleşmelerin idarece onaylanmadığını iddia etmiştir.

Kurul Değerlendirmesi

Kurul, iş deneyim belgesinin esaslı unsurunun B-III grubu olarak belirlendiğini, ancak belgenin kapsamındaki işin bir yapının baştan sona (temelden çatıya) inşaatı olmayıp mevcut yapının tadilatı, onarımı ve rehabilitasyonuna yönelik olduğunu tespit etmiştir. İhale konusu işin ise yeni bir okul inşaatının tamamlanması olduğu ve B-III grubu işlerin benzer iş olarak kabul edildiği, ancak onarım ve tadilat işlerinin benzer iş kapsamında değerlendirilmediği belirlenmiştir. Ayrıca, iş deneyim belgesinin tutar dağılımında %72 inşaat işleri, %16 mekanik ve %12 elektrik işleri yer almakla birlikte, işin yapım amacı ve işlevi ihale konusu iş ile uyumlu bulunmamıştır.

Genel Soru–Cevap

Soru 1: Alt yükleniciye ait iş deneyim belgesi, ihale konusu iş için benzer iş kapsamında ne şekilde değerlendirilebilir?
Cevap: Alt yükleniciye ait iş deneyim belgeleri, esas itibarıyla ihale konusu işin benzer iş tanımına uygun ise değerlendirmeye alınabilir. Ancak belge kapsamındaki işin niteliği ve işlevi, ihale konusu iş ile uyumlu değilse, belge benzer iş olarak kabul edilmez ve teklif değerlendirme dışı bırakılabilir. Bu nedenle, alt yüklenici iş deneyim belgesinin kapsamı ile ihale dokümanındaki benzer iş tanımı karşılaştırılmalı, karşılıklı uyum aranmalıdır.

Soru 2: İş deneyim belgelerinde yer alan işlerin tutar dağılımının benzer iş uygunluğuna etkisi nedir?
Cevap: İş deneyim belgelerinde işin kapsamına ilişkin tutar dağılımı önemli bir göstergedir. Örneğin, inşaat işlerinin yanında mekanik veya elektrik işleri tutar olarak yüksek oranlar taşıyorsa, işin esas ve fonksiyonel yönü değerlendirmede dikkate alınır. İhale konusu işin yapım amacına ters düşen oransal dağılımlar, belgenin benzer iş uygunluğunu olumsuz etkileyebilir.

Soru 3: İhale şartnamesinde benzer iş tanımının açıkça belirtilmiş olması değerlendirmede ne kadar önemlidir?
Cevap: İhale şartnamesinde benzer iş tanımının açık şekilde ifade edilmesi, iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde temel referans oluşturur. Şartnamede benzer iş kapsamında olup olmadığı net olarak belirtilen işlerin dışındaki işler, tekliflerin değerlendirilmesi sırasında benzer iş olarak kabul edilmemesi gerekebilir. Bu durum, değerlendirme sürecinde tereddütlerin önünü keser ve uyuşmazlık ihtimalini azaltır.

Soru 4: İtirazen şikayet aşamasında, şikayet konusu yapılmamış hususlar incelenir mi?
Cevap: İtirazen şikayet kurulları, sadece şikayet başvurusunda yer alan iddiaları incelemekle yükümlüdür. Şikayet konusu yapılmamış, daha sonra dile getirilen talepler veya iddialar usul yönünden inceleme kapsamı dışındadır. Bu nedenle, idareye yapılan başvuru aşamasında dile getirilmeyen hususlar itirazen şikayette değerlendirilemeyebilir.

Soru 5: İş deneyim belgelerinin düzenlendiği idareye belge iptali ve yeniden düzenleme bildiriminde bulunulmasının amacı nedir?
Cevap: İş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun olmaması halinde, belgenin düzenlendiği idareye iptal edilerek mevzuata uygun yeniden düzenlenmesi bildirilir. Bu uygulama uygulama birliğinin sağlanması, hata içeren belgelerin düzeltilmesi ve benzer uyuşmazlıkların azaltılması amacıyla yapılır. İdarelerin belge düzenleme sürecinde mevzuat ve şartname hükümlerine uygun hareket etmeleri teşvik edilir.

Vakaya Özel Soru–Cevap

Soru 1: İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu alt yüklenici iş deneyim belgesinin ihale konusu işin benzer iş tanımına neden uygun bulunmamıştır?
Cevap: Sunulan iş deneyim belgesi, ihale konusu olan yeni okul inşaatının tamamlanması işine karşılık, mevcut yapının onarımı, tadilatı ve rehabilitasyonuna yönelik işlerden oluşmaktadır. İhale dokümanında B-III grubu işler benzer iş kapsamında kabul edilmekle birlikte, onarım ve tadilat işleri benzer iş sayılmadığı için belge uygun bulunmamıştır. Ayrıca, işin yapım amacı ve işlevi de ihale konusuna uyumlu değildir.

