KÜNYE
- Toplantı No: 2024/018
- Gündem No: 9
- Karar Tarihi: 25.04.2024
- Karar No: 2024/UY.I-603
- Başvuru Sahibi: Adesse İnşaat Oto. Tur. Nak. Gıda San. ve Tic. A.Ş.- Esa Turizm İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı
- İhaleyi Yapan İdare: Devlet Su İşleri 10. Bölge Müdürlüğü 101. Şube Müdürlüğü
- İKN: 2023/894949
- İhale Adı: Diyarbakır Sulama Tesisleri Koruyucu Güvenlik Tedbirleri İhalesi
Özet
Alt yüklenici iş bitirme belgesinin geçerliliği ve iş hacmi belgelerinin sunulmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması kararı
Başvuru / İddialar
Başvuru sahibi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin alt yüklenici iş bitirme belgesinin hukuki geçerliliğinin bulunmadığını, iş hacmi belgelerinin sahte olduğunu ve yeterlik kriterlerini sağlamadığını, ayrıca gizlilik ilkesinin ihlal edildiğini iddia ederek teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını talep etmiştir.
Kurul Değerlendirmesi
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümleri doğrultusunda, alt yüklenici iş bitirme belgesinin toplam bedelinin esas sözleşme bedelinin %30’unu aşmaması gerektiği, iş artışlarının ek sözleşme olarak değil mevcut sözleşmeye dahil edilmesi gerektiği, alt yüklenicinin taahhüt ettiği işin tamamının bitirildiği ve geçici-kesin kabul işlemlerinin tamamlandığı tespit edilmiştir. Ayrıca, iş hacmi belgeleri kapsamında iş hacminin toplam cirosunu gösteren gelir tablosu veya yapım işleri cirosunu gösteren belgelerden birinin sunulması yeterli olup, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin sunulmadığı, ancak EKAP üzerinden 2021 ve 2022 yıllarına ait toplam ciro bilgileri sorgulanarak yeterlik kriterlerinin sağlandığı anlaşılmıştır.
Genel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş bitirme belgelerinin geçerliliği açısından, iş artışları nasıl değerlendirilmeli ve bu durum belgenin kapsamını nasıl etkiler?
Cevap: İş artışları ek sözleşme olarak değil, mevcut sözleşmeye dahil edilmek suretiyle değerlendirilir. Dolayısıyla alt yüklenici iş bitirme belgesinde belirtilen iş tutarı, esas sözleşmedeki bedelin %30’unu aşmayan toplam iş bedelini içermelidir. Bu sınır aşılırsa, belge mevzuata uygun sayılmaz ve teklifin değerlendirilmesi olumsuz etkilenebilir.
Soru: Alt yüklenici iş bitirme belgesinde belirtilen iş tutarının esas sözleşme bedelinin %30’unu aşması hangi sonuçları doğurabilir?
Cevap: Alt yüklenici iş bitirme belgesinin tutarı esas sözleşme bedelinin %30’unu aşarsa bu belge geçerli kabul edilmez. Böyle bir durum varsa, ilgisine göre teklifin yeterlik değerlendirmesinde olumsuzluk doğar ve teklif değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: İş hacmi belgeleri kapsamında hangi belgelerin sunulması yeterli kabul edilir ve bu belgelerin eksikliği ne tür yaptırımlara yol açabilir?
Cevap: İş hacmi belgeleri olarak, toplam ciroyu gösteren gelir tablosu veya yapım işleri cirosunu gösteren belgelerden en az birinin sunulması genellikle yeterlidir. Ancak yapım işleri cirosunu gösteren belgeler isteniyorsa, sadece EKAP’tan sorgulanması yeterli olmayabilir. Bu belgelerin sunulmaması halinde, isteklinin yeterlik kriterlerini sağlamadığı kabul edilerek teklif değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: Teklif sahibi iş hacmi belgelerini sunmamış ancak EKAP üzerinden ciro bilgisi sorgulanmışsa teklif nasıl değerlendirilir?
Cevap: EKAP üzerinden yürütülen sorgulama, belge sunma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Yeterlik kriterlerinin sağlandığının tespiti için istenen resmi belgeler ihale dosyasına sunulmazsa, teklif bu nedenle değerlendirme dışı bırakılabilir.
Soru: İhale sürecinde gizlilik ihlaline ilişkin iddiaların kabulü için ne tür deliller gereklidir?
Cevap: Gizlilik ihlali iddialarının kabulü için somut, doğrudan ve kanıtlanabilir deliller gereklidir. Soyut iddia veya varsayımlarla gizlilik ihlali kabul edilmez; delil olmaması halinde ihale sürecinde gizlilik ilkesinin uygun şekilde korunduğu kabul edilir.
Vakaya Özel Soru–Cevap
Soru: Alt yüklenici iş bitirme belgesinin toplam bedelinin esas sözleşme bedelinin %30’unu aşması halinde teklif değerlendirme dışı bırakılır mı?
Cevap: Bu vakada, alt yüklenici iş bitirme belgesinin toplam bedeli esas sözleşme bedelinin %30’unu aşmamıştır ve işin tamamı bitirilip kabul işlemleri tamamlanmıştır. Dolayısıyla alt yüklenici iş bitirme belgesi mevzuata uygundur ve bu nedenle teklif değerlendirme dışı bırakılmamıştır.
Soru: İhale üzerinde bırakılan istekli iş hacmi belgelerini sunmamışsa ne olur?
