KÜNYE
- Toplantı No: 2023/059
- Gündem No: 25
- Karar Tarihi: 06.12.2023
- Karar No: 2023/UY.II-1504
- Başvuru Sahibi: İntes Grup İnşaat ve Tic. A.Ş. - Özbek İnş. Tahh. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Muzaffer Kaygın İnş. Mad. Hazır Beton Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 15. Bölge Müdürlüğü
- İKN: 2023/893118
- İhale Adı: Şanlıurfa-Merkez Karakoyun Deresi ve Yan Kolları 1.Kısım
Özet
Alt yüklenici iş deneyim belgesindeki iş artışının idarece onaylanmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunmuştur
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, alt yüklenici iş deneyim belgesinin iş artışı dâhil edilmeden güncellenmesi sonucu asgari iş deneyim tutarını karşılamadığı ve bu nedenle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini iddia etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
İncelemede, iş deneyim belgesine konu işin esas sözleşme bedelinin 66.426.925,00 TL, alt yüklenici sözleşme bedelinin 62.696.925,00 TL olduğu, iş artışlarının toplam tutarının 13.281.945,89 TL ve iş artışlarının idarece onaylandığı tespit edilmiştir. Ancak, iş artışlarının alt yüklenici tarafından yapılmasına ilişkin idarece onay verilmediği, dolayısıyla iş artışlarının alt yüklenici iş deneyim belgesine eklenmesinin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesinde yer alan iş artışlarının iş deneyim tutarına yansıtılabilmesi için idarenin hangi tür bir onayı aranır?
Cevap: İş artışlarının alt yüklenici iş deneyim belgesine eklenebilmesi için, idarenin alt yüklenicinin bu iş artışlarını üstlendiğine dair yazılı onay vermesi gerekir. Sadece işin toplamında veya asıl yüklenicide gerçekleşen artışın idarece onaylanması, alt yüklenicinin iş artışı sorumluluğunu doğurmaz. Dolayısıyla, alt yüklenicinin iş deneyim belgesinin güncellenmesi için alt yüklenicinin iş artışını üstlendiğine dair açık idari onayın bulunması gerekir.
Soru: Alt yüklenicinin iş deneyim belgesindeki iş artışlarının idarece onaylanmaması durumunda, teklifin değerlendirme sürecinde nasıl bir işlem yapılır?
Cevap: İş artışlarına dair idarece onay bulunmadığında, alt yüklenici iş deneyim belgesi iş artışları dahil edilmeden değerlendirilir. Bu durumda belgede belirtilen iş deneyim tutarı asgari şartları karşılamıyorsa, teklif uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılabilir. İdare, iş deneyim belgesinin yasal esaslara uygun güncellenip güncellenmediğini dikkatle kontrol etmelidir.
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesinde iş artışının yer alması için idarece onay aranması, mevzuat veya uygulama kararları açısından neden önem taşır?
Cevap: İş artışlarının alt yükleniciye ait olduğunun idari onayla tespit edilmesi, taşeronluk ve sorumluluk ilkeleri açısından önemlidir. Bu onay olmadan artışların iş deneyim belgesine eklenmesi, işin gerçek sorumlusu ile belge üzerinde uyumsuzluk yaratır ve değerlendirme sürecinde hukuki sorunlara yol açabilir. Bu nedenle onay, teklif ve belge değerlendirmesinin hukuka uygunluğunu sağlamak için gerekli görülür.
Soru: İş artışlarının alt yüklenici iş deneyim belgesine yansıtılması için idarenin verdiği onayın kapsamı nasıl olmalıdır?
Cevap: İdarece verilen onayın, alt yüklenicinin iş artışını fiilen yapacağı ya da yapmış olduğu hususunu açıkça kapsaması gerekir. Genel veya asıl yüklenici açısından alınan onaylar yeterli sayılmaz. Onay belgesinin içeriği, iş artışının alt yüklenici tarafından üstlenildiğini net şekilde ortaya koymalıdır; aksi takdirde iş deneyim belgesine artış eklenmesi uygun görülmez.
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesindeki iş artışlarının idarece onaylanmaması halinde, idari işlem ve itiraz süreçlerinde hangi hususlara dikkat edilmelidir?
Cevap: İdare, iş artışlarının alt yükleniciye ait olmadığını tespit ederse, bu durumu gerekçeleriyle birlikte yazılı olarak belgelendirmeli ve teklif değerlendirmesinde iş artışları hariç tutularak karar vermelidir. İtiraz mercileri de; idarece verilen onayın somut içeriği, alt yüklenicinin iş artışı sorumluluğu ve belgenin mevzuata uygunluğu çerçevesinde değerlendirme yapar. Onay bulunmadığı sürece artışların belgeye eklenmesi ve buna dayanarak teklifin kabulü hukuken uygun görülmez.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesine iş artışlarının dahil edilmesi için hangi şartın yerine getirilmesi gerektiği bu vakada nasıl tespit edilmiştir?
Cevap: İncelemede, iş artışlarının alt yüklenici iş deneyim belgesine yansıtılabilmesi için idarenin iş artışlarını onaylamış olması gerektiği belirlenmiştir. Dosyada iş artışları idarece onaylanmış olsa da, alt yüklenicinin bu iş artışlarını üstlenmesine dair idare onayı bulunmamıştır. Bu nedenle iş artışlarının iş deneyim belgesine eklenmesi mevzuata uygun bulunmamıştır.