Soru 2: Başvuru sahibinin alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmediği ve sözleşmelerin onaylanmadığı iddiası neden Kurul tarafından incelenmemiştir?
Cevap: Bu iddia, başvuru sahibi tarafından idareye şikayet aşamasında dile getirilmediği için itirazen şikayet aşamasında incelenmemiştir. Kurul sadece şikayet başvurusunda bulunulan hususları değerlendirmektedir, bu sebeple iddia usul yönünden reddedilmiştir.

Soru 3: Kurul ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyim belgesi ile ilgili olarak idareye ne yönde bir bildirimde bulunmuştur?
Cevap: Kurul, iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uymaması nedeniyle iptal edilmesine karar vermiş ve bu doğrultuda belgenin düzenlendiği idareye mevzuata uygun olarak yeniden düzenlenmesi için bildirimde bulunmuştur.

Soru 4: İhale dokümanında benzer iş kapsamında kabul edilmeyen işler nelerdir ve bu durum iş deneyim belgesinin değerlendirilmesini nasıl etkilemiştir?
Cevap: İhale dokümanında onarım, tadilat ve benzeri işler benzer iş kapsamında kabul edilmemiştir. Bu nedenle, iş deneyim belgesinde yer alan ve mevcut yapıya ilişkin onarım işlerini içeren faaliyetler ihale konusu yeni yapı inşaatı için benzer iş olarak kabul edilmediği için belge değerlendirme dışı bırakılmıştır.

Detaylı Analiz

İhale sürecine konu olan uyuşmazlık, teklif sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinin, ihale konusu olan yeni yapı inşaatıyla benzer olup olmadığına odaklanmaktadır. Başvuru sahibi, söz konusu belgenin bir alt yükleniciye ait olduğunu, içeriğinin esasen bir onarım-tadilat işine dayandığını ve dolayısıyla ihale dokümanında tanımlanan benzer iş niteliğini taşımadığını ileri sürmüştür. Bu bağlamda, teklifin teknik yeterlik açısından değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönünde itirazda bulunulmuştur.

Uyuşmazlığın merkezinde yer alan belge, bir okul inşaatı işine katılmak isteyen isteklinin sunduğu alt yüklenici iş deneyim belgesidir. Ancak belgenin kapsamı incelendiğinde, işler yeni bir yapı inşası değil, mevcut bir yapının rehabilitasyonu ve çeşitli onarımlarından ibarettir. Buna karşın ihale konusu iş, bir okul binasının tümüyle ve baştan sona imalatını (temelden çatıya) içeren tam bir inşaat faaliyetidir. İhale dokümanında ise sadece yapı inşasına yönelik faaliyetlerin, belirli bir iş grubu kapsamında benzer iş olarak kabul edileceği açık şekilde belirtilmişken, onarım ve tadilat işleri bu çerçevenin dışında bırakılmıştır.

Bu değerlendirmede, benzer iş tanımının temelini oluşturan “esaslı unsur” tartışması belirleyici olmuştur. Kurul, bir iş deneyim belgesinde yer alan faaliyetlerin parasal dağılımını dikkate almakla birlikte, asıl olarak o işin yapım amacını ve işlevsel niteliğini ön plana koymuştur. Belge kapsamında inşaat, mekanik ve elektrik işlerinin oranları tespit edilmiş olsa da, işin esasının yeni bir yapı meydana getirme faaliyeti olmaktan çok mevcut yapının iyileştirilmesine yönelik olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu farklılık, belgeyi benzer iş olarak değerlendirmemek için yeterli görülmüştür.

Ayrıca, sunulan iş deneyim belgesinin pilot ortağın yeterliğini sağlamak üzere sunulmuş olması, Kurul’un değerlendirmesini daha da kritik hale getirmiştir. Ortak girişimlerde pilot ortağın iş deneyimi, teklifin geçerli kabul edilmesinde belirleyici bir rol oynar. Bu nedenle, pilot ortağın sunduğu belgenin uygun olmaması, teklifin tamamının değerlendirme dışı bırakılmasına yol açabilecek bir eksikliktir. Kurul, bu noktada esaslı unsur uyumsuzluğunun, pilot ortak olgusuyla birleştiğinde teknik yeterliğin sağlanamadığı sonucuna varmıştır.

Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu iş deneyim belgesinin ihale konusu işe uygun olmadığını tespit etmiş, belgeye dayanan teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karar vermiştir. Buna ek olarak belgenin düzenlendiği idareye, mevcut haliyle benzer iş şartını karşılamadığı gerekçesiyle belgenin iptali ve yeniden mevzuata uygun şekilde düzenlenmesi yönünde bildirimde bulunulmuştur. Böylelikle Kurul hem somut uyuşmazlığı sonuçlandırmış hem de benzer belgelerin düzenlenmesinde dikkate alınması gereken kriterlere işaret etmiştir.


Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.

Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.