Cevap: İhale üzerinde bırakılan istekli, yapım işleri cirosunu gösteren belgeleri sunmamıştır. Bu nedenle yeterlik kriterlerini sağlamadığı kabul edilerek teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Soru: İş hacmi belgeleri olarak sunulması zorunlu olan belge türleri nelerdir ve bunların tamamı sunulmazsa teklif nasıl değerlendirilir?
Cevap: İş hacmi belgeleri kapsamında, toplam cirosunu gösteren gelir tablosu veya yapım işleri cirosunu gösteren belgelerden en az birinin sunulması yeterlidir. Bu vakada yapım işleri cirosunu gösteren belgeler sunulmamış, EKAP üzerinden ciro sorgulaması yapılmış fakat bu belge sunmama durumu nedeniyle teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır.
Soru: Başvuru sahibi tarafından ileri sürülen gizlilik ihlaline dair iddia kabul edildi mi?
Cevap: Başvuru sahibinin gizlilik ihlali iddiasına ilişkin somut delil sunmadığı için bu iddia reddedilmiş ve ihale sürecinde gizlilik esasına uyulduğuna karar verilmiştir.
Detaylı Analiz
İhale sürecine ilişkin ihtilaf, üzerinde ihale bırakılan isteklinin yeterlik belgelerinin geçerliliği ve bu belgelerin usule uygun sunulup sunulmadığı noktasında yoğunlaşmaktadır. Başvuru sahibi firma, söz konusu isteklinin alt yüklenici iş bitirme belgesinin mevzuata aykırı olduğunu, iş hacmi belgelerinin sahte veya eksik olduğunu ve ayrıca gizlilik ilkesinin ihlal edildiğini ileri sürerek, teklifin değerlendirme dışı bırakılması talebinde bulunmuştur. Kurul bu iddiaları değerlendirirken, öncelikle yeterlik belgelerinin içeriği ve sunumu yönünden usule uygunluk denetimi yaparak uyuşmazlığın esasına inmiştir.
Özellikle iş deneyim belgesi olarak sunulan alt yüklenici iş bitirme belgesinin geçerliliği, ihalenin sonucunu doğrudan etkileyen bir husus olarak incelenmiştir. Kurul değerlendirmesinde, söz konusu belgenin içeriği ve dayandığı sözleşmedeki iş artışları dikkate alınmış; belgenin esas sözleşmenin %30’una tekabül eden sınır dahilinde olduğu, işin tamamlanmış ve kabul işlemlerinin gerçekleştirildiği görülmüştür. Bu tespit, belgenin hem içeriği hem de koşulları itibarıyla mevzuata uygun sayılmasını mümkün kılmış ve bu yöndeki şikâyet yerinde bulunmamıştır.
İhale hukukunda önemli kavramlardan biri olan “esaslı unsur” bu vakada iş deneyimi bakımından değerlendirilmiş; alt yüklenici sıfatıyla elde edilen deneyimin, sınırlı oranda geçerlilik taşıdığı göz önüne alınarak, asıl belirleyici belgelerin eksikliği esaslı unsur kapsamında ele alınmıştır. Nitekim iş hacmini kanıtlamaya yönelik belgelerin sunulmaması, teklifin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğuran temel gerekçe olmuştur. Bu bağlamda, bir belgenin eksikliği veya şekli eksiklikten ziyade, yeterlik değerlendirmesini doğrudan etkileyen nitelikte olması halinde hukuki sonuç doğurduğu görülmektedir.
Öte yandan, pilot ortak sıfatıyla harekete geçen isteklinin iş deneyimi yönünden bir sorun bulunmadığı, ancak iş hacmi belgeleri kapsamında yapım işleri cirosunu gösteren verilerin, istenilen formatta ve uygun belgelerle sunulmadığı tespit edilmiştir. Her ne kadar EKAP üzerinden toplam ciro bilgileri sorgulanmış olsa da, bu işlem belge sunma yükümlülüğünü ortadan kaldırmamıştır. Bu nedenle pilot ortağın yüklenimindeki eksiklik, doğrudan yeterlik değerlendirmesinin olumsuz sonuçlanmasına neden olmuş, sonucu belirleyen unsur bu eksiklik olmuştur.
Sonuç olarak, Kamu İhale Kurulu; iş deneyimi belgesinin geçerliliğinde bir problem bulunmadığına, ancak yapım işleri cirosuna ilişkin belgelerin sunulmaması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olduğuna karar vermiştir. Ayrıca gizlilik ilkesine ilişkin iddianın gereğince desteklenmediği ve herhangi bir delille ortaya konmadığı gerekçesiyle bu başlık altında herhangi bir ihlal tespit edilmemiştir. Dolayısıyla, ihale sürecinin bu nedenle yeniden yürütülmesi gerektiğine hükmedilmiştir. Bu karar, ihale sürecinde biçimsel eksiklik sayılmayacak hususların taşıdığı önemi açıkça ortaya koymaktadır.
Bu içerik, ilgili kararın genel çerçevesini ve Kurul değerlendirmesinin ana hatlarını açıklayıcı nitelikte sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Metin, kararın tamamının yerine geçmez ve bağlayıcı veya nihai bir hukuki değerlendirme olarak kabul edilemez.
Burada yer alan açıklamalar, yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup, yapılacak değerlendirmelerde kararın aslı ile dayandığı resmî metinlerin esas alınması gerekmektedir.
Bu karar ve değerlendirme çerçevesinde görüşlerinizi paylaşabilir, farklı yorum ve yaklaşımları tartışmaya açabilirsiniz.