Soru: Alt yüklenici iş deneyim belgesine iş artışlarının yansıtılmaması teklif değerlendirmesini nasıl etkilemiştir?
Cevap: Alt yüklenicinin iş deneyim belgesi, iş artışları yansıtılmadan güncellendiğinde asgari iş deneyim tutarını karşılamamıştır. Bu durum teklifin uygun bulunmamasına ve değerlendirme dışı bırakılmasına neden olmuştur. İdarenin iş artışlarını onaylamaması nedeniyle yapılan bu değerlendirme yerinde bulunmuştur.
Soru: İdarece onaylanmamış iş artışlarının iş deneyim belgesine eklenmemesi kararının sonucunda itirazen şikayet başvurusunda ne karar verilmiştir?
Cevap: İtirazen şikayet başvurusu, idarenin iş artışlarını alt yüklenici açısından onaylamaması nedeniyle iş deneyim belgesinin güncellenmemesi ve dolayısıyla teklifin değerlendirme dışı bırakılması yerinde bulunarak reddedilmiştir.
Soru: Bu vakada alt yüklenicinin iş artışlarını iş deneyim belgesine yansıtmak için neden idareden onay alması zorunlu bulunmuştur?
Cevap: İncelemeye göre, iş artışlarının iş deneyim belgesine eklenebilmesi için alt yüklenicinin iş artışını üstlendiğine dair idarece yazılı onay olması zorunlu olup, bu onay olmadan artışların belgeye eklenmesi mevzuata aykırıdır. Dolayısıyla idarenin onayı, iş artışlarının alt yüklenici sorumluluğunda olduğunu tespit etmek için gerekli görülmüştür.
Detaylı Analiz
İncelemesi yapılan uyuşmazlıkta, teklif dosyasına sunulan alt yüklenici iş deneyim belgesinin, içerdiği tutar itibarıyla asgari iş deneyim kriterini sağlayıp sağlamadığı temel tartışma konusunu oluşturmaktadır. Başvuru sahibi, iş deneyim belgesindeki tutarın iş artışları dâhil edilmeden belirlendiğini ve bu nedenle asgari iş deneyim tutarının karşılanmadığını ileri sürerek, ilgili isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını talep etmiştir. Uyuşmazlık; iş deneyim tutarının güncellenmesinde esas alınacak iş artışlarının, alt yüklenici açısından idarece onaylanıp onaylanmadığı noktasında yoğunlaşmaktadır.
Somut olayda, alt yüklenici iş deneyim belgesine konu işin esas sözleşme ve alt yüklenici sözleşme bedelleri ile gerçekleştirilen iş artışlarının toplam tutarı tespit edilmiştir. Ancak değerlendirmeyi etkileyen esas unsur, iş artışlarının içeriği değil, bu artışların alt yüklenici tarafından yerine getirilmesinin idarece uygun bulunup bulunmadığıdır. İncelemeler neticesinde, işin bütünü için yapılan iş artışlarının idarece onaylandığı, ancak bu artışların alt yüklenici tarafından üstlenildiğine veya gerçekleştirildiğine dair idare tarafından verilmiş açık bir onay olmadığı görülmüştür. Bu durum, iş deneyim belgesine iş artışı bedellerinin ilave edilmesini hukuken mümkün kılmamaktadır.
İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde, belgenin içeriğinde yer alan her bilginin ihaleye esas şartlar bakımından etkili olup olmadığı, “esaslı unsur” kavramı çerçevesinde ele alınmaktadır. Bu vakada, iş artışlarının dahil edilip edilmemesi doğrudan iş deneyiminin tutarını etkilediğinden, teklifin geçerliliğine tesir eden esaslı bir unsur özelliği taşımaktadır. Dolayısıyla, belgeye yansıtılan iş artışı kalemlerinin hukuka uygunluğu, belgenin geçerlilik sınırını belirleyen temel etken olarak değerlendirilmiştir.
Kamu İhale Kurulu, iş deneyim belgesinin dayanağı olan alt yüklenici sözleşmesi ile işin başlangıçta belirlenen tutarına ve yapılan iş artışlarının içeriğine ilişkin tespitlerde bulunmuştur. Bu çerçevede, iş deneyim tutarını artıracak şekilde belgeye iş artışlarının ilave edilmesinin, sadece iş artışlarının genel olarak onaylanmasıyla değil, alt yüklenici bakımından da açıkça onaylanmasıyla mümkün olduğunu ortaya koymuştur. Dolayısıyla, pilot ortak tarafından iş deneyimine esas alınan belgeye iş artışları yansıtılmadan yapılan değerlendirme sonucunda asgari yeterlik tutarı sağlanamadığı ve teklifin bu nedenle değerlendirme dışı bırakıldığı sonucuna ulaşılmıştır.
Kurul, iş deneyim belgesine iş artışlarının yansıtılabilmesi için, alt yüklenicinin bu artışları üstlenmiş olduğuna dair açık bir idare onayı aramıştır. Mevcut belgede bu onayın bulunmaması, belgeyi yeterlik değerlendirmesi açısından eksik hale getirmiştir. Neticede, teklifin geçerli sayılmaması ve başvurunun reddi yönündeki karar, iş deneyim belgelerinin içeriğinin hukuka uygunluk koşulu çerçevesinde değerlendirilmesi yönüyle isabetli bulunmuştur. Bu yaklaşım, işin kim tarafından yapıldığının açık şekilde ortaya konması gerektiğine dair uygulama esaslarını da pekiştirmiştir.